Zaplanuj uprawę warzyw w swoim ogrodzie. Przygotowaliśmy dla Ciebie prosty poradnik zawierający zalecenia i terminarz siewu. Sprawdź, jak i kiedy wysiewać Twoje ulubione warzywa oraz kiedy zbierać plony z warzywnika. Podane informacje mogą się różnić dla różnych odmian.
Warzywa ze sklepu nigdy nie będą miały takiego smaku jak te z własnej uprawy. Jeśli zdecydowałeś się na założenie warzywnika i zastanawiasz się, co posadzić w swoim ogrodzie, mamy dla Ciebie doskonałe zestawienie. Wybraliśmy 30 gatunków najpopularniejszych warzyw, doskonałych do uprawy w przydomowym warzywniku. Ich uprawa nie jest skomplikowana i przy odrobinie systematycznej pracy uda się nawet początkującym ogrodnikom. Poza tym, samodzielna uprawa i późniejsze zbieranie własnych plonów dają ogromną satysfakcję!
Wybranie właściwego czasu na rozpoczęcie wysiewów jest niezwykle ważne – jeśli zrobisz to zbyt wcześnie, nasiona nie wykiełkują; jeśli za późno, rośliny mogą nie zdążyć odpowiednio wyrosnąć. Właściwa pora wysiewów zmienia się z roku na rok i zależy od miejsca, w którym siejesz.
W naszym spisie znajdziesz informacje o:
siewie – kiedy wysiewać nasiona warzyw na rozsadę (najlepiej pod osłonami) lub od razu do doniczek,
sadzeniu – kiedy należy rozsadzić posiane wcześniej rośliny,
rozstawie – odległość w jakiej nasze rośliny powinny być sadzone w miejscu docelowym,
zbiorach – czas kiedy warzywa dojrzewają do zbioru.
Podane terminy (siewu, sadzenia i zbioru) zostały opracowane dla gatunków i mają charakter orientacyjny. Szczegółowe informacje dotyczące terminów siewu, głębokości i rozstawie znajdują się z tyłu na każdym opakowaniu nasion.
SIEW, SADZENIE, ZBIÓR LISTA WARZYW
Fot. rocknevis/Pixabay
BAKŁAŻAN Solanum melongena
Głębokość siewu: 0,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 70 cm Odległość pomiędzy rzędami: 75 cm • Siew na rozsadę: marzec-kwiecień Sadzenie z rozsady: maj-czerwiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: lipiec-październik
Fot. artverau/Pixabay
BROKUŁY Brassica oleracea var. italica
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 30 cm Odległość pomiędzy rzędami: 45 cm • Siew na rozsadę: marzec-czerwiec Sadzenie z rozsady: kwiecień-lipiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: lipiec-październik
Fot. allispossible.org.uk/Flickr ↓
BROKUŁY GAŁĄZKOWE Brassica oleracea var. italica
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 60 cm Odległość pomiędzy rzędami: 60 cm • Siew na rozsadę: marzec-maj Sadzenie z rozsady: kwiecień-czerwiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: lipiec-październik
Fot. Jamain/Wikimedia Commons ↓
BRUKIEW Brassica napobrassica
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 20 cm Odległość pomiędzy rzędami: 40 cm • Siew na rozsadę: kwiecień Sadzenie z rozsady: czerwiec • Siew do gruntu: kwiecień-maj
Zbiory: październik
Fot. Frauke Feind/Pixabay
BRUKSELKA Brassica oleracea var. gemmifera
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 60 cm Odległość pomiędzy rzędami: 45 cm • Siew na rozsadę: kwiecień Sadzenie z rozsady: maj-czerwiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: wrzesień-październik
Fot. Jing/Pixabay
BURAK ĆWIKŁOWY Beta vulgaris subsp. vulgaris
Głębokość siewu: 2,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 10 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: kwiecień-czerwiec
Zbiory: lipiec-październik
Fot. Harald Schmidt/Pixabay
BURAK LIŚCIOWY Brassica vulgaris subsp. vulgaris
Głębokość siewu: 2,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 20 cm Odległość pomiędzy rzędami: 45 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: kwiecień-lipiec
