Logo
Logo
Gardeners' world listopad - grudzień 2019
75
Do góry
Artykuł na: 4-5 minut

Uprawa ziół w ogrodzie

Zioła mogą być piękną ozdobą ogrodu jednocześnie stanowiąc spiżarnię smaków i aromatów oraz domową apteczkę na różne dolegliwości. Ich praktyczne zastosowanie sprawia, że nawet w najmniejszym ogrodzie warto znaleźć miejsce na uprawę kilku ulubionych gatunków ziół.

Zioła ogrodowe

Zalet świeżych ziół z własnego ogrodu nie da się przecenić. Są doskonałym dodatkiem do różnego rodzaju potraw, nadając im niepowtarzalny smak i aromat. Niektóre stosowane są w medycynie i kosmetyce.

W przydomowych ogródkach najbardziej popularne są zioła mające zastosowanie jako przyprawy. Mniejsze znaczenie mają zioła lecznicze, gdyż ich wykorzystanie wymaga wiedzy o tym jak przygotowywać napary i wywary. Wiele ziół pięknie pachnie (dzięki zawartości aromatycznych olejków eterycznych), a niektóre z nich wydzielają silny zapach nawet przy delikatnym muśnięciu.

Rośliny przyprawowe, oprócz walorów smakowych i leczniczych, mają także inne zalety - to piękne rośliny dekoracyjne. Wiele ziół to piękne rośliny, o zróżnicowanym pokroju, wzroście, fakturze i kolorze (ten sam gatunek może mieć odmiany o różnym wybarwieniu liści). W okresie kwitnienia przyciągają dziesiątki kolorowych motyli i innych owadów. Warto więc połączyć piękno ziół z ich użytecznością.

zioła z ogrodu fot. Nancy Buron Pixabay
fot. Nancy Buron Pixabay

Gdzie posadzić zioła?

Ogródek ziołowy najczęściej połączony jest z warzywnikiem, jednak zioła z powodzeniem mogą być uprawiane w ozdobnej części ogrodu, przy tarasach, skalniakach lub na rabatach wśród kwitnących bylin i roślin jednorocznych.


Zioła można wysiewać lub sadzić na specjalnie do tego celu wyznaczonej grządce lub między innymi roślinami na kwiatowej rabacie. Mogą to być klomby o rozmaitych kształtach - od typowych grządek, przez koła i kwadraty, po nieregularne kompozycje naturalistyczne. Bez względu na kształt rabaty zioła powinny być w zasięgu ręki tak, aby jak najczęściej po nie sięgać. Ważne, aby ogródek był stosunkowo blisko domu, tak by wychodzenie po zioła podczas gotowania nie było uciążliwe.

Dobre rady

  • Ogródek ziołowy pięknie pachnie, dlatego warto założyć go w pobliżu tarasu, pod oknami czy wzdłuż ogrodowej ścieżki.
  • Zioła należy sadzić w grupach tak, aby dostęp do roślin był łatwy, co pozwoli na prawidłową pielęgnację i zbiór.
  • Ziołowy ogródek warto założyć blisko kuchni. Jeśli nie masz wystarczająco miejsca w ogrodzie posadź zioła do doniczek i postaw na tarasie lub parapecie.

Stanowisko
Rabatę z ziołami najlepiej założyć na stanowisko nasłonecznionym. Większość ziół wymaga słońca, co najmniej przez sześć godzin dziennie. Bez dostatecznej ilości światła nadmiernie wyrastają, wytwarzają mniejsze liście, które są mniej aromatyczne.

Gleba
Większość gatunków ziół nie lubi nadmiaru wody, preferuje glebę lekką i przepuszczalną. Do uprawy ziół nie nadają się ciężkie i podmokłe gleby gliniaste. Jeżeli w ogrodzie jest właśnie taka ziemia, najlepiej ogródek ziołowy założyć na podwyższonej rabacie.

Gatunkom silnie rosnącym (mięta, oregano, szałwia) należy zapewnić dużo miejsca, a gdy nadmiernie się rozrosną - część z nich usunąć. Nie należy sadzić ich w pobliżu roślin delikatnych, słabo rosnących (bazylia, majeranek, rozmaryn), które mogłyby zostać zagłuszone. Zioła jednoroczne dobrze jest posadzić razem na jednej kwaterze - ułatwi to późniejszą uprawę.

zioła w doniczce fot. Suzette Pauwels Flickr CC
fot. Suzette Pauwels Flickr CC

Wymagania i pielęgnacja ziół ogrodowych

Podlewanie

Zioła podlewamy w razie potrzeby, najobficiej w czasie suszy. Wiele z nich (np. rozmaryn i majeranek) dobrze znosi okresy suszy.

Nawożenie


W okresie intensywnego wzrostu zioła wieloletnie warto nawozić (naturalnym nawozem, np. Biohumus). Roślinom jednorocznym wystarczą składniki pokarmowe zawarte w ziemi ogrodowej.

Cięcie

Regularne przycinanie ziół pobudza je do rozkrzewiania, jest więc konieczne. Przyspiesza także wzrost nowych liści i zapobiega zawiązywaniu się nasion. Po kwitnieniu należy przyciąć krzaczaste zioła - t.j. szałwię i rozmaryn, dzięki czemu zachowają zwarty pokrój.

Zbiór

Zioła najlepiej zrywać podczas suchej pogody (trzy dni wcześniej zaprzestajemy ich podlewania), kiedy obeschną z porannej rosy. Najbardziej aromatyczne są, gdy zaczynają zawiązywać kwiaty. Ścinamy je nożyczkami lub ostrym nożem i opłukujemy w zimnej wodzie.

Zimowanie

Większość bylin dobrze znosi mrozy. Zimozielonym gatunkom (np. szałwii) czasem zamierają łodygi - wiosną wystarczy je przyciąć, a odbiją na nowo. Zioła wrażliwe na mróz, np. estragon, okrywamy słomą.

Tekst: Redakcja ZielonyOgrodek.pl, zdjęcie tytułowe Warren Layton Flickr CC


Komentarze

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (10)
Rośliny cebulowe
Temat miesiąca
Rośliny cebulowe
Zobacz więcej
Warto przeczytać
Porady na ten tydzień
Tydzień 42, Sentencja nr:6
Tydzień 42, Sentencja nr:6
Najlepszym okresem na sadzenie drzew owocowych jest jesień (od pierwszych dni października do pierwszych przymrozków). Przed nastaniem zimy drzewka zdążą zregenerować uszkodzony system korzeniowy.
Tydzień 42, Sentencja nr:5
Tydzień 42, Sentencja nr:5
Opadłe z drzew owoce, których nie można wykorzystać do celów spożywczych, trzeba systematycznie usuwać, w przeciwnym wypadku staną się źródłm chorób roślin. Usuwamy i palimy także chore pędy i liście drzew oraz krzewów.
Tydzień 42, Sentencja nr:4
Tydzień 42, Sentencja nr:4
Krzewy róż warto teraz zasilić. Wierzchnią warstwę ziemi przemieszajmy z przefermentowanym obornikiem. Róże pienne należy zabezpieczyć przed nadchodzącą zimą. W tym celu przygina się je do ziemi i obsypuje ziemią.
Tydzień 42, Sentencja nr:2
Tydzień 42, Sentencja nr:2
W październiku możemy wysadzać do ogrodu drzewa i krzewy liściaste, które rosły w donicach. Sadzimy także drzewa i krzewy iglaste oraz pnącza.
Twoja strona ogrodu