Gdzie posadzić bukszpan w ogrodzie?

Bukszpany (Buxus sempervirens) są jak klocki lego. Można z nich stworzyć w ogrodzie prawie wszystko i to prawie na każdym stanowisku. I choć najlepiej rozwijają się w miejscach słonecznych lub częściowo zacienionych, dadzą sobie radę także cieniu. Mogą rosnąć na przeciętnej ogrodowej glebie, ale najlepiej rozwijają się w podłożu przepuszczalnym, gliniastym o odczynie pH 6,5-7,0. Wymagają umiarkowanego podlewania, nie lubią podmokłej gleby. Mogą stanowić dodatek do ogrodowych kompozycji, np. być jednym z elementów bylinowej rabaty lub kompozycji z krzewów, podkreślać urodę innych roślin i ogrodowych ścieżek, albo stanowić element dominujący w całym założeniu. Pamiętajmy, że regularnie strzyżone krzewy wymagają regularnego nawożenia, aby cieszyły oko intensywną zielenią i zdrowym wyglądem.

Obwódki i żywopłoty z bukszpanu

Doskonale porządkują ogrodową przestrzeń. Niskie obwódkowe żywopłoty (ok. 30-50 cm wysokości) to świetny sposób na to, by zamknąć w ramach, jak w obrazie, roślinną kompozycję. Obwódki przydają się przede wszystkim na rabatach, których wygląd dynamicznie się zmienia – np. wiosną pojawiają się gatunki cebulowe, a później wyrastają dumne, kwitnące byliny, albo rosną na niej kwitnące krzewy posadzone w nieuporządkowany sposób. Obwódka z bukszpanu nadaje się doskonale do obramowania różanej rabaty, podzielenia grządek w warzywniku i ogródku ziołowym. Bukszpanowy żywopłot jest atrakcyjny przez cały rok, nawet zimą, gdy rabata jest mało efektowna – podłoże pokrywa jedynie stroisz, pędy suchych roślin lub warstwa ściółki. Zależenie od stylu ogrodu obwódki mogą być wytyczone po liniach prostych lub płynnych, nieregularnych.

Żywopłotem z bukszpanu o wysokości ok. 1-1,5 metra można podzielić przestrzeń ogrodu na zakątki o różnych funkcjach – oddzielić od siebie część reprezentacyjną od wypoczynkowej lub wypoczynkową od użytkowej. Krzewy formuje się je tworząc kształt muru lub ozdabia dodatkowymi elementami – wycinając na rogach kule, spirale, stożki. Warto pamiętać, że dzieląc ogród na fragmenty za pomocą bukszpanowego żywopłotu równocześnie zmniejszamy powierzchnię użytkową. Dlatego zanim podejmiemy decyzję o założeniu żywopłotu, sprawdźmy, czy pozostawiona przestrzeń do wypoczynku jest dla nas wystarczająca.

Trzeba pamiętać, że od północnej strony zimozielonego żywopłotu z bukszpanu przestrzeń będzie zacieniona. W takim miejscu można uprawiać cienioznośne paprocie, bodziszki, parzydło leśne, funkie, żurawki, miodunki, pluskwicę groniastą, tawułki Arendsa, zawilec japoński, fiołki, przylaszczki i ciemierniki.

Zielone rzeźby z bukszpanów

Z jednego, niepozornie wyglądającego krzewu można wyczarować niezwykłej urody zieloną rzeźbę, która sprawi, że ogród będzie jedyny w swoim rodzaju. Wszystko zależy od naszej wyobraźni. Uformowanie zielonej rzeźby to czynność pracochłonna. Na efekt trzeba czekać zwykle ok. 10 lat, ale warto! Najlepszym miejscem w ogrodzie, w którym może znajdować się zielona rzeźba to przedogródek (tuż przy samej furtce, przy głównym wejściu do domu, wjeździe na posesję i do garażu) oraz rabaty przy tarasie. Formowany bukszpan doskonale wyglądać będzie również w części rekreacyjnej – przy ścieżce ogrodowej, na bylinowej rabacie pośród kwitnących bylin i wczesnowiosennych gatunków cebulowych, przy ogrodowej altanie lub obok ławki w kąciku wypoczynkowym. Pamiętajmy, że geometryczne formy dobrze wyglądają w parach (np. na przeciwko siebie), a rośliny formowane na kształt zwierząt lub spirali pojedynczo.

Bukszpanowe kule

Zimozielony bukszpan prawie w każdym ogrodzie dobrze wygląda po przycięciu w kulę. Roślinę można od początku przycinać samemu, albo kupić sadzonkę już uformowaną i regularnie ją strzyc w taki sposób, jak to zrobiono w szkółce. Kula doskonale prezentuje się na tle jasnoszarego żwiru lub kamieni.

W ogrodach minimalistycznych można tworzyć zielone kule i sadzić bez towarzystwa innych roślin. Tak ukształtowane bukszpany dobrze wyglądają też w zestawieniu z trawami ozdobnymi (na słonecznym stanowisku) – kostrzewą popielatą, miskantami, rozplenicą japońską oraz imperatą cylindryczną 'Red Baron'. W ogrodach orientalnych formowane bukszpany pięknie będą się komponować z kwitnącymi wiosną azaliami, klonami palmowymi i japońskimi czerwonych liściach, magnoliami oraz pierisami.

Uprawa bukszpanów w donicach

W pojemnikach na balkonach i tarasach bukszpany sprawdzają się znakomicie. Pięknie wyglądają w dużych ceramicznych donicach oraz dużych wiklinowych koszach. Można je ustawiać pojedynczo lub w grupach z innymi roślinami wieloletnimi rosnącymi w pojemnikach (róże, hortensje) oraz wykorzystywać jako tło dla kwitnących roślin sezonowych (pelargonie, fuksje, surfinie i lobelie). W okresie świątecznym, podczas ogrodowych przyjęć rośliny można ozdabiać bombkami, pisankami oraz innymi dekoracjami. Sztywne liście bukszpanów na pewno nie zostaną przez nie uszkodzone.

 Tekst: Małgorzata Wójcik, zdjęcie tytułowe: iBulb