Logo
Logo
Gardeners' world listopad - grudzień 2019
7
Do góry
Artykuł na: 9-16 minut

Pachnący ogród. Rośliny ogrodowe o pięknym zapachu

Pomimo iż ogromna liczba roślin w czasie kwitnienia wydziela mocną i urzekającą woń, tylko nieliczne gatunki działają jak naturalne perfumy wyczuwalne z daleka. Warto zwrócić uwagę na ten atrybut, bowiem w pachnącym ogrodzie jeszcze przyjemniej można spędzić czas.

Ogród, w którym mieszają się fascynujące zapachy kwiatów i zieleni, to marzenie łatwe do spełnienia. Istnieje pewna grupa roślin, która wydziela intensywną woń, urzekającą nie tylko owady, ale też i ludzi. Warto to wykorzystać i wybierać rośliny „wybitnie” pachnące, szczególnie że takie gatunki są równocześnie niezwykle atrakcyjne i łatwo wkomponować je w ogrodach wielu typów. Zapach kwiatów natomiast może korzystnie wpływać na zdrowie – działa chociażby antystresowo i poprawia nastrój.

Rośliny pachnące – gdzie je sadzić?

Oczywiście trzeba zdać sobie sprawę, że nie każda roślina będzie wydzielała na tyle mocny zapach, aby cieszyć nim zmysł powonienia podczas spacerów po większym obszarze ogrodu. Dlatego rośliny pachnące warto sadzić w określonych miejscach:

  • w pobliżu domu przy oknach (wtedy aromat będzie można poczuć przebywając nawet w domu);
  • w najbliższym otoczeniu ławek i innych elementów architektury, takich jak tarasy czy altany;
  • na balkonie;
  • w miejscach, gdzie panuje już nieprzyjemny zapach, np.: w pobliżu kompostownika;
  • drzewa i krzewy można wykorzystać do odgrodzenia się od dróg o dużym natężeniu. Poza przyjemnym zapachem poniższe gatunki mogą dodatkowo stworzyć szczelną ścianę ograniczającą w pewnym stopniu zanieczyszczenia i hałas.

Jakie gatunki wykorzystać? Pachnące rośliny ogrodowe

Pachnące rośliny jednoroczne i dwuletnie

Jedną z najbardziej znanych pachnących roślin jest maciejka. Wydziela niesamowity, przyjemny zapach, szczególnie wieczorem. Oprócz niej na uwagę zasługuje jeszcze kilka innych gatunków.

maciejka fot. Al-Bargit CC BY-SA Wikimedia Commonsfot. Al-Bargit CC BY-SA Wikimedia Commons

Maciejka (Matthiola bicornis)

Opis: zwykle dorasta do 30-40cm, kwiaty ma drobne, czteropłatkowe o barwie różowej lub fioletowej. Wydzielają intensywny zapach szczególnie wieczorem i nocą;
Kwitnienie: od czerwca do września;
Zastosowanie: do każdego typu ogrodu, na balkon, na rabaty, pod okno.

groszek pachnący fot. Hans Braxmeier Pixabay Public Domain CC0
fot. Hans Braxmeier
Public Domain CC0

Groszek pachnący (Lathyrus odoratus)

Opis: może dorastać do 2m wysokości, wytwarza drobne liście o eliptycznym kształcie. Motylkowate kwiaty są zebrane w grona. Mogą mieć różną barwę – najczęściej kwitną na biało, różowo i fioletowo. Ozdobne formy pachną nieco mniej intensywnie od tej podstawowej;
Kwitnienie: od czerwca do sierpnia
Zastosowanie: ozdoba ogrodzeń, do wszelkiego rodzaju ozdobnych kratek, można sadzić na rabatach.

lak wonny fot. David.Monniaux CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons
fot. David.Monniaux Wikimedia Commons

Lak wonny (Cheiranthus cheiri)

Opis: roślina dwuletnia zwykle osiągająca 50-60cm wys. Tworzy atrakcyjne kwiaty zebrane w grona. Najczęściej mają żółtą, pomarańczową bądź czerwoną barwę;
Kwitnienie: od kwietnia do czerwca;
Zastosowanie: na balkony, na rabaty, kwiat cięty.

