Drzewa przy ogrodzeniu. Jakie wybrać? W jakiej odległości sadzić?

Czy przy ogrodzeniu można sadzić każde drzewo?

Drzewa rosnące przy ogrodzeniu to niemal obowiązkowy element ogrodowych aranżacji. Stanowią osłonę od ulicy, cień w upalne dni, czasem nawet ochronę przed hałasem i kurzem. Ale trzeba pamiętać, że nie każdy gatunek się nadaje, a samo nasadzenie musi być zgodne z przepisami.

Zgodnie z Kodeksem cywilnym drzewa nie powinny być sadzone zbyt blisko granicy działki. W przypadku większych drzew wymagana odległość to zwykle od 2 do 4 metrów. Dla niskich drzewek lub krzewów – co najmniej 0,5 metra. Choć to wartości orientacyjne, lepiej ich nie lekceważyć. A jeśli granica jest sporna – warto wcześniej porozmawiać z sąsiadem i ustalić zasady.

Jakie drzewa sprawdzą się przy ogrodzeniu?

Wybór gatunku zależy od efektu, jaki chcesz osiągnąć: zielony parawan całoroczny, kolorowe liście jesienią, szybki przyrost czy niewielka korona. Oto szeroka lista gatunków rekomendowanych przez specjalistów – zarówno liściaste, jak i iglaste.

Liściaste drzewa

• Grab pospolity – gęsty, odporny na cięcie, tworzy elegancką zieloną ścianę.
• Klon pospolity – dobrze toleruje formowanie i ożywia ogród jesienią.
• Buk pospolity – trwały, ozdobny, dobrze znosi cięcie i tworzy gęstą koronę.
• Lipa drobnolistna – miododajna, pachnąca, doskonała do większych ogrodów.
• Ambrowiec amerykański – przebarwia się jesienią, rośnie powoli, ma kompaktowy pokrój.
• Brzoza brodawkowata – lekka korona, biała dekoracyjna kora, naturalny wygląd.
• Drzewa owocowe kolumnowe – jabłonie, grusze czy czereśnie mogą pełnić funkcję użytkową i ozdobną.

Iglaki

• Tuja (żywotnik) zachodnia – szybko rosnąca, gęsta, klasyczna zimozielona ściana.
• Świerk pospolity – wymaga przestrzeni, ale zapewnia mocne osłonięcie przez cały rok.
• Jodła kalifornijska – elegancka, dobrze rośnie w półcieniu, ma miękkie igły.
• Sosna czarna – odporna na suszę i zanieczyszczenia, dekoracyjna kora.
• Cis pospolity – wolno rosnący, dobrze znosi cięcie, idealny na formowane szpalery.
• Modrzew europejski – iglasty, ale sezonowy – tworzy ażurową, przewiewną strukturę.

Fot. butus / AdobeStock

Świerki rosnące wzdłuż ogrodzenia.

Planując posadzenie drzewa przy ogrodzeniu, wybierz odpowiednie odmiany – w obrębie jednego gatunku mogą występować formy o zupełnie różnym pokroju: od szerokich koron, przez owalne, aż po wąskie, kolumnowe sylwetki.

W jakiej odległości sadzić drzewa od ogrodzenia?

Odległość sadzenia zależy od docelowych rozmiarów drzewa. Głowna zasada mówi, że wąskie formy można sadzić bliżej, szerokie – dalej. Minimalne odstępy wynoszą zazwyczaj:

• 0,5 metra dla krzewów i małych drzewek,
• 2 metry dla form kolumnowych
• i 3-4 metry dla drzew rozłożystych.

Fot. Andrii_Abriutin / AdobeStock

Pamiętaj też, że to nie tylko korona, ale i system korzeniowy nie może wkraczać na działkę sąsiada.

Jak zaplanować szpaler przy ogrodzeniu?

Choć szpaler drzew przy ogrodzeniu może wyglądać efektownie, jego funkcjonalność zależy od przemyślanego układu i późniejszej pielęgnacji. Najczęstszy błąd to sadzenie zbyt gęste, które prowadzi do zagęszczenia koron, ograniczenia przewiewu i powstawania chorób grzybowych – szczególnie u tuj, świerków i grabów.

Ważne jest także, by nie tworzyć jednolitego, zwartego muru zieleni, który zimą stanie się ponury i przytłaczający. Znacznie lepszy efekt daje kompozycja zróżnicowana, łącząca gatunki zimozielone z liściastymi, o różnym tempie wzrostu i barwie liści. Takie nasadzenie jest bardziej odporne na szkodniki, atrakcyjne przez cały rok i łatwiejsze do utrzymania w dobrym stanie.

Zadbaj też o rytm i światło – drzew nie powinno sadzić się w idealnie równych odstępach, jeśli zależy Ci na naturalnym efekcie. Wprowadzenie niewielkich przesunięć lub zmiennych grupowania drzew może sprawić, że cała linia zyska lekkość i będzie wyglądała bardziej naturalistycznie niż geometryczny szereg.

Jakich drzew unikać przy płocie?

Nie wszystkie gatunki nadają się do sadzenia wzdłuż ogrodzenia. Zrezygnuj z tych, które mają inwazyjny system korzeniowy, szybko rosną lub są trudne w utrzymaniu:

• topola – bardzo szybki wzrost i kruche gałęzie, inwazyjne korzenie,
• wierzba – lubi wilgoć, rozrasta się szeroko, korzenie są płytkie,
• robinia akacjowa – ekspansywna, odrasta z korzeni, trudna do opanowania,
• orzech włoski – silnie zacienia i wydziela substancje hamujące wzrost innych roślin.

Odległość sadzenia drzew (i innych roślin) od ogrodzenia jest też ważna dlatego, że w przypadku problemów z cieniem, liśćmi lub rozrastającymi się gałęziami, sąsiad ma prawo domagać się ich usunięcia – nawet drogą prawną.

O czym warto pamiętać przed sadzeniem?

Sadzenie drzewa przy ogrodzeniu to decyzja na lata. Przede wszystkim sprawdź lokalne przepisy – niektóre gminy mają szczegółowe regulacje co do dopuszczalnej wysokości drzew i ich lokalizacji przy granicy działki. Dobierz gatunek do warunków – inne sprawdzą się na glebie lekkiej i suchej, inne w wilgotnym cieniu.

Wybieraj drzewa, które dobrze znoszą cięcie – łatwiej je kontrolować. Zadbaj też o regularną pielęgnację: młode drzewka wymagają podlewania, nawożenia i przycinania, szczególnie w pierwszych sezonach po posadzeniu.

Zdjęcie tytułowe: Maryna, New Africa, LimeSky / AdobeStock