Zbiory: maj-czerwiec; sierpień-wrzesień
Fot. Jose Antonio Alba/Pixabay
CEBULA ZWYCZAJNA Allium cepa
Głębokość siewu: 1,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 10 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: marzec Sadzenie z rozsady: kwiecień-maj • Siew do gruntu: marzec-kwiecień
Zbiory: lipiec-wrzesień
Fot. Anna Armbrust/Pixabay
CEBULA SIEDMIOLATKA Allium fistulosum
Głębokość siewu: 1,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 2,5 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: kwiecień Sadzenie z rozsady: maj-czerwiec • Siew do gruntu: kwiecień-sierpień
Zbiory: kwiecień-czerwiec
Fot. GutundTasty/Pixabay
CUKINIA Cucurbita pepo var. giromontiina
Głębokość siewu: 2,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 90 cm Odległość pomiędzy rzędami: 90 cm • Siew na rozsadę: kwiecień Sadzenie z rozsady: maj • Siew do gruntu: maj
Zbiory: lipiec-wrzesień
Fot. Hans Braxmeier/Pixabay
CYKORIA Cichorium intybus var. foliosum
Głębokość siewu: 1 cm Odległość pomiędzy roślinami: 20 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: marzec-kwiecień Sadzenie z rozsady: maj-czerwiec • Siew do gruntu: maj
Zbiory: lipiec-wrzesień
Fot. Couleur/Pixabay
DYNIA ZWYCZAJNA Cucurbita pepo
Głębokość siewu: 2,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 90 cm Odległość pomiędzy rzędami: 90 cm • Siew na rozsadę: kwiecień Sadzenie z rozsady: maj (II połowa) • Siew do gruntu: maj (II połowa)
Zbiory: wrzesień-październik
Fot. Tiia Monto/Wikimedia Commons ↓
FASOLA na suche ziarno Phaseolus
Głębokość siewu: 8 cm Odległość pomiędzy roślinami: 20 cm Odległość pomiędzy rzędami: 45 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: maj
Zbiory: wrzesień-październik
Fot. pixel1/Pixabay
FASOLKA SZPARAGOWA Phaseolus vulgaris
Głębokość siewu: 5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 15 cm Odległość pomiędzy rzędami: 60 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: maj-lipiec
Zbiory: sierpień-wrzesień
Fot. piviso/Pixabay
GROSZEK Phaseolus vulgaris
Głębokość siewu: 5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 10 cm Odległość pomiędzy rzędami: równy wysokości roślin • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: marzec-kwiecień
Zbiory: czerwiec-sierpień
Fot. azboomer/Pixabay
JARMUŻ Brassica oleracea var. sabellica
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 60 cm Odległość pomiędzy rzędami: 45 cm • Siew na rozsadę: maj-czerwiec Sadzenie z rozsady: czewiec-lipiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: lipiec-listopad
Fot. CarlosLopez/Pixabay
KALAFIOR Brassica oleracea var. sabellica
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 60 cm Odległość pomiędzy rzędami: 70 cm • Siew na rozsadę: marzec Sadzenie z rozsady: kwiecień-maj • Siew do gruntu: czerwiec
Zbiory: lipiec-wrzesień
Fot. Pexels/Pixabay
KAPUSTA GŁOWIASTA Brassica oleracea var. sabellica
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 45 cm Odległość pomiędzy rzędami: 45 cm • Siew na rozsadę: marzec-kwiecień Sadzenie z rozsady: maj-czerwiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: czerwiec-październik
Fot. mute gemini/Pixabay
KUKURYDZA CUKROWA Zea mays
Głębokość siewu: 3 cm Odległość pomiędzy roślinami: 35 cm Odległość pomiędzy rzędami: 45 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: maj
Zbiory: lipiec-wrzesień
Fot. Yerson Retamal/Pixabay
MARCHEW Daucus carota
Głębokość siewu: 1,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 10 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: marzec-czerwiec
Zbiory: czerwiec-październik
Fot. Krzysztof Jaracz/Pixabay
OGÓREK Cucumis
