Logo
Logo
Gardeners' world marzec - kwiecień 2020
12
Do góry
Artykuł na: 6-9 minut

WARZYWA LIŚCIOWE: sałaty i cykorie

Najpopularniejszymi warzywami liściowymi są sałata głowiasta i szpinak warzywny. W tej grupie jest jednak jeszcze 10 ciekawych warzyw liściowych. Dowiedz się, jakie to gatunki oraz jakie mają wymagania?

Uprawa warzyw liściowych w ogrodzie

Warzywa liściowe są bardzo niejednolitą grupą. Należy do niej wiele roślin z różnych rodzin. Największe znaczenie w uprawie przydomowej ma sałata głowiasta i szpinak warzywny – te rośliny spotykane są w większości ogródków warzywnych.

Coraz częściej pojawia się także sałata rzymska. Pietruszka naciowa oraz seler naciowy uprawiane są przede wszystkim jako rośliny przyprawowe, gdyż ich spożycie jest niewielkie.

Coraz większą popularność z roku na rok zdobywa szpinak nowozelandzki (Trętwian czterorożny) – z uwagi na bardzo łatwą uprawę na każdej glebie w ogrodzie. Uprawa szczawiu zwyczajnego jest bardzo rzadka. Znacznie częściej szczaw zbiera się z pobliskiej łąki.

Częścią jadalną warzyw liściowych są liście.

Do warzyw liściowych zaliczane są różne rośliny z wielu rodzin.

Są to przede wszystkim rośliny z rodziny złożonych (Compositae):

Są to również rośliny z rodziny baldaszkowatych (Umbelliferae):

  • pietruszka naciowa (Petroselinum sativum),
  • koper włoski (fenkuł) (Foeniculum capillaceum),
  • seler zwyczajny odmiana naciowa (Apium graveolens var. dulce),

oraz innych rodzin:

  • szczaw zwyczajny (Rheum rhabarbarum) – rodzina rdestowate (Polygonaceae),
  • roszponka (Valerianella locusta) – rodzina kozłkowatych (Valerianaceae),
  • szpinak nowozelandzki (Tetragonia tetragonioides) – rodzina pryszczyrnicowate (Aizoacea),
  • szpinak warzywny (Spinacia oleracea) – rodzina komosowate (Chenopodiaceae).

Warzywa liściowe_ sałaty i cykorie
Fot. hyeonju88/Pixabay

Wymagania warzyw liściowych

Wymagania cieplne

Warzywa liściowe nie potrzebują dużo ciepła. Znoszą spadki temperatur nawet do -5°C. Optymalna temperatura do wzrostu to 12-14°C. Jednak należy mieć na uwadze, że długotrwałe spadki temperatury mogą powodować rozluźnienie główek sałaty i zniekształcenie liści.

Wymagania świetlne

Słońce jest bardzo istotne dla tych roślin. Warzywa liściowe są roślinami dnia długiego i muszą wytwarzać dużą masę zielonych liści. W przypadku zacienienia, liście szybko stają się długie i jasnozielone, a główki rozluźnione.

Wymagania wodne

Wymagania wodne tych warzyw są wysokie, gdyż rośliny te maja płytki system korzeniowy i tworzą dużą masę zielonych liści. Należy pamiętać o regularnym podlewaniu, tak aby gleba była stale lekko wilgotna. Niedobory wody wpływają na twardnienie blaszek liściowych oraz utratę ich walorów smakowych.

Wymagania pokarmowe

Dobre wyniki w uprawie warzyw liściowych można uzyskać na glebach zasobnych w składniki pokarmowe, wilgotnych oraz przepuszczalnych, z dużą ilością materii organicznej. Liście wymagają do prawidłowego wzrostu przede wszystkim azotu, jednak wysoki poziom nawożenia tym pierwiastkiem przyczynia się do obniżenia ich zdrowotności – w wyniku gromadzenia się azotanów. Szczególnie dużo azotanów gromadzą sałata, szpinak i seler liściowy, dlatego też nawożenie azotem powinno być racjonalne.

