Rośliny nektarodajne: kwiaty dla motyli

Nektar to słodka substancja wytwarzana przez kwiaty mająca za zadanie przyciągnąć jak najwięcej zapylaczy. Oprócz cukrów zawiera białka i witaminy potrzebne do prawidłowego funkcjonowania tych zwierząt.

Warto też wiedzieć, że wiele roślin, by przyciągnąć określone owady, oprócz życiodajnego nektaru, przystosowało nawet budowę swoich kwiatów!

Jakie cechy budowy mają kwiaty dla motyli?

• Budowa aparatu gębowego motyla – długa, zawijająca się rurka sprawia, że mają one łatwość w pozyskiwaniu nektaru z kwiatów rurkowych.
  
  
• Wiele roślin wykształciło delikatne kwiaty, aby mogły się na nich utrzymać jedynie lekkie owady, np. małe motyle.
  
  
• Oryginalnie kwitnące wiciokrzewy i kieliszniki przystosowały budowę kwiatów tak, aby tylko motyle mogły łatwo je zapylić.
  
  

Jakie motyle możemy spotkać w ogrodzie?

Gatunki motyli (Lepidoptera) możemy podzielić na dzienne i nocne, nazywane ćmami. Jedne i drugie są ważnymi częściami łańcuchów pokarmowych i w efekcie przyciągają do naszych ogrodów wiele różnych zwierząt. Jest to bardzo ważne z punktu widzenia bioróżnorodności, o którą każdy z nas powinien dbać.

Wśród wszystkich pozytywów, pamiętajmy jednak również o żarłocznych gąsienicach motyli, które należą do szkodników (szczególnie uciążliwe są te, które upodobały sobie rośliny warzywne czy owocowe).

Fot. Krzysztof Niewolny, Augustine Mullick, Boris Smokrovic/Unsplash

Rośliny nektarodajne przyciągające motyle

Wśród roślin nektarodajnych znajdują się praktycznie wszystkie grupy roślin – od drzew i krzewów, przez pnącza, do bylin i roślin jednorocznych. Dużo z nich to gatunki, które można znaleźć w sklepach ogrodniczych. Zaleca się sadzić je na miejscach słonecznych, w grupach i osłaniać od wiatru.

Fot. Hans Braxmeier/Pixabay

Do niepodważalnej królowej motyli należy budleja Dawida (Buddleja Davidii) [1] inaczej nazywana motylim krzewem. Ta duża, dorastająca do ok. 2,5 metra roślina, wytwarzaja długie, okazałe kwiatostany pełne drobnych, najczęściej fioletowych kwiatów. Zaczynają się one rozwijać w czerwcu i utrzymują do pierwszych dni października! Na rynku można obecnie kupić miniaturowe odmiany budlei przeznaczone do uprawy w donicach.

Kolejnymi niezwykle lubianymi przez motyle kwiatami są jeżówki (Echinacea purpurea) [2] – to długo kwitnące byliny, które w odpowiednich warunkach (bez naszej pomocy) z łatwością się wysiewają tworząc łany wysokich, charakterystycznych kwiatów rurkowych.

Późne kwitnienie werbeny patagońskiej (Verbena bonariensis) [3] zbiega się z jeżówkami i rudbekiami, i przypada od lipca do pierwszych przymrozków. To wysoka roślina, która w naszym kraju jest uprawiana jako roślina jednoroczna. Posiada rozgałęziające się, bezlistne łodygi, na końcu których wytwarza liczne, jasno fioletowe lub różowe kwiatostany (bardzo cenione na suche bukiety).

Astry (Aster) [4] to królowe późnego lata i jesieni, i są w tym czasie wręcz oblepiane przez motyle. Polecamy sadzić je na rabatach, które planujemy tak, aby były ozdobne cały rok.

Fot. [5, 7] Annette Meyer, [6] zullusim/Pixabay

Lawenda wąskolistna (Lavandula augustifolia) [5] to kolejna roślina znana ze swoich wabiących owady kwiatów. Tam gdzie kwitnie jest w bród pszczół, trzmieli i motyli. Swoje charakterystyczne, pachnące kwiatostany wytwarza w lipcu i sierpniu.

Kolejnym takim ziołem jest lebiodka pospolita (Origanum vulgare) [6] znana pod nazwą oregano. Jej niskie, różowe kwiatostany niezwykle efektywnie przyciągają motyle.

Sadziec konopiasty (Eupatorium cannabinum) [7] to roślina pospolicie występująca w Polsce. Istnieje już sporo kultywatorów i odmian ozdobnych różniących się wysokością i kolorami, w których możemy wybierać. Baldachogrona ich rurkowatych kwiatów, są zwykle różowe i pojawiają się od lipca do września.

• Ważną i często zapominaną rzeczą jest to, że motyle potrzebują innych roślin, aby się rozmnażać. Jedną z nich jest pokrzywa! Jeśli możemy, postarajmy się zostawić w ogrodzie mały krzew, lub dwa, dla motyli.
  
  
• Na wyróżnienie zasługują jeszcze inne ozdobne rośliny nektarodajne, takie jak: dereń (Cornus), męczennica (Passiflora), kocimiętka właściwa (Nepeta cataria) i ozdobne odmiany mikołajka płaskolistnego (Eryngium planum).
  
  

Tekst: Katarzyna Jeziorska , zdjęcie tytułowe: Zdeněk Macháček/Unsplash