Bez chemii! Nawożenie roślin na działce. Jaki nawóz wybrać i jak stosować? Co można zrobić samemu?

Jak nawozić rośliny na działce, by plony były zdrowe i wolne od chemii?

Uprawa zdrowych i obficie plonujących roślin na działce ROD wymaga nie tylko dbałości o odpowiednie warunki, ale także przemyślanego nawożenia. Aby owoce, warzywa i zioła były wolne od chemii, warto postawić na naturalne rozwiązania – kompost, obornik czy domowe odżywki przygotowane z kuchennych resztek. Jakie nawozy najlepiej stosować i jak je przygotować, by skutecznie zasilić rośliny, jednocześnie dbając o środowisko? Odpowiedzi znajdziesz poniżej. 

Nawożenie obornikiem – bez kosztów i bez chemii 

O działkowym recyklingu i stosowaniu naturalnych nawozów mówi Regulamin ROD, wskazując, iż na każdej działce musi znajdować się kompostownik, a działkowcy powinni kompostować wszelkie odpady roślinne i organiczne pochodzące z działki.

Kompostowanie to tani, ekologiczny sposób na uzyskanie najzdrowszego nawozu organicznego, jakim jest kompost. Nie bez znaczenia jest także fakt, że na działkach w ROD zabronione jest spalanie wszelkich odpadów organicznych.

Ponadto, kompostowanie przez działkowców najczęstszych odpadów roślinnych z działki (np. ściętej trawy, liści) pozwala ograniczać częstotliwość (zmniejszyć koszty) wywozy tzw. bioodpadów z terenu ROD. Kompost kompleksowo zasila rośliny w niezbędne makro i mikroelementy a glebę w materię organiczną (próchnicę). Kompostownik może mieć różne formy (można kupić gotowe konstrukcje), a kompostowanie nie wymaga wiele casu i fachowej wiedzy.

Warto jednak kompostować odpowiednie odpady, by kompostowanie przebiegało w sposób właściwy i po kilku miesiącach (czy po jednym sezonie) uzyskujemy kompost, którym możemy np. zasilać glebę w czasie jesiennego lub wiosennego przekopywania gleby lub ściółkować nim rabaty (np. przed zimą). Kompost jest bezpieczny w stosowaniu – nie trzeba bać się przenawożenia i można zasilać nim wszystkie działkowe uprawy. W sprzedaży znajdziemy też kompost granulowany. 

Fot. Ewa / Adobe Stock

Nawożenie obornikiem na działce

Obok kompostu, kluczowym i bogatym w potrzebne roślinom, łatwo przyswajalne składniki pokarmowe nawozem organicznym jest obornik. W uprawie amatorskiej, najlepiej stosować tradycyjny obornik przekompostowany (zwykle jesienią lub wiosną), a jeśli chcemy uniknąć przykrego zapachu, warto postawić na dostępny w sprzedaży obornik granulowany (np. kurzy, koński, bydlęcy), który ma takie same właściwości.

Można stosować go w takiej poręcznej formie przez cały sezon wegetacyjny (nawet do listopada), przekopując go z wierzchnią warstwą gleby i zawsze zgodnie z informacją producenta umieszczoną na opakowaniu. Do naturalnego zasilania gleby i roślin zwykle wystarczy stosować obornik co kilka sezonów (3-4). 

Gotowe preparaty do nawożenia roślin na działce

W sprzedaży znajdziemy wiele naturalnych preparatów do ekologicznego zasilania roślin. Zazwyczaj są to nawozy oparte o kwasy humusowe (np. Biohumus), wyciągi z roślin (np. pokrzywy) lub inne, zawierające w różnej formie minerały (np. mączka bazaltowa) i materię organiczną czy pożyteczne mikroorganizmy. Są zalecane do upraw ekologicznych, a więc także do amatorskiej uprawy warzyw i owoców na działce. Często tego rodzaju naturalne nawozy ekologiczne są oferowane w wygodnej do stosowania formie płynnej. 

Fot. Pornthep / Adobe Stock

Własne odżywki do warzyw i innych roślin na działce 

Rośliny możemy też zasilać odżywkami, które w łatwy sposób możemy przygotować w domu czy nawet na działce z odpadów organicznych, uważanych za śmieci: fusy, skórki i skorupki. Zawierają one azot, potas, fosfor i wiele mikroelementów czy minerałów.

Najpopularniejsze są między innymi samodzielnie przygotowane nawozy:

• Z fusów po kawie lub herbacie - fusy zalewa się wodą, a po ich opadnięciu, powstałym roztworem podlewa się bezpośrednio rośliny powstałym roztworem.
• Ze skórek od bananów - skórkę banana kroi się na drobne kawałeczki i zalewa gorącą wodą w niedużym naczyniu (np. słoiku), a po wystygnięciu i odstawieniu na około 1 dobę powstaje odżywka do podlewania roślin (z wysuszonych i rozkruszonych skórek banana można uzyskać też sypki nawóz).
• Ze skorupek jaj - pokruszone skorupki miesza się z wierzchnią warstwą gleby lub sporządza się wodny roztwór powstały poprzez umieszczenie rozdrobnionych skorupek w wodzie na około dwa tygodnie.

W prosty sposób można przygotować też odżywki do zasilania warzyw (np. ogórków czy pomidorów). W tym celu wystarczy wykorzystać produkty dostępne właściwie w każdej kuchni, np. mleko (jest źródłem wapnia, poprawia wygląd i kondycję warzyw) czy drożdże piekarskie (zawierają potas, wapń, magnez, fosfor, żelazo, selen, wiele witamin, białek i aminokwasów, przyspieszają wzrost pomidorów i rozwój ich korzeni oraz chronią rośliny przed grzybami chorobotwórczym). 

Jak je przygotować?

• Odżywka z mleka - 1 litr mleka o niskiej zawartości tłuszczów mieszamy z 10 litrami wody o temperaturze pokojowej, a następnie powstałą odżywką podlewamy ogórki (lub opryskujemy)
• Nawóz z drożdży - 100 g świeżych drożdży piekarskich rozpuszcza się w 10 litrach ciepłej wody i odstawia na co najmniej godzinę, a następnie powstałym roztworem można bezpośrednio podlewać ogórki lub pomidory.

Zdjęcie tytułowe: mikhailberkut / Adobe Stock