Co lubią dalie i jak o nie dbać? Wszystko, co musisz wiedzieć!

Jakie warunki lubią dalie?

Dalia to rodzaj skupiający ponad 40 gatunków bulwiastych bylin, z których w uprawie spotykany jest głównie jeden gatunek mieszańcowy, nazywany dalią zmienną lub ogrodową, będący krzyżówką dwóch dzikich dalii (min. Dahlia coccinea).

Posiada on cały szereg odmian, różniących się wysokością i pokrojem, a także wielkością, barwą i formą kwiatów (są odmiany o kwiatach pojedynczych, półpełnych i pełnych, posiadające wąskie lub szerokie płatki). Dzięki takiej różnorodności może mieć w ogrodzie szerokie zastosowanie. Okazałe odmiany doskonale sprawdzają się w dużych ogrodach na rozległych rabatach, natomiast karłowe z powodzeniem mogą być uprawiane w małych ogródkach, a nawet w doniczkach.

Dalia ogrodowa jako mieszaniec nie występuje naturze, ale gatunki rodzicielskie, od których pochodzi, zasiedlają cieplejsze rejony świata (min. Meksyk), dlatego rośliny mają dość wysokie wymagania.

Miejsce

Dalie kochają słońce i ciepło, dlatego pełnię swojej urody prezentują tylko na stanowiskach w pełni słonecznych i osłoniętych przed wiatrem. Oczywiście w półcieniu też sobie poradzą, ale wtedy będą słabiej kwitły i rozwiną mniejsze, gorzej wybarwione liście. Ich pędy z powodu niedoboru światła staną się też słabsze, cieńsze i wybiegnięte.

Ziemia

Dalia ma dość wysokie wymagania względem podłoża, gdyż preferuje gleby żyzne, próchnicze, przepuszczalne, zasobne w składniki pokarmowe i stale lekko wilgotne, najlepiej o obojętnym lub lekko zasadowym odczynie pH. Roślina nie toleruje suszy, na którą reaguje natychmiastowym więdnięciem, ale ze względu na mięsiste korzenie nie znosi też zalania, dlatego nie może być sadzona na glebach lekkich, suchych i piaszczystych, ani na ciężkich, mokrych i zimnych.

Jak dbać o dalie?

Dalie to delikatne i wymagające rośliny, dlatego należy dbać o nie bardzo troskliwie. W okresach bezdeszczowych koniecznie trzeba je nawadniać, inaczej szybko zwiędną. Ziemię wokół nich dobrze jest też wyściółkować np. warstwą kory lub kompostu, co zahamuje rozwój chwastów i sprawi, że podłoże będzie wolniej wysychać. Wysokie odmiany trzeba też podpierać, aby ich smukłe, rozgałęzione, kruche pędy nie połamały się pod ciężarem kwiatów lub przy silniejszych podmuchach wiatru.

Zimowanie

Dalie należą do roślin wrażliwych na mróz, dlatego przez zimę ich kłącza muszą być przechowywane w pomieszczeniu. Jesienią, zaraz po pierwszych, lekkich przymrozkach ścina się ich pędy i liście, a następnie wykopuje bryłę korzeniową. Po delikatnym oczyszczeniu korzeni z nadmiaru ziemi, umieszcza się je w ażurowych skrzynkach, przysypuje trocinami, piaskiem lub torfem i ustawia w chłodnym, ciemnym pomieszczeniu o temp. ok. 5-8°C. ,

UWAGA! Podczas zimowania warto od czasu do czasu sprawdzić stan korzeni, gdyż mogą zacząć gnić i chorować. W takiej sytuacji należy jak najszybciej usunąć uszkodzoną karpę, aby zakażenie nie przeniosło się na inne rośliny.

Sadzenie

Ponieważ dalie nie są mrozoodporne, w ogrodzie sadzimy je dopiero po minięciu wiosennych przymrozków (po 15 V). Rozstaw dostosowujemy do rozmiarów danej odmiany, gęściej sadząc dalie karłowe, a w większych odstępach dalie wysokie. Bryły korzeniowej dalii nie nalży umieszczać w podłożu zbyt głęboko. Wystarczy jeśli będzie ona zasypana kilkucentymetrową warstwą ziemi (ok. 5 cm. w przypadku dalii karłowych i ok. 8-10 cm. w przypadku dalii wysokich), gdyż wtedy roślina szybciej zakwitnie. Podczas sadzenia należy bardzo uważać, aby nie uszkodzić mięsistych, kruchych, walcowatych korzeni rośliny, gdyż może to odchorować. Po posadzeniu dalii, wierzchołki młodych pędów też warto uszczykiwać, dzięki czemu roślina lepiej się rozkrzewi.

Nawożenie

Dalie w sezonie rosną bardzo szybko, tworzą dużą masę zieloną i obficie kwitną, dlatego zużywają sporo składników pokarmowych. Od wiosny do końca lipca dobrze jest je wiec systematycznie zasilać, wybierając do tego celu wieloskładnikowe nawozy dla roślin kwitnących (zwiększone dawki azotu obecne w nawozach uniwersalnych nie są wskazane, gdyż wtedy roślina rozwija więcej liści kosztem kwiatów).

UWAGA! Późnoletnie i jesienne nawożenie dalii nie jest wskazane, gdyż może negatywnie wpłynąć na zimowanie karp.

Przycinanie

Dalie właściwie nie wymagają przycinania. Należy z nich jedynie usuwać przekwitłe kwiaty, bo nie tylko szpecą roślinę, ale mogą stać się też siedliskiem patogenów wywołujących choroby grzybowe (min. szarą pleśń). Zabieg stymuluje także zawiązywanie nowych pąków kwiatowych.

Ochrona przez chorobami i szkodnikami

Dalie uprawiane na odpowiednim stanowisku zwykle nie sprawiają problemów, czasami jednak mogą im zagrażać choroby (np. szara pleśń, zgnilizna twardzikowa, plamistość liści, mączniak prawdziwy) oraz szkodniki (np. mszyce, przędziorki, ślimaki).

W zapobieganiu chorobom duże znaczenie ma profilaktyka, polegająca na sadzeniu roślin w odpowiednim rozstawie, systematycznym usuwaniu przekwitłych kwiatostanów, unikaniu moczenia liści podczas podlewania, właściwym przechowywaniu karp przez zimę oraz zakupie zdrowych roślin, pochodzących ze sprawdzonego źródła. Kiedy jednak mimo wszystko pojawią się problemy, należy zastosować jeden z aktualnie polecanych środków ochrony roślin.

Tekst: Katarzyna Józefowicz, zdjęcie tytułowe: Gernot i Freddy / Pixabay