Płodozmian

Warzywa liściowe z reguły nie są traktowane jako główny zbiór. Mają krótki okres wegetacji, więc z powodzeniem można je uprawiać jako przedplony dla pomidorów, ogórków, późnych odmian roślin kapustnych lub poplon po ziemniakach, cebuli zwyczajnej, porze, fasoli karłowej lub wczesnych odmianach roślin kapustnych. Można je także uprawiać współrzędnie z innymi gatunkami warzyw.

Warzywa liściowe: z siewu czy z rozsady?

Ze względu na krótki okres wegetacji warzyw liściowych oraz ich wytrzymałość na okresowe spadki temperatur, rośliny te uprawia się głównie z siewu bezpośrednio do gruntu. Nasiona warzyw najlepiej kupować na przełomie stycznia i lutego. W tym czasie w większości supermarketów typu Dom&Ogród rozpoczyna się sezon na nasiona. Centra ogrodnicze po zimowym odpoczynku wznawiają swoją działalność już w marcu.

Nasiona powinny być szczelnie zapakowane w torebki, na których poza nazwą gatunku i odmiany znajdują się informacje o terminie wysiewu, wielkości rośliny, pielęgnacji i terminie zbioru.

► W przypadku sałaty, można ją przyspieszyć przygotowując rozsadę w warunkach domowych już w lutym lub marcu. Całkowity czas produkcji rozsady trwa 5 tygodni. W tym czasie sałacie należy zapewnić wysoka wilgotność oraz stałą temperaturę około 16-18°C. Na miejsce stałe rozsadę można wysadzać już w kwietniu.

Pielęgnacja warzyw liściowych

Ze względu na płytki system korzeniowy warzywa liściowe wymagają częstej pielęgnacji – przede wszystkim podlewania i nawożenia. Należy także odchwaszczać grządki, gdyż szybko rosnące chwasty będą zabierać warzywom wodę z podłoża.

Tekst: Redakcja ZielonyOgrodek.pl, zdjęcie tytułowe: PMAnguita/Pixabay


Warto przeczytać

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (6)

Komentarze

Nowe treści
Wieści z branży
Wysiewanie
Na czasie
Wysiewanie
Zobacz więcej
Porady na ten tydzień
Tydzień 9, Sentencja nr:5
Tydzień 9, Sentencja nr:5
Rośliny cebulowe (przede wszystkim przebiśniegi i krokusy), które posadziliśmy we wrześniu, pojawiają się spod śniegu. Wystarczy jeden lub dwa cieplejsze dni, aby ukazały się ich piękne kwiaty.
Tydzień 9, Sentencja nr:4
Tydzień 9, Sentencja nr:4
Odgarniając śnieg ze ścieżek ogrodowych czy podjazdu pamiętajmy, aby nie przysypywać trawnika. Ubita warstwa śniegu wolniej topnieje i może powodować gnicie darni. Jeśli jednak w obrębie trawnika powstanie warstwa zamarzniętego śniegu, należy ją rozkruszyć.
Tydzień 9, Sentencja nr:3
Tydzień 9, Sentencja nr:3
Podczas pogodnych dni silne słońce wysusza rośliny, a zamarznięta ziemia uniemożliwia uzupełnienie strat wody. Powinniśmy je wtedy cieniować. Podczas odwilży podlewajmy iglaki, szczególnie te, które rosną w pojemnikach.
Tydzień 9, Sentencja nr:2
Tydzień 9, Sentencja nr:2
Niektóre byliny rosnące na rabatach (złocienie, omiegi, ostróżki, rudbekie, liliowce, rozchodniki czy funkie) można rozmnożyć przez podział kęp. Dzięki temu nie tylko rozmnożymy, ale też odmłodzimy rośliny.
Tydzień 9, Sentencja nr:1
Tydzień 9, Sentencja nr:1
W marcu możemy wysiewać do doniczek i inspektów nasiona ogrodowych roślin jednorocznych oraz warzyw (wczesne odmiany kapusty, sałaty, rzodkiewki, kopru, marchwi). W ogrodzie można siać warzywa wytrzymałe na zimno: rzodkiew, koper, cebulę, groch (należy przykryć je włókniną).
Twoja strona ogrodu