Logo
Logo
89
Do góry
Artykuł na: 6-9 minut

Samodzielna uprawa warzyw

Choć założenie własnego warzywnika nie jest kosztowne, to wymaga dużego nakładu własnej pracy i czasu, dlatego na uprawę warzyw decydują się nieliczni. Podpowiadamy, jak założyć warzywnik, zbierać obfite plony, a przy tym się nie narobić.

Z artykułu dowiesz się:
  • Zaczynanie uprawy: jakie warunki zapewnić warzywom
  • Terminy siewu i jak to robić
  • Zalety upraw współrzędnych
  • Pielęgnacja roślin w warzywniku
  • Różne sposoby uprawy warzyw

Samodzielna uprawa warzyw to dla ogrodnika ogromne wyzwanie, jednak własne plony z naddatkiem rekompensują czas i pracę włożoną w pielęgnację warzywnika. Nic przecież nie może równać się smakowi warzyw z własnej grządki. Wie o tym każdy, kto spróbował własnego pomidora. Tego smaku, zapachu i soczystości nie da się zapomnieć – nigdy!

Warzywniki znowu są modne. Wszechobecny trend na zdrową żywność przywrócił do łask samodzielne uprawy. Nieskomplikowana pielęgnacja, tanie nasiona i sadzonki oraz możliwość uprawy na niewielkiej przestrzeni, czynią z warzyw idealne rośliny do uprawy dla każdego. Warzywniki rosną jak grzyby po deszczu w ogrodach ozdobnych, na działkach, a nawet na balkonach. A Ty? Uprawiasz już własne warzywa?

Jak zacząć uprawę warzyw?

  • Wszystkie warzywa potrzebują słońca, tylko wtedy będą zdrowe, a ich plony dorodne. W cieniu wysokich drzew, czy przy ścianie budynku, plony będą słabe, a rośliny podatne na choroby i atak szkodników.

  • Załóż warzywnik blisko domu i źródła wody, aby nie musieć dźwigać ciężkiej konewki przez cały ogród. Odpowiednio pielęgnowany warzywnik może być atrakcyjną ozdobą, ale częściej jest zakładany w miejscu zacisznym i mniej reprezentacyjnym.

  • Ziemia dla warzyw musi być żyzna, próchniczna i dobrze przepuszczalna, więc jeśli takiej nie masz – musisz ją nawieść. Przygotowanie stanowiska rozpocznij już na jesieni, przekopując glebę z dojrzałym obornikiem lub kompostem. To pomoże wprowadzić do gleby cenną materię organiczną. Im więcej próchnicy w glebie, tym rzadziej trzeba będzie ją podlewać. Możesz także wymieszać ziemię ogrodową ze specjalnym podłożem do uprawy warzyw, kupionym w sklepie ogrodniczym.

  • Stosuj się do zasad płodozmianu, t.j. uprawiać je w systemie rotacyjnym. Najlepiej podzielić warzywnik na 4 równe części i wybrane warzywo uprawiać corocznie na innej grządce. Dzięki temu unikniesz wielu chorób glebowych!


Fot. audaxl/Fotolia

Do uprawy warzyw nie potrzebujesz dużych przestrzeni. Możesz sadzić je na małym poletku, ale musisz to wcześniej dobrze zaplanować. Przyjmuje się, że uprawa warzyw na 50 m2 zaspokaja zapotrzebowanie 4-osobowej rodziny, jednak na początek zacznij od kilku grządek.

Dowiedz się więcej

Jak i kiedy wysiewać warzywa?

Możesz przyspieszyć uprawę wysiewając je na rozsadę w pomieszczeniu lub do inspektu. Na każdym opakowaniu nasion znajdziesz szczegółową instrukcję terminów i sposobu siewu.

  • Pierwsze wysiewy do gruntu możesz rozpocząć już w połowie marca.
  • Większość warzyw wysiewa się dopiero w kwietniu.
  • Warzywa o wysokich wymaganiach cieplnych, wysiewamy do gruntu w ogrodzie dopiero w maju.

Rozsada warzyw w domu, fot. Galinka - Fotolia
Fot. Galinka/Fotolia

Wydłuż i przyspiesz uprawę dzięki produkcji rozsady w domu. Możesz ją przygotować, aby uzyskać wcześniejsze plony sałaty lub ochronić przed zimnem wrażliwe siewki pomidora i ogórka.

