Dalia ogrodowa, zmienna (Dahlia x cultorum syn. Dahlia hybrida) nazywana też georginią, to roślina należąca do rodziny astrowatych (Asteraceae). Jest to gatunek mieszańcowy (skrzyżowanie D. coccinea × D. pinnata i innych) i nie występuje w naturze. 

W zależności od odmiany można znaleźć dalie, które osiągają od 20 do nawet 200 cm wysokości. Roślina wytwarza pierzastodzielne, owalne, ostro zakończone liście o mocno ząbkowanym brzegu blaszki liściowej. Mogą być w różnych kolorach – od jasno-zielonego do brązowego. 

Dalie mają bulwiasto zgrubiałe korzenie co zalicza je do ogrodowych roślin cebulowych.

Duże koszyczki kwiatostanowe mogą być pojedyncze, półpełne oraz pełne. Niektóre odmiany osiągają nawet do 30 cm średnicy i mają niezwykle dużą gamę barw – mogą być żółte, pomarańczowe, czerwone, lawendowe, ciemno-purpurowe, różowe, białe czy zielonkawe. Okres kwitnienia rozpoczyna się w lipcu i kończy w październiku.

Rośliny te pogrupowano umownie, biorąc pod uwagę typ kwiatostanu na:

• dalie pojedyncze (np. z grupy TOP-MIX),
• dalie anemonowe (np. 'Polka'),
• dalie kołnierzykowe (np. 'Pooh'),
• dalie grzybieniowe (np. 'Nancilee'),
• dalie dekoracyjne (np. 'Malibu'),
• dalie kuliste (np. 'Cornel'),
• dalie pomponowe (np. 'Franz Kafka'),
• dalie kaktusowe ( np. ' Park Princess'),
• dalie półkaktusowe (np. 'Maki'),
• dalie storczykowe (np. 'Honka'),
• dalie strzępiaste (np. 'Tsuki Yori no Shisha')
• dalie peoniowe (np. 'Bishop of Llandaff').

W sprzedaży spotkamy też inne dalie, które nie kwalifikują się do powyższych grup, oraz te o dekoracyjnych liściach.

Wymagania i uprawa

Wszystkie odmiany najlepiej rosną w słońcu. Preferują lekko wilgotną, żyzną i przepuszczalną glebę i w okresie suchy wymagają podlewania. Dobrze jest je dokarmiać nawozami dla roślin kwitnących w okresie kwitnienia.

Rośliny te z reguły wymagają podpór (wysokie odmiany łatwo wyginają się do ziemi).

Dalie ogrodowe nie są odporne na mrozy i należy je wykopywać jesienią – po kwitnieniu (glebę wokół bulwy w promieniu 20-40 cm najlepiej delikatnie rozluźnić widłami). Łodygę przycina na wysokości 20 cm, a liście usuwa. Następnie bulwy układa się w pojemnikach, korzeniami do góry, aby pozbyć się wody z wnętrza pustych łodyg. Oczyszczone z ziemi, części zielonych i wody bulwy przechowuje się w suchym, chłodnym pomieszczeniu aż do późnej wiosny – wtedy ponownie je sadzimy.

Zastosowanie

Dalie to królowe późno letnich rabat. Z uwagi na wielkie zróżnicowanie odmian, możemy dobrać rośliny zarówno do wysokiego piętra kwiatów, jak i średnio wysokie, które wspaniale wkomponują się w zestawieniu z jeżówkami, rudbekiami czy pysznogłówkami.

Czasen można spotkać dalie w kompozycjach, w pojemnikowych na tarasach czy balkonach.

Ciekawe odmiany

Dalia ogrodowa jest bardzo popularną byliną cebulową, wśród której można już wyróżnić ok. 2000 odmian! Oto kilka wartych uwagi:

  • 'Arabian Night' – wysokość ok. 50-100 cm; kwiaty pełne, bordowe
  • 'Brilliant Eye' – wysokość do 90 cm; dalia pomponowa, tylko 5 cm średnicy, żywo czerwona
  • 'Clair de Lune' – z grupy dalii kołnierzykowych (kryzowanych), żółto-kremowa
  • 'Milena Fleur' – zdj. 1
  • 'Walzing Mathilda' – zdj. 2
  • 'Hollyhill Orange Ice' – zdj. 3

Tekst: Katarzyna Jeziorska, zdjęcia: iBulb; Jacques GAIMARD, HOSSY98, MA_MINA/Pixabay