Logo
Logo
Gardeners' world wrzesień - październik 2019
29
Do góry
Artykuł na: 6-9 minut

Krzewy owocowe – najpopularniejsze gatunki do uprawy w ogrodzie

Do najpopularniejszych gatunków krzewów owocowych uprawianych w ogrodach należą maliny, porzeczki, agrest, borówka amerykańska i jeżyny. Zanim jednak posadzimy je na działce, musimy poznać ich wymagania, aby móc zapewnić roślinom jak najlepsze warunki do wzrostu i rozwoju.

Owoce z własnego ogrodu zawsze są smaczniejsze i zdrowsze niż kupione w sklepie. Jeśli więc chcielibyśmy cieszyć się ich smakiem, spróbujmy znaleźć miejsce dla roślin owocowych w naszym ogrodzie. Jeśli nie dysponujemy dużym terenem i rozległym sadem, możemy zdecydować się na uprawę krzewów owocowych, które ze względu na niewielkie rozmiary, zmieszczą się na każdej działce.

maliny fot. uvlik05 - Pixabay
fot. uvlik05 - Pixabay

Maliny

Najchętniej uprawianym na działkach krzewem owocowym jest malina. Jej smaczne, soczyste i niezwykle zdrowe owoce mogą pojawiać się na pędach od wczesnego lata aż do późnej jesieni, zapewniając nam stałą dostawę cennych witamin. Maliny dzielą się na dwa rodzaje: krzewy letnie, owocujące wczesnym latem na pędach jednorocznych oraz krzewy jesienne, owocujące późnym latem i jesienią na pędach tegorocznych.

Oba rodzaje malin mają podobne wymagania uprawowe i oczekują ciepłego, słonecznego, przewiewnego stanowiska oraz dobrze uprawionej, żyznej, próchniczej, umiarkowanie wilgotnej gleby o lekko kwaśnym odczynie pH. Krzewy różni jednak wytrzymałość na niesprzyjające warunki oraz sposób cięcia.


Maliny letnie
Maliny letnie są krzewami mniej odpornymi na niskie temperatury oraz bardziej podatnymi na choroby i szkodniki niż maliny jesienne (są atakowane głównie przez mączniaki prawdziwe i kistnika malinowca). Ich pędy są dość wiotkie i rosną silnie, dlatego rośliny wymagają prowadzenia w szpalerach lub przywiązywania do podpór.

W zależności od odmiany krzewy owocują od czerwca do lipca. Cięcie malin letnich przeprowadza się dwukrotnie w sezonie. Wiosną (V) wycina się nadmiar młodych pędów, pozostawiając ok. 6-8 młodych przyrostów, natomiast latem, po zakończeniu owocowania usuwa się wszystkie pędy, na których rozwinęły się owoce.

Maliny jesienne
Dużo mniej kłopotliwymi krzewami są maliny jesienne. Rośliny nie są tak podatne na choroby i szkodniki jak maliny letnie i lepiej od nich znoszą niskie temperatury. Krzewów nie trzeba prowadzić w szpalerach i można je przycinać tylko raz w roku, późną jesienią (XI) lub wczporesną wiosną (III-IV), skracając wszystkie pędy tuż nad ziemią. Jeśli zdecydujemy się pozostawić na krzewie część pędów, możemy liczyć na dwukrotne owocowanie, ale wtedy owoce będą mniejsze.

porzeczki fot. Barbara Benedek - Pixabay
fot. Barbara Benedek - Pixabay

Porzeczki

Kolejnym popularnym krzewem owocowym jest porzeczka, która w zależności od gatunku może dawać białe, czerwone lub czarne owoce. Krzewy różnią się jednak nie tylko kolorem owoców, ale też wymaganiami uprawowymi i wytrzymałością na niskie temperatury.


Porzeczki kolorowe
Porzeczki kolorowe (białe i czerwone) należą do łatwiejszych w uprawie, gdyż dobrze znoszą niskie temperatury i nie są szczególnie wymagające. Najlepiej czują się na stanowisku słonecznym i ciepłym oraz na żyznym, przepuszczalnym, umiarkowanie wilgotnym podłożu o lekko kwaśnym odczynie pH, ale poradzą sobie też na słabszej glebie i w półcieniu.

Krzewy wymagają jednak przycinania. Zabieg należy przeprowadzić na przedwiośniu, jeszcze przed rozpoczęciem wegetacji lub pod koniec lata. Rośliny zaczynamy systematycznie przycinać w 5 roku po posadzeniu, gdyż dobrze owocują zarówno na pędach 1-2 letnich, jak i na pędach 5-6 letnich. Po cięciu na krzewie powinny zostać ok. 3-4 pędy z każdego roku.

Porzeczki czarne
Nieco inaczej uprawia się i przycina porzeczki czarne. Gatunek jest bardziej wrażliwy na niskie temperatury, dlatego wymaga stanowisk słonecznych, ciepłych i osłoniętych od wiatru. Młode krzewy lepiej zniosą zimę, jeśli ich pędy zostaną osłonięte włókniną. Podobnie jak porzeczki kolorowe, odmiany czarno-owocowe oczekują podłoża żyznego, przepuszczalnego i umiarkowanie wilgotnego, ale urosną też na każdej typowej glebie ogrodowej.