Dowiedz się więcej

Co to uprawa współrzędna?

Sadź obok siebie różne gatunki warzyw, kwiatów i ziół. Taki sposób prowadzenia warzywnika nazywany jest uprawą współrzędną. Zróżnicowanie roślin na grządkach powoduje lepsze wykorzystanie składników pokarmowych z gleby i zmniejsza ryzyko problemów – pojawieniu się chorób i ataku szkodników. Przykłady:

  • Obok marchwi posadź cebulę, której zapach odstraszy szkodniki.
  • Nie sadź jednak obok siebie roślin z tej samej rodziny: np. pomidorów, ziemniaków i papryki oraz ogórków, dyni i cukinii.
  • Pomiędzy wysokimi warzywami wysiej niski koper i zbieraj go sukcesywnie przez cały sezon.
  • Na obrzeżach wysiej też kwitnące aksamitki lub lawendę, które odstraszą żarłoczne mszyce.

Jakie warzywa sadzic obok siebie - ZielonyOgrodek

Jak pielęgnować warzywa?

To od niej przede wszystkim zależy jakość i obfitość plonów, a jest bardzo czasochłonna i pracochłonna, o czym wie każdy doświadczony ogrodnik.

  • Warzywa na słońcu rosną bardzo szybko i potrzebują dużo wody. Podlewaj je wcześnie rano lub wieczorem. Staraj się nie opryskiwać roślin, a strumień wody kierować na glebę. Jeśli to możliwe magazynuj deszczówkę i wykorzystuj do podlewania.

  • Glebę zasilaj przede wszystkim nawozami organicznymi. Na początku sezonu możesz zastosować granulowany obornik (nie stosuj świeżego!) lub rozsypać pomiędzy grządkami dojrzały kompost, który przywabi dżdżownice. W trakcie sezonu możesz podlewać rośliny wodnym roztworem biohumusu, który oprócz cennej próchnicy zawiera miliony pożytecznych mikroorganizmów, które uchronią uprawy przed problemami. Jeśli to potrzebne, możesz także zastosować uniwersalny nawóz mineralny – np. azofoskę, która zawiera wszystkie składniki pokarmowe niezbędne do wzrostu warzyw. Zanim jednak zastosujesz nawozy sztuczne, oddaj próbkę gleby do zbadania i sprawdź, czy to w ogóle jest potrzebne.

  • Uprawy warzyw wymagają nieustannej walki z chwastami, a jeśli chcesz prowadzić swój ogród ekologicznie, musisz to robić ręcznie. Chwasty konkurują z roślinami uprawnymi o słońce, wodę i składniki pokarmowe zawarte w glebie i jeśli ich nie usuniesz, będziesz miał mniejsze plony. Najlepiej zwalczać je regularnie, wyrywając motyką młode siewki z międzyrzędzi. Nie wolno dopuścić do zakwitnięcia chwastów i wydania nasion, gdyż szybko wykiełkują i wyrosną nowe.

  • Szkodniki i choroby możesz zwalczać chemicznie – w każdym sklepie kupisz odpowiednie preparaty (Amistar, Bravo lub Miedzian – na choroby i Karate Gold, Mospilan lub Polysect – na szkodniki), jednak lepiej jest zapobiegać, niż zwalczać! Po chemiczne środki ochrony roślin sięgaj tylko w ostateczności. Aby uniknąć problemów wybierz odmiany odporne, zapewnij warzywom odpowiednie warunki do wzrostu i dbaj o nie troskliwie. Zdrowe i silne warzywa rzadziej są atakowane przez szkodniki i porażane przez choroby. Reaguj już po zauważeniu pierwszych objawów, wtedy szybciej uporasz się z problemami. Profilaktycznie stosuj opryski z gnojówki z pokrzywy i naturalnych stymulatorów odporności na bazie grejpfruta lub czosnku.

Sposoby samodzielnej uprawy warzyw

Uprawa pod osłonami

Uprawa_warzyw_pod_folia_fot._gluuker_-_Fotolia
Fot. gluuker/Fotolia

Uprawa pod osłonami pozwala na pielęgnacją gatunków ciepłolubnych. W szklarni, czy w tunelu foliowym pomidory, papryka, czy oberżyna będą czuły się znacznie lepiej niż na polu.