tytoń ozdobny fot. Carl Lewis CC BY 2.0 Flickr
fot. Carl Lewis
CC BY 2.0 Flickr

Tytoń ozdobny (Nicotiana alata)

Opis: roślina jednoroczna dorastająca do 50-80cm wys. Liście są wydłużone, skrętoległe a kwiaty kielichowate. Ich barwa może być biała, różowa, czerwona lub fioletowa. Otwierają się nocą i wtedy najintensywniej pachną, wabiąc motyle;
Kwitnienie: najobficiej od czerwca do października;
Zastosowanie: rabaty, uprawa w pojemnikach, dekoracja ogrodzeń.

Pachnące rośliny cebulowe i byliny

Rośliny cebulowe i byliny z reguły wydzielają przyjemny zapach, jednak niektóre gatunki wyróżniają się na tle innych. W poniższej grupie nie mogło zabraknąć takich „tuz” jak hiacynt, konwalia i lilia.

lilia fot. akvalsk Pixabay Public Domain CC0
fot. akvalsk Pixabay
Public Domain CC0

Lilie (Lilium)

Opis: w zależności od gatunku mogą mieć różną wysokość, zwykle jednak nie przekraczającą 150cm. Ozdobą są duże, kielichowate, trąbkowe lub miseczkowate kwiaty o różnorodnej barwie. Lilie wydzielają mocny, niemal duszący zapach;
Kwitnienie: głównie latem;
Zastosowanie: na rabaty, do reprezentatywnych części ogrodu.

dyptam jesionolistny fot. Paula Skałubińska Pixabay Public Domain CC0
fot. Paula Skałubińska Public Domain CC0

Dyptam jesionolistny (Dictamnus albus)

Opis: może dorastać do 120cm wysokości. Liście są duże, pierzaste o ząbkowanych brzegach. Kwiaty pięciokrotne o barwie różowej tworzą grona. Cała bylina jest silnie aromatyczne. W słoneczne dni olejki eteryczne mogą ulec zapaleniu. Na krótką chwilę pojawia się błękitny płomień, który nie uszkadza rośliny; Kwitnienie: od czerwca do lipca;
Zastosowanie: na rabaty, nasadzenia w grupach, do ogrodów naturalistycznych i wiejskich;

hiacynty fot. PublicDomainPictures
fot. PublicDomainPictures

Hiacynt (Hyacinthus)

Opis: roślina osiąga ok 20-30 cm wysokości. Ozdobą są duże, dość zwarte grona składające się z kilkunastu dzwonkowatych kwiatów. Ich barwa zależy od odmiany (najczęściej kwitną na biało, niebiesko, fioletowo, różowo i czerwono). Hiacynty wydzielają intensywny, nieco duszący zapach;
Kwitnienie: od marca do mają;
Zastosowanie: na rabaty, na skalniaki, do pojemników, do ozdoby mieszkań – na parapety.

konwalia fot. H. Hackmann Pixabay Public Domain CC0
fot. H. Hackmann Pixabay Public Domain CC0

Konwalia majowa (Convallaria majalis)

Opis: to niska roślina kłączowa osiągająca ok 20cm wysokości. Ozdobą są zarówno drobne, dzwonkowate białe kwiaty zebrane w grono jak i duże lancetowate liście;
Kwitnienie: od maja do czerwca;
Zastosowanie: rabaty, roślina okrywowa, na kwiat cięty, do ogrodów wiejskich.

piwonia fot. Esther Merbt Pixabay Public Domain CC0
fot. Esther Merbt Pixabay Public Domain CC0

Piwonia (Paeonia)

Opis: w zależności od gatunku może osiągać 80-120cm wysokości. Wytwarza duże, pierzaste liście i atrakcyjne kwiaty o barwie białej, różowej lub czerwonej. Ich średnica może wynosić nawet 15-20cm. Piwonie są lubiane również ze względu na przyjemny zapach; Kwitnienie: od maja do czerwca;
Zastosowanie: do nasadzeń pojedynczych i w grupach, na wysokie rabaty, do parków, kwiat cięty.

