Firletka chalcedońska Lychnis chalcedonica

Firletka chalcedońska (Lychnis chalcedonica) to bylina z rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae). W naturze występuje na obszarze Azji, ale jest też uprawiana jako roślina ozdobna w wielu innych krajach świata.

Roślina w czasie kwitnienia może dorastać do ok. 1-1,2 m wys. Wiosną rozwija tuż nad ziemią rozetę szerokolancetowatych, dość dużych, odziomkowych, wydłużonych liści, spomiędzy których wyrasta wzniesiony, sztywny, gruby, szorstko-owłosiony pęd, pokryty naprzeciwległymi parami lancetowatych, zielonych, siedzących liści.

Firletka chalcedońska kwitnie wczesnym latem (VI-VIII) tworząc na pędach kwiatostanowym duże, półokrągłe, gęste, baldachowate kwiatostany, złożonym z licznych, barwnych, gwiazdkowatych kwiatów. Kwiaty są zwykle jaskrawoczerwone lub pomarańczowe, ale w zależności od odmiany, mogą być też białe lub różowe. Największy kwiatostan tworzy się na szczycie wzniesionego pędu, ale mniejsze baldachy mogą też wyrastać z kątów liści na łodydze, szczególnie po przycięciu przekwitającego kwiatostanu głównego.

Wymagania i uprawa

Firletka chalcedońska preferuje słoneczne, ciepłe stanowiska i żyzną, próchniczą, przepuszczalną, lekko wilgotną glebę. Dobrze znosi przejściową suszę, ale nie toleruje zalewania. Nie przepada też za upałami, dlatego w okresach wyjątkowo cieplej pogody warto ją podlewać. Aby kwitła jak najdłużej, dobrze jest też usuwać z pędów przekwitłe kwiatostany, co pobudzi roślinę do tworzenia kolejnych kwiatów, wyrastających z kątów liści.

Firletka nie wymaga zimowego okrycia, gdyż jest w pełni mrozoodporna. Na dobrym stanowisku tworzy z czasem ładne, gęste, duże kępy.

Firletka chalcedońska najczęściej rozmnażana jest z nasion, wysiewanych wiosną (IV-V) do doniczek. Podrośnięte siewki się pikuje, a następnie wysadza latem (VII-VIII) na miejsce stałe. Uzyskane w ten sposób rośliny zakwitną w drugim roku uprawy (na dobrym stanowisku firletka może dawać obfity samosiew, przez co bywa ekspansywna). Wiosną można też podzielić rozrośnięte egzemplarze i uzyskać potomstwo kwitnące w tym samym roku.

Zastosowanie

Firletka chalcedońska to piękna bylina o jaskrawo ubarwionych kwiatach. W ogrodzie dobrze wygląda na rabatach w towarzystwie dzwonków, krwawników, ostróżek, dzielżanów, liliowców, gailardii, pysznogłówek, floksów wiechowatych i niewysokich traw ozdobnych. Firletka może być też uprawiana w ogrodach skalnych lub w pojemnikach. Sprawdza się też jako element łąki kwietnej. Jej kwiaty nadają się do cięcia.

Wybrane odmiany

• 'Carnea' – (zdj. 4) kwiaty jasnoróżowe i koralowe, cieniowane
• 'Pinkie' i 'Rosea' – kwiaty różowe
• 'Alba' – kwiaty białe
• 'Red' – kwiaty czerwone

Tekst: Katarzyna Józefowicz, zdjęcia: iVerde, rodo2/Pixabay