Uprawa jeżyn w ogrodzie

Bardzo często w ogrodach przydomowych sadzi się mało kłopotliwą podczas zbiorów jeżynę bezkolcową (Rubus fruticosus). Jest to krzew mało wymagający, z reguły łatwy w uprawie. Ma podobne wymagania jak malina, z którą jest spokrewniona.

Sadzenie jeżyn
Kiedy i gdzie sadzić jeżyny?

Plantację jeżyn można zakładać (podobnie jak w przypadku malin) jesienią lub wiosną. Krzewy jeżyn jednakże sadzi się w większej odległości względem siebie – optymalnie rozstawa powinna wynosić 1,5-3 m. Odległości pomiędzy rzędami wynoszą 2,5-3,5 m. Młode sadzonki powinny mieć co najmniej dwa pąki przybyszowe.

Po posadzeniu (na głębokość kilkunastu do kilkudziesięciu cm) z reguły nie wykonuje się cięcia. Rośliny wymagają podpór, np.: specjalnej siatki lub słupów z drutami. Warto przy tym pamiętać, że jeżyna jest dość ekspansywnym krzewem i posadzona w małym ogrodzie po pewnym czasie rozrośnie się, zajmując cenną powierzchnię.

Stanowisko: Jeżyna największy (i najlepszy jakościowo) plon wytwarza sadzona na stanowiskach słonecznych i ciepłych. Ważne również jest, aby krzewy były osłonięte od silnych wiatrów. Oczywiście należy unikać również miejsc zastoin mrozowych.

Gleba: Optymalne podłoże jest lekko wilgotne, żyzne, dość zasobne w składniki pokarmowe i ma lekko kwaśny odczyn. Jeżyna nie lubi gleb podmokłych z długo zalegającą wodą. Podłoże warto wymieszać z nawozem organicznym (np.: kompostem) jeszcze przed sadzeniem krzewów

Cięcie jeżyn
Kiedy i jak przycinać jeżyny?

Cięcie najlepiej przeprowadzać wiosną – od marca. Jeżyna owocuje na zeszłorocznych pędach, jednakże jeśli jest ich dużo, plon jest słabej jakości. Dlatego oprócz wycinania starych pędów, ogranicza się także ilość tych, które wkrótce będą kwitły i owocowały.

Wybujałe pędy boczne warto skrócić do 4-5 liści, gdy osiągną 40-50 cm długości. Zwykle na jednej roślinie pozostawia się od czterech do sześciu pędów. Pozostawione najsilniejsze pędy przywiązuje się do drutów.

Pielęgnacja jeżyn
Kiedy podlewać i jak nawozić jeżyny?

Jeżyna ma dość duże wymagania wodne i w czasie susz wymaga regularnego podlewania. Jest to szczególnie istotne w czasie dojrzewania owoców, gdyż brak wody może zarówno zmniejszyć ich wielkość, jak i pogorszyć walory smakowe. Wybierając nawozy, warto zwrócić uwagę na te, które mają dużą zawartość azotu oraz potasu. Wiosną można użyć saletry amonowej lub siarczanu potasu.

Fot. drikkca/Freeimages

Odmiany jeżyn Poszczególne odmiany mogą różnić się nie tylko smakiem i kształtem owoców, ale także giętkością i wyglądem pędów oraz odpornością na różne niekorzystne czynniki (mróz, choroby, szkodniki). Z odmian warto zwrócić uwagę na: 'Thornless Evergreen' 'Merton Thornless' 'Orkan' 'Black Satin'

Inne ważne zabiegi
Dlaczego jeżyny warto kopczykować? Jak walczyć ze szkodnikami?

Krzewy warto kopczykować przed nadejściem zimy. Jest to nic innego jak tworzenie wokół pnia lub głównego pędu krzewu 20-30 centymetrowej górki tak, aby ochronić najniższe partie rośliny przed mrozem.

W chłodniejszych rejonach Polski warto dodatkowo osłaniać jeżyny, np. słomą lub agrowłókniną. W czasie sezonu pozytywny efekt można osiągnąć, stosując ściółkowanie gleby. Taki zabieg m.in. podnosi temperaturę gleby, ogranicza wyparowywanie wody i rozwój chwastów.

Istotna w uprawie jest także profilaktyka walki z chorobami i szkodnikami. Kupujmy nasze rośliny ze sprawdzonych źródeł, systematycznie usuwajmy ich chore części (i najlepiej palmy) oraz stosujmy różnego rodzaju naturalne, a jeśli zajdzie konieczność, też chemiczne opryski. Jeżyna może być porażana szarą pleśnią (szary nalot pleśni na owocach) i atakowana przez kistnika malinowca (robaczywe owoce) lub szpeciela jeżynowca (maleńkie roztocze żerują na liściach, kwiatach i owocach wysysając soki roślinne, ogładzając roślinę). 

Tekst: Michał Mazik, zdjęcie tytułowe: Ajale / Pixabay, PublicDomainPictures