Dowiedz się więcej

Uprawa w skrzyniach

Uprawa warzyw w skrzyniach
Fot._alisonhancock/Fotolia

Uprawa w skrzyni to doskonały sposób na warzywnik na małej przestrzeni. Warzywa na podwyższonych grządkach lepiej rosną, bo ziemia w skrzyni szybciej się nagrzewa. Użyj żyznego i dobrze przepuszczalnego podłoża. Jeśli zbudujesz wysoką skrzynię, nie będziesz musiał się schylać podczas pielęgnacji grządki.

Dowiedz się więcej

Uprawa warzyw w doniczkach

Warzywa w doniczkach, fot. ChiccoDodiFC - Fotolia
Fot. ChiccoDodiFC/Fotolia

Warzywa w doniczce to rozwiązanie dla posiadaczy niewielkich ogrodów, tarasów i balkonów. Możesz tak uprawiać np. pomidory i paprykę, ale pamiętaj aby wybierać odmiany karłowe, a wyższym zapewnić solidne podpory.

Dowiedz się więcej

Uprawa warzyw w workach

Uprawa warzyw w workach z podłożem, fot. Flora Dania
Fot. Flora/Dania

Uprawa w workach z podłożem to nowy trend w ogrodach, choć metoda ta znana jest w uprawie towarowej od lat. Wystarczy wyciąć otwory w folii, posadzić rozsadę i troskliwie pielęgnować rośliny. W workach najczęściej uprawia się sałaty, zioła, pomidory i paprykę.

Dowiedz się więcej

Zioła wśród warzyw

Zioła w warzywniku, fot. Flora DaniaFot. Flora Dania

Zioła doskonale rosną w towarzystwie warzyw, a jeszcze lepiej z nimi smakują. Potrzebują takich samych warunków jak warzywa, więc bez obawy możesz je obok nich posadzić. Koniecznie wysiej lub posadź bazylię, rozmaryn i oregano, które doskonale nadają się jako przyprawa do sałaty, ogórka i pomidorów.

Dowiedz się więcej

 BudujemyDom.pl
Źródło: magazyn Budujemy Dom (4/2017),
tekst: Redakcja ZielonyOgrodek.pl,
zdjęcie tytułowe: coco/Fotolia.

Komentarze

Warto przeczytać

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (2)
Nowe treści
Aktualności
PSZCZOŁY
Na czasie
PSZCZOŁY
Zobacz więcej
Porady na ten tydzień
Tydzień 32, Sentencja nr:7
Tydzień 32, Sentencja nr:7
W sierpniu dojrzewają już letnie odmiany jabłek, gruszek, śliwek i brzoskwiń. Owoce, które spadną przedwcześnie z drzew zbieramy i niszczymy. Inaczej mogą się stać zarzewiem różnego rodzaju chorób.
Tydzień 32, Sentencja nr:6
Tydzień 32, Sentencja nr:6
Pamiętajmy o formowaniu koron młodych drzew owocowych (latem pędy rosną bardzo intensywnie). Usuńmy gałęzie, które zbyt mocno się rozrosły oraz te, które konkurują z przewodnikiem.
Tydzień 32, Sentencja nr:5
Tydzień 32, Sentencja nr:5
Możemy dzielić kępy bylin kwitnących wiosną i na początku lata. Do roślin tych należą fiołki, liliowce, rojniki czy rozchodniki.
Tydzień 32, Sentencja nr:1
Tydzień 32, Sentencja nr:1
Obserwujmy nasze rośliny i reagujmy natychmiast na pojawienie się przędziorków lub mszyc. Do zwalczania przędziorków można zastosować preparat Talstar lub Mitac, zaś na mszyce odpowiednie są: Decis, Fastach.
Array
(
    [0] => SimpleXMLElement Object
        (
            [id] => 51744
            [title] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

            [alias] => badz-eko-uprawiaj-ziola-i-warzywa
            [url] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

            [urlsef] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

            [image] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

        )

    [1] => SimpleXMLElement Object
        (
            [id] => 50887
            [title] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

            [alias] => 10-wyjatkowych-miejsc-do-odwiedzenia-w-polsce
            [url] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

            [urlsef] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

            [image] => SimpleXMLElement Object
                (
                )

        )

)
Serwisy partnerskie
Dom i wnętrze
Twoja strona ogrodu
Najpopularniejszy magazyn ogrodniczy na Świecie!
Gardeners' World Edycja Polska kwiecień 2020
Zamów z darmową dostawą do domu!