Logo
Logo
Gardeners' world listopad - grudzień 2019

Zanim opuścisz stronę, zapisz się do bezpłatnego newslettera Zielonego Ogródka i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu
Gardeners` World Polska.

W naszym newsletterze co tydzień znajdziesz:
  • - aktualności z branży ogrodniczej,
  • - porady ogrodnicze krok po kroku,
  • - projekty i reportaże z wizyt w ogrodach,
  • - katalog roślin ogrodowych i doniczkowych.
12
Do góry
Artykuł na: 4-5 minut

Uprawa kapusty brukselskiej w ogrodzie

Kapusta brukselska, potocznie nazywana brukselką, to jedno z najbardziej niedocenianych warzyw. W przeciwieństwie do jej kuzynów jest bardzo "niecodziennym" gościem na polskim stole. Jest to o tyle zaskakujące, że gatunek ma szerokie zastosowanie w kuchni (przynajmniej teoretycznie), posiada cenne właściwości lecznicze, a przy tym jest względnie łatwy w uprawie. Plony można pozyskiwać nawet zimą! Jak prawidłowo uprawiać brukselkę?

Przeczytaj także
100 pomysłów na świąteczne prezenty dla ogrodników
Przeczytaj także
100 pomysłów na świąteczne prezenty dla ogrodników
Każdy ogrodnik marzy o czym innym, ale prawie każdy kocha naturalne materiały i prezenty, które kojarzą się z roślinami, naturą, ogrodem,...

Kapusta brukselska (Brassica oleracea var. gemmifera) należy do rodziny kapustowatych (Brassicaceae) i powstała, jak nazwa wskazuje, w Belgii. Prawdopodobnie uzyskano ją ze skrzyżowania kapusty głowiastej i jarmużu już w XIII wieku!

Tradycja uprawy tego warzywa w Polsce jest stosunkowo krótka – zaczęła się od XVIII wieku. Dodatkowo jeszcze do niedawna było ono naprawdę mało znane. Być może te dwie rzeczy są przyczynami tak małej jego popularności. Inne – to zła opinia u najmłodszych smakoszy (sytuacja podobna jak ze szpinakiem). Tymczasem smak czy nawet aromat kapusty brukselskiej w dużej mierze zależy od sposobu przyrządzania (dodanie do wody odrobiny mleka niweluje gorzki posmak!) i terminu zbioru (po przemrożeniu jest smaczniejsza).

Warzywo często podaje się do zup i podsmaża na maśle (niekiedy z bułką tartą). Można traktować je także jako dodatek do mięs. Brukselka ma dużą wartość odżywczą. Ponadto posiada właściwości antynowotworowe (zawiera sulforafan, który jest silnym przeciwutleniaczem). To wystarczające powody, aby ją uprawiać!


Fot. Rudy and Peter Skitterians/Pixabay

Wymagania kapusty brukselskiej

Kapustę brukselską powinno się uprawiać na stanowiskach dobrze nasłonecznionych – w miejscach bardziej zacienionych zawiązywanie główek jest słabsze.
Wymagania glebowe są słabsze niż u kapusty głowiastej. Warzywo preferuje gleby piaszczysto-gliniaste, umiarkowanie żyzne i próchnicze, zasobne w wapń. Optymalne pH wynosi 6,0-7,0.

Powinno się unikać sadzenia w podłożu ciężkim, gliniastym jak również nadmiernie żyznym – w takich warunkach kapusta brukselska wytworzy luźne, słabo zwięzłe główki.

Wymagania wodne są wysokie. W czasie bezdeszczowej pogody bezwzględnie musimy nawadniać roślinę!

Brukselka lubi klimat chłodny – źle znosi nadmierne upały (zwłaszcza jesienne) i suche powietrze. Minimalna temperatura wzrostu wynosi 6ºC, optymalna do zawiązywania główek oscyluje w granicach 12-16ºC.

Roślina wytrzymuje przymrozki, a nawet silne mrozy (maksymalnie do -20ºC). Dlatego często traktuje się ją jako warzywo zimowe.


Fot. Frauke Feind/Pixabay

Najważniejsze aspekty uprawy

  • Brukselkę zaleca się uprawiać w pierwszym lub drugim roku po oborniku (ok. 20 t/ha).

  • Najczęściej stosuje się metodę uprawy z rozsady. Nasiona wysiewa się w kwietniu do rozsadnika (odmiany wczesne na początku, późne na końcu miesiąca). Do wysiania 1 m² potrzeba średnio 2-3 g nasion. Rozsadnik można początkowo przykryć folią perforowaną, aby ochronić uprawy przed pchełkami. Produkcja rozsady trwa 6-8 tygodni. Sadzonki przenosi się na miejsce stałe w maju lub w czerwcu.