Głębokość siewu: 2,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 30 cm Odległość pomiędzy rzędami: 60 cm • Siew na rozsadę: kwiecień Sadzenie: maj • Siew do gruntu: maj
Zbiory: czerwiec-sierpień
Fot. Anna Armbrust/Pixabay
PAPRYKA SŁODKA, CHILI Capsicum
Głębokość siewu: 0,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 45 cm Odległość pomiędzy rzędami: 60 cm • Siew na rozsadę: marzec Sadzenie: maj-czerwiec • Siew do gruntu: maj
Zbiory: sierpień-październik
Fot. Tibor Janosi Mozes/Pixabay
PIETRUSZKA ZWYCZAJNA Petroselinum crispum
Głębokość siewu: 1,5 cm Odległość pomiędzy roślinami: 15 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: marzec-kwiecień
Zbiory: sierpień-wrzesień
Fot. LoggaWiggler/Pixabay
POMIDORY Solanum
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 40 cm Odległość pomiędzy rzędami: 90 cm • Siew na rozsadę: marzec-kwiecień Sadzenie: maj-czerwiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: lipiec-wrzesień
Fot.Couleur/Pixabay
POR Allium ampeloprasum
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 15 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: marzec-kwiecień Sadzenie: kwiecień-maj • Siew do gruntu: marzec-kwiecień
Zbiory: lipiec-październik
Fot.szjeno09190/Pixabay
RZODKIEWKA Raphanus sativus var. sativus
Głębokość siewu: 1 cm Odległość pomiędzy roślinami: 3 cm Odległość pomiędzy rzędami: 15 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: marzec-maj; lipiec
Zbiory: kwiecień-maj; sierpień-wrzesień
Fot.Nikki Dawson/Pixabay
SAŁATA SIEWNA, GŁOWIASTA Lactuca sativa
Głębokość siewu: 1 cm Odległość pomiędzy roślinami: 25 cm Odległość pomiędzy rzędami: 3 cm • Siew na rozsadę: marzec Sadzenie: kwiecień-maj • Siew do gruntu: kwiecień-lipiec
Zbiory: kwiecień-czerwiec; sierpień-wrzesień
Fot.Nikki Dawson/Pixabay
SAŁATA LIŚCIOWA Latuca sativa crispa
Głębokość siewu: 1 cm Odległość pomiędzy roślinami: 2 cm Odległość pomiędzy rzędami: 15 cm • Siew na rozsadę: marzec Sadzenie: kwiecień-maj • Siew do gruntu: kwiecień-lipiec
Zbiory: kwiecień-czerwiec; sierpień-wrzesień
Fot. Hans Braxmeier/Pixabay
SELER LIŚCIOWY Apium graveolens
Głębokość siewu: na powierzchni Odległość pomiędzy roślinami: 25 cm Odległość pomiędzy rzędami: 25 cm • Siew na rozsadę: marzec-kwiecień Sadzenie: maj-czerwiec • Siew do gruntu: BRAK
Zbiory: lipiec-wrzesień
Fot. Millenialab/Pixabay
SZPINAK Spinacia oleracea
Głębokość siewu: 2 cm Odległość pomiędzy roślinami: 15 cm Odległość pomiędzy rzędami: 30 cm • Siew na rozsadę: BRAK • Siew do gruntu: marzec-kwiecień; lipiec-sierpień
Wiele roślin w ogrodzie chętnie jest odwiedzanych przez zimujące ptaki. Na szczególną uwagę zasługują rośliny, które obficie pokrywają się owocami. Jeśli jednak nie posiadamy takich "naturalnych karmników" dla warto pomyśleć nad tym, by zbudować ptasie stołówki.
W ogrzewanym mieszkaniu wraz ze wzrostem temperatury powietrza spada jego wilgotność. Suche powietrze jest równie niekorzystne dla nas jak i dla naszych roślin – zadbajmy o podniesienie poziomu wilgotności i systematycznie sprawdzajmy nasze rośliny, by ich nie przesuszyć.
Usuńmy z drzew tzw. mumie, czyli owoce pozostałe na gałęziach. Mogą one bowiem stanowić źródło chorób, bo na ich powierzchni rozwijają się grzyby chorobotwórcze (w sezonie wegetacyjnym grzyby te mogą doprowadzić do gnicia młodych owoców).
Odgarniając śnieg ze ścieżek ogrodowych czy podjazdu starajmy się jak najmniej przysypywać trawnik. Ubita warstwa śniegu wolniej topnieje i może powodować gnicie darni.
Co roku wysiewam warzywa na działce. Pomidory (mam własne nasiona) wysiewam w domu, bo lubią ciepło, ale cała resztę (sałaty, rzodkiewki, koperek) sieję do ziemi.