Pachnące drzewa i krzewy


Drzewa i krzewy to prawdopodobnie największa grupa obfitująca w gatunki pięknie i intensywnie pachnące. Rośliny warto wykorzystywać do tworzenia żywopłotów, zacieniania ogrodu i dzielenia go na części. Niektóre z nich, posadzone nawet pojedynczo wydzielają woń na dużą część ogrodu.

jasminowiec fot. Steve Bidmead Pixabay Public Domain CC0
fot. Steve Bidmead
Public Domain CC0

Jaśminowiec wonny (Philadelphus coronarius)

Opis: krzew dorasta do 3m wysokości. Wytwarza liście eliptyczne, ostro zakończone na wierzchołkach. Kwiaty są duże, kielichowate o barwie białej. Wydzielają intensywny, przyjemny zapach, który może rozchodzić się na znaczne odległości;
Kwitnienie: od maja do czerwca;
Zastosowanie: nasadzenia pojedyncze lub w grupach, nieformowane żywopłoty, do ogrodów wiejskich i angielskich, zieleń miejska.

kalina angielska fot. Vearthy CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons
fot. Vearthy CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons

Kalina angielska (Viburnum carlcephalum)

Opis: krzew dorasta do 3m wysokości. Liście są jajowate i błyszczące. Białe kwiaty zebrane w kuliste kwiatostany wydzielają przyjemny, mocny aromat;
Kwitnienie: najczęściej w maju;
Zastosowanie: do nasadzeń pojedynczych lub grupowych, dobrze komponuje się z innymi krzewami, na nieformowane żywopłoty, do parków, do ogrodów angielskich i wiejskich.

winorośl pachnąca fot. Bill Summers Domena Publiczna Wikimedia Commons fot. Bill Summers Wikimedia Commons

Winorośl pachnąca (Vitis riparia)

Opis: pnącze może osiągać nawet do 10m długości i rośnie silnie (1-2m rocznie). Wytwarza dłoniastozłożone liście i drobne, niepozorne, ale przyjemnie pachnące kwiaty. To roślina dwupienna. Przy posadzeniu w pobliżu okazów męskich i żeńskich, wytworzy niezbyt smaczne, ale atrakcyjne z wyglądu owoce;
Kwitnienie: od kwietnia do lipca;
Zastosowanie: ozdoba altan, pergoli i balkonów, przydatna w zieleni miejskiej - może zakrywać duże powierzchnie (np.: ekrany).

lilak fot. Hans Braxmeier Pixabay Public Domain CC0
fot. Hans Braxmeier
Public Domain CC0

Lilak pospolity (Syringa vulgaris)

Opis: krzew dorasta do 5-7m wysokości. Ozdobą są zarówno szeroko-jajowate liście jak i intensywnie pachnące kwiaty zebrane w duże wiechy, koloru białego, fioletowego lub różowego.
Kwitnienie: w maju;
Zastosowanie: do ogrodów naturalistycznych i wiejskich, na żywopłoty nieformowane, do oddzielania poszczególnych fragmentów ogrodu, na kwiat cięty.

robinia fot. Botaurus Public Domain Wikimedia Commons
fot. Botaurus  
Wikimedia Commons

Robinia akacjowa (Robinia pseudoacacia)

Opis: drzewo może dorastać nawet do 20-25m wysokości. Wytwarza atrakcyjne pierzastozłożone liście o jasnozielonej barwie. Kwiaty są motylkowe, zebrane w grona. Charakteryzuje je biały kolor i intensywny, miodowy aromat;
Kwitnienie: od maja do czerwca;
Zastosowanie: na aleje, do nasadzeń pojedynczych i w grupach, zieleń miejska, do zadrzewiania skarp i terenów piaszczystych.

lipa kwiat fot. Victor Korniyenko CC-BY-SA-3.0 Wikimedia Commons
fot. Victor Korniyenko Wikimedia Commons

Lipa (Tilia)