  • Prawidłowa rozstawa wynosi 60 cm, odległości pomiędzy rzędami powinny być większe (70-80 cm).

  • Na krótko po posadzeniu można zastosować nawozy mineralne (nawożenie powinno być zbilansowane – nie wolno przesadzać z azotem, natomiast ważny jest bor).

  • Nie można uprawiać brukselki po innych warzywach kapustnych (przerwa powinna wynosić przynajmniej cztery lata!).

  • Ważne zabiegi pielęgnacyjne to: systematyczne odchwaszczanie, spulchnianie gleby i podlewanie.

Fot. annetteJO/Pixabay

Ogławianie, ochrona i zbiór

Gdy brukselska zawiąże główki w górnej części (najczęściej przypada to na drugą dekadę września), można rozpocząć ogławianie. Praca polega na przycinaniu wierzchołków pędów. Dzięki temu główki są większe i równomierniej dojrzewają.

Zabieg ogławiania dotyczy warzyw przeznaczonych na zbiór jesienny, nie zimowy (w ten sposób obniża się ich mrozoodporność).

Jeśli natomiast główki dolne nadmiernie rozrastają się, rozwiązaniem może być usuwanie dolnych liści.


Fot. HS120, TANITAMON, Ben Kerckx/Pixabay

1. Świeżo zawiązane główki brukselki, 2. Usuwanie dolnych liści, 3. Dojrzałe główki kapusty brukselskiej.

Zbiór przeprowadza się gdy główki są twarde i mają 2,5-5 cm średnicy. Obecnie (stan na 2018 rok) w krajowym rejestrze COBORU wpisane są dwie odmiany: 'Prezes' (średnio wczesna) i 'Apetita' (średnio późna).

Problemy ochronne są podobne jak w przypadku innych kapustowatychbrukselce może zagrażać m.in. mszyca, bielinek kapustnik, tantniś krzyżowiaczek, bielinek rzepnik i śmietka kapuściana. Z chorób trzeba uważać na mączniaki i rdze.

Tekst: M. Mazik, Zdjęcie tytułowe: Frauke Feind/Pixabay


Warto przeczytać

Komentarze

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (7)
Wybrane dla Ciebie
Wieści z branży
Pomysły na Święta
Temat miesiąca
Pomysły na Święta
Zobacz więcej
Porady na ten tydzień
Tydzień 49, Sentencja nr:7
Tydzień 49, Sentencja nr:7
Nie musimy rezygnować z "żywych" kwiatów, gdy zima za oknem. W tym okresie mogą kwitnąć np. kaktusy bożonarodzeniowe (schlumbergery), ciemierniki czy kalanchoe.
Tydzień 49, Sentencja nr:6
Tydzień 49, Sentencja nr:6
Ptaki zaczynamy dokarmiać tylko wtedy, gdy pokrywa śnieżna uniemożliwia im żerowanie. Podczas bezśnieżnej zimy ptaki powinny radzić sobie same, bez naszej pomocy.
Tydzień 49, Sentencja nr:5
Tydzień 49, Sentencja nr:5
Niektóre rośliny domowe (skalnica, agapant) warto przenieść do pomieszczenia, w którym temperatura nie przekracza 10-12°C (zimą w mieszkaniu temperatura często jest bowiem zbyt wysoka, a powietrze suche). Z powodu krótkich i pochmurnych dni rośliny dobrze jest także doświetlać świetlówkami.
Tydzień 49, Sentencja nr:4
Tydzień 49, Sentencja nr:4
Formujemy drzewa liściaste i iglaste przez cały rok, ale najlepiej robić to w miesiącach listopad-marzec (WYJĄTKI: klon, grab, brzoza – po przycięciu gatunki te "płaczą", dlatego formuje się je od czerwca do września!). W przypadku drzew iglastych nie musimy zabezpieczać ran, jeśli są gatunkami żywicującymi.
Tydzień 49, Sentencja nr:1
Tydzień 49, Sentencja nr:1
Okryjmy na zimę róże. Gatunki krzewiaste (zarówno wielkokwiatowe, jak i wielokwiatowe) należy obsypać do wysokości 20 cm (np. trocinami, ziemią, piaskiem, mchem lub gałązkami drzew iglastych). Z piennych formujemy chochoł lub przyginamy gałązki do ziemi, a następnie je obsypujemy.
Twoja strona ogrodu