Cebula – na co pomaga i jak stosować?

Cebula – wartości odżywcze

Cebula (Allium cepa) nie może być traktowana jako pożywienie samo w sobie, ponieważ jej wartość odżywcza jest znikoma i wynosi zaledwie ok. 30-40 kcal w 100 gramach warzywa. Jednocześnie trudno sobie wyobrazić jakąkolwiek kuchnię bez udziału cebuli, ponieważ cebula poprawia i uwydatnia smak potraw, a także dostarcza wielu cennych związków, w tym także witamin i minerałów.

W cebuli znajdziemy przeciwutleniacze, w tym kwercetynę, witaminy z grupy B oraz witaminę C, a ponadto chrom, cynk, magnez, potas, wapń, żelazo oraz odpowiedzialne za jej ostry smak związki siarki.

Spożywanie cebuli wzmacnia układ odpornościowy, poprawia przemianę materii, reguluje ciśnienie krwi, a także działa przeciwzapalnie i przeciwalergicznie oraz przeciwbakteryjnie, w tym w jamie ustnej. Oprócz tych niewątpliwych zalet cebula jest również stosowana jako panaceum przy wielu różnorodnych dolegliwościach.

Fot. Couleur/Pixabay

Cebula – zastosowania lecznicze

Cebula jest wymieniana już w Biblii, a była znana i ceniona również w starożytnym Egipcie. Nie może więc dziwić fakt, że na przestrzeni wieków była używana nie tylko do jedzenia, ale również znajdywano dla niej wiele zastosowań medycznych. Niektóre zapewne zaginęły w pomroce dziejów, ale są i takie, które przetrwały do dziś, a odkrywane są również wciąż nowe.

Już sama styczność z cebulą może mieć korzystny wpływ na zdrowie, pod warunkiem rozkrajania warzywa i uwolnienia jej lotnych związków. Wdychanie ich odkaża nos oraz drogi oddechowe, a także podrażnia śluzówkę oka, a poprzez łzawienie powoduje jej oczyszczanie.

Polecany jest syrop z cebuli, który ma działanie przeciwzapalne, dezynfekujące i łagodzące kaszel. Syrop z cebuli jest polecany szczególnie w miesiącach chłodnych.

Cebula była i jest ceniona jako źródło witaminy C, sprawdzające się m.in. podczas dalekomorskich rejsów w przeciwdziałaniu szkorbutowi. Jako łatwa w przechowywaniu powoduje dostępność do tej witaminy przez cały rok.

Znajdująca się w cebuli kwercetyna jest według wielu badań naukowych sprzymierzeńcem człowieka w walce z nowotworami.

Regularne spożywanie cebuli zmniejsza ryzyko zachorowania oraz rozwoju raka m.in. gardła i jamy ustnej, jajnika, nerek i trzustki, a w okresie menopauzy chroni przed zachorowaniem na osteoporozę.

Cebula obniża ciśnienie krwi, a także rozrzedza krew, przeciwdziałając zakrzepom. Co więcej, cebula ma wpływ na poziom cholesterolu we krwi, przy czym podnosi poziom cholesterolu pożądanego (HLD), a obniża poziom złego (LDL).

W cebuli obecny jest związek o nazwie glukokinina, mający działanie insulinopodobne, a to pozwala na obniżenie ryzyka zachorowania na cukrzycę nawet u osób pozostających w grupie ryzyka. W tym wypadku działanie cebuli jest skuteczne wyłącznie przy spożywaniu jej na surowo.

Cebula ma pozytywne działanie na układ trawienny, a poprzez obecność dużej ilości błonnika probiotycznego wpływa korzystnie na florę jelitową, co powinno być wykorzystywane po kuracji antybiotykami. Ponadto zapobiega zaparciom, działa moczopędnie oraz usuwa nadmiar wody z organizmu, ale i wspomaga organizm po spożyciu nadmiaru alkoholu, czyli jest dobra na kaca. Oprócz działań wewnętrznych wynikających ze spożywania cebuli, to warzywo może być również z powodzeniem stosowne zewnętrznie.

Cebula zmniejsza natężenie uciążliwego szumu w uszach. W zależności od źródła należy w tym celu wpuszczać do uszu po kilka kropel surowego soku z cebuli albo wkładać rozgotowaną papkę. Takiej samej masy cebulowej można używać doodbytniczo przy wspomaganiu leczenia hemoroidów.

Masa z rozgotowanej cebuli znajdowała przez wieki i jest stosowana do dziś przy leczeniu wrzodów. Robione z niej opatrunki nie tylko leczą owrzodzenie, ale nie pozostawiają blizn. Podobne działanie masa cebulowa wykazuje przy leczeniu trądziku i czyraków, przy odmrożeniach, oparzeniach, przynosi ulgę przy żylakach, a nawet przy zapaleniu okostnej. Natomiast przyłożony do miejsca ukłucia surowy listek cebuli przynosi ulgę po ukąszeniu komara lub pszczoły.

Cebula – przeciwwskazania

Cebula jest cenna w kuchni i cenna medycznie, ale niestety nie każda osoba może spożywać dowolne ilości cebuli bez konsekwencji dla zdrowia i samopoczucia.

Nie powinni jej spożywać osoby z chorą wątrobą, nerkami, woreczkiem żółciowym oraz z niewydolnością serca. Ponadto powinny unikać cebuli osoby z wrażliwym jelitem, ponieważ cebula może u nich powodować biegunki, wzdęcia, czy przelewanie się w jelitach.

Jakakolwiek choroba przewlekła wymaga konsultacji z lekarzem odnośnie do stosowanej diety i dotyczy to również cebuli. Jednocześnie takie osoby nie muszą rezygnować z zastosowania cebuli zewnętrznie.

Tekst Redakcja ZielonyOgródek, G.T., zdjęcie tytułowe: Robert Owen-Wahl/Pixabay