Porzeczki czarne wymagają innego cięcia niż kolorowe, gdyż najlepiej owocują na pędach 1-3 letnich. Ich systematyczne przycinanie rozpoczynamy więc w 4 roku po posadzeniu i w każdym sezonie usuwamy z krzewu wszystkie pędy starsze, niż 4 lata, pozostawiając najwięcej pędów jednorocznych (ok. 5-6) oraz po ok. 3-4 pędy dwuletnie, trzyletnie i czteroletnie.

agrest fot. neurovelho CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons
fot. neurovelho / CC BY-SA 3.0 / Wikimedia Commons

Agrest


Interesującym krzewem owocowym jest także agrest, chociaż obecnie w ogrodach spotyka się go rzadziej niż porzeczki i maliny. Wymagania uprawowe agrestu są zbliżone do wymagań porzeczek kolorowych, dlatego rośliny nie są trudne w uprawie. Agrest najlepiej rośnie na stanowisku słonecznym, ciepłym i osłoniętym od wiatru oraz na glebie żyznej, próchniczej, umiarkowanie wilgotnej i lekko kwaśnej.

Krzewy najlepiej owocują na pędach dwuletnich i krótkopędach, dlatego ich systematyczne cięcie należy rozpocząć w 4-5 roku po posadzeniu, w każdym sezonie usuwając z roślin pędy starsze niż 4-5 lat oraz pędy słabe, chore i zdeformowane (na krzewie powinno zostać ok. 10-12 pędów).

borówki fot. Unsplash - Pixabay
Unsplash - Pixabay

Borówki

W ostatnich latach ogromną popularnością cieszy się także borówka amerykańska. Jej owoce są niezwykle smaczne i zdrowe, ale rośliny nie są łatwe w uprawie, gdyż ich wymagania są dość szczególne. Krzewy dobrze znoszą niskie temperatury (do ok. -25°C), ale najlepiej rosną i owocują na stanowiskach ciepłych, słonecznych i osłoniętych od wiatru.

Mimo iż właściwe stanowisko jest bardzo ważne, o powodzeniu uprawy decyduje przede wszystkim odpowiednie podłoże. Borówki są roślinami żarłocznymi i kwasolubnymi, dlatego gleba pod ich uprawę powinna być próchnicza, żyzna, zasobna w składniki pokarmowe i koniecznie kwaśna (odczyn pH 3,5–5,0).


Z tego względu przed sadzeniem roślin, należy wykopać odpowiednio duży otwór i wypełnić go mieszanką kwaśnego torfu oraz ziemi kompostowej. Każdego roku należy też sprawdzać odczyn podłoża i w razie potrzeby obniżyć jego pH za pomocą odpowiednich nawozów. Cięcie borówki rozpoczynamy w piątym roku po posadzeniu, usuwając z krzewu pędy starsze niż 4 letnie (rośliny najlepiej owocują na pędach 2-4 letnich).

jeżyny fot. Bev - Pixabay
fot. Bev - Pixabay

Jeżyny

Znacznie mniej popularne od innych krzewów owocowych są natomiast jeżyny. Warto jednak znaleźć dla nich miejsce w ogrodzie, gdyż uprawa tych wartościowych roślin nie jest trudna, a uzyskane z nich owoce są smaczne, zdrowe i aromatyczne.

Jeżyny mają podobne wymagania jak maliny, dlatego należy przeznaczyć dla nich ciepłe, słoneczne i osłonięte stanowisko oraz posadzić krzewy na żyznej, próchniczej, głęboko uprawionej i wilgotnej glebie. Pędy jeżyn osiągają znaczne długości (2-3 m.), dlatego rośliny należy prowadzić przy podporach. Długość pędów można też skorygować, przycinając wiosną ich końce. Cięcie nie ogranicza się jednak wyłącznie do skracania zbyt długich pędów.

Jeżyny owocują na pędach dwuletnich, dlatego od drugiego roku uprawy, wczesną wiosną lub późną jesienią (po skończonym owocowaniu), wycinamy wszystkie pędy dwuletnie, które już owocowały oraz usuwamy nadmiar pozostałych pędów, a także pędy chore, uszkodzone lub przemarznięte. Uprawiając jeżyny, warto jednak pamiętać, że odporność roślin na mrozy nie jest zbyt wysoka (znoszą spadki temp. do ok. - 15°-18° C), dlatego na zimę ich pędy dobrze jest okrywać ich pędy włókniną lub słomianymi matami.


Tekst: Katarzyna Józefowicz, zdjęcie tytułowe: PublicDomainPictures

Komentarze

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (6)
Nowe treści
Na czasie
Jesienny trawnik
Temat miesiąca
Jesienny trawnik
Zobacz więcej
Warto przeczytać
Porady na ten tydzień
Tydzień 38, Sentencja nr:5
Tydzień 38, Sentencja nr:5
Na balkonie i tarasie w puste miejsca dosadzamy rośliny sezonowe, kwitnące jesienią, np. chryzantemy, wrzosy i jesienne wrzośce.
Tydzień 38, Sentencja nr:4
Tydzień 38, Sentencja nr:4
Zasilmy trawę nawozami potasowymi i fosforowymi. Będzie bardziej odporna na przemarzanie i suszę.
Tydzień 38, Sentencja nr:3
Tydzień 38, Sentencja nr:3
Systematycznie zbieramy warzywa ciepłolubne, do których należą np. dynia, ogórki, papryka czy pomidory.
Tydzień 38, Sentencja nr:2
Tydzień 38, Sentencja nr:2
Posadźmy w ogrodzie wrzosy, które właśnie teraz, podczas kwitnienia są najpiękniejsze. Te sprzedawane w pojemnikach można sadzić do gruntu przez cały sezon wegetacyjny.
Tydzień 38, Sentencja nr:1
Tydzień 38, Sentencja nr:1
W połowie września możemy rozpocząć sadzenie roślin cebulowych (wybierajmy cebule duże i zdrowe). Głębokość sadzenia powinna być równa 2-3-krotnej wysokości cebul (na glebie piaszczystej cebule sadzimy nieco głębiej). Miejsce sadzenia cebul warto okryć na zimę korą lub słomianymi matami.
Twoja strona ogrodu