Przycinanie rozmarynu. Jak i kiedy ciąć, żeby rósł gęsto i długo służył?

Choć kojarzymy go głównie z pieczonymi ziemniakami i śródziemnomorską kuchnią, rozmaryn to także długowieczna, wiecznie zielona krzewinka, która świetnie radzi sobie w ogrodzie i doniczce. Rozmaryn lekarski (łac. Rosmarinus officinalis) rośnie powoli, ale z czasem potrafi osiągnąć imponujące rozmiary. Problem w tym, że bez przycinania staje się łykowaty, łysieje od środka i trudno z niego cokolwiek zerwać.

Dobra wiadomość? Rozmaryn bardzo dobrze znosi cięcie, a odpowiednio przycinany staje się gęsty, pachnący i znacznie bardziej użyteczny w kuchni.

Kiedy przycinać rozmaryn?

Najlepszy czas na cięcie rozmarynu to wiosna – zaraz po ustąpieniu przymrozków, gdy roślina zaczyna rosnąć. W naszym klimacie to najczęściej kwiecień lub maj, w zależności od pogody. Wtedy można wykonać silniejsze cięcie formujące – skrócić pędy, nadać kształt i pobudzić krzewinkę do zagęszczania.

Letnie cięcia również są wskazane, ale powinny być delikatniejsze – polegają głównie na przycinaniu końcówek i zbiorze ziół. Jesienią lepiej nie ciąć rozmarynu zbyt mocno, bo osłabiona roślina może mieć problem z przetrwaniem zimy, zwłaszcza w gruncie.

Fot. Simona Siriov / AdobeStock

Co 2-3 lata warto przeprowadzić mocne cięcie odmładzające, skracając najstarsze, kwitnące w poprzednich sezonach pędy bardziej radykalnie.

Jak ciąć rozmaryn? Na jaką wysokość przycinać pędy?

Zawsze tnij nad miejscem, gdzie widać młode przyrosty lub parę liści. Nigdy nie przycinaj do gołego, zdrewniałego pędu – z takich fragmentów roślina często już nie wypuści nowych liści. Optymalne cięcie to skrócenie pędów o ⅓ długości, a u młodych roślin nawet o połowę – to pomoże im się ładnie zagęścić.

Nigdy jednak nie usuwaj całej zielonej masy naraz – lepiej ciąć stopniowo, by roślina mogła spokojnie się regenerować.

Główna zasada cięcia rozmarynu jest prosta: tnij często, ale z wyczuciem. Regularne podcinanie górnych pędów ograniczy jego wysokość i pomoże utrzymać zwartą formę.

Narzędzia i technika

Używaj ostrego sekatora lub nożyczek ogrodniczych – czystych i zdezynfekowanych, żeby nie przenieść chorób. Staraj się ciąć pod lekkim kątem i nie zostawiać poszarpanych końcówek, bo mogą szybciej wysychać.

Co zrobić z przyciętym rozmarynem?

To zioło nie lubi się marnować! Po cięciu możesz:

• wysuszyć gałązki i przechowywać jako przyprawę,
• zamrozić świeże listki w kostkach lodu z oliwą,
• włożyć kilka gałązek do octu lub oliwy, tworząc aromatyczne dodatki do dań,
• rozmnożyć roślinę, ukorzeniając młode pędy w wodzie lub wilgotnym piasku.

Regularne cięcie to sekret zdrowego, gęstego i pachnącego rozmarynu. Dzięki niemu roślina zachowuje ładny pokrój, nie łysieje od środka i daje mnóstwo świeżych przyrostów do kuchni. Pamiętaj tylko, by nie ciąć zbyt głęboko w stare drewno – wtedy rozmaryn może się już nie odbudować.

Zdjęcie tytułowe: Svetlana / AdobeStock