Opis: drzewo w zależności od gatunku może osiągać od 20 (l. krymska) do 40m (l. szerokolistna). Wytwarza sercowate liście i białe, bądź żółte kwiaty o intensywnym miodowym zapachu.
Kwitnienie: zwykle od czerwca do lipca;
Zastosowanie: jako pojedyncze solitery, w grupach – do tworzenia alei, w parkach. Lipy ze względu na rozmiary zaleca się sadzić głównie w dużych ogrodach.

róża fot. Anna Schavikin Pixabay Public Domain CC0
fot. Anna Schavikin
Public Domain CC0

Róże (Rosa)

Opis: róże mogą znacznie różnić się wyglądem (pokrojem, wielkością i barwą kwiatów). Wyróżnia się m.in. różne pnące, róże parkowe, róże wielokwiatowe i róże wielkokwiatowe. Większość z nich wydziela intensywny zapach, chociaż jest to cecha odmianowa; Kwitnienie: zróżnicowane – w zależności od gatunku; Zastosowanie: rabaty (wielkokwiatowe i wielokwiatowe), ozdoba tarasów, altan i pergoli (pnące), zieleń miejska (parkowe), na kwiat cięty.

lawenda fot. Karen Arnold Pixabay Public Domain CC0
fot. Karen Arnold Pixabay Public Domain CC0

Lawenda (Lavandula)

Opis: zwykle osiąga wysokość 50-90cm, ma proste, wąskolancetowate liście skierowane do góry o srebrzysto-zielonej barwie. Kwiaty są drobne, fioletowe, zebrane w nibyokółkach. Lawenda wydziela silny zapach, szczególnie w słoneczne dni;
Kwitnienie: zwykle od lipca do sierpnia;
Zastosowanie: na rabaty, do uprawy w pojemnikach, do ogrodów angielskich, klasycznych i śródziemnomorskich.

Zobacz także rośliny ogrodowe o oryginalnych i dekoracyjnych kwiatach, owocach, pędach lub liściach.
dekoracyjne kwiaty fot. Romi - Pixabay.com
Kwiaty
dekoracyjne owoce fot. memyselfaneye - Pixabay.com
Owoce
dekoracyjna kora fot. PublicDomainPictures
Pędy
dekoracyjne liście fot. Lars Schönberg - Pixabay.com
Liście
Aby przejść do artykułu, kliknij na wybrane zdjęcie.

Tekst: Michał Mazik, zdjęcie główne: Dennis Wong Flickr CC BY 2.0


Komentarze

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (8)
Rośliny cebulowe
Temat miesiąca
Rośliny cebulowe
Zobacz więcej
Warto przeczytać
Porady na ten tydzień
Tydzień 43, Sentencja nr:7
Tydzień 43, Sentencja nr:7
Jesień w ogrodzie kojarzy nam się z kolorowymi liśćmi. Przybierają one najróżniejsze kolory – złote, czerwone, pomarańczowe lub brązowe. Nie bez powodu ta pora roku nazywana jest złotą polską jesienią.
Tydzień 43, Sentencja nr:6
Tydzień 43, Sentencja nr:6
Rośliny zimozielone (różaneczniki, świerki, żywotniki) dobrze jest w tym miesiącu obficie podlewać. Różaneczniki ściółkujemy.
Tydzień 43, Sentencja nr:4
Tydzień 43, Sentencja nr:4
W drugiej połowie miesiąca należy po raz ostatni skosić trawnik. Ostrze kosiarki trzeba nastawić tak, by źdźbła traw nie były krótsze niż 5 cm.
Tydzień 43, Sentencja nr:2
Tydzień 43, Sentencja nr:2
W październiku możemy wysadzać do ogrodu drzewa i krzewy liściaste, które rosły w donicach. Sadzimy także drzewa i krzewy iglaste oraz pnącza.
Tydzień 43, Sentencja nr:1
Tydzień 43, Sentencja nr:1
Opadłe z drzew owoce, których nie można wykorzystać do celów spożywczych, trzeba systematycznie usuwać, w przeciwnym wypadku staną się źródłem chorób roślin. Usuwamy i palimy także chore pędy i liście drzew oraz krzewów.
Twoja strona ogrodu