Logo
Logo
Gardeners' world listopad - grudzień 2019

Zanim opuścisz stronę, zapisz się do bezpłatnego newslettera Zielonego Ogródka i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu
Gardeners` World Polska.

W naszym newsletterze co tydzień znajdziesz:
  • - aktualności z branży ogrodniczej,
  • - porady ogrodnicze krok po kroku,
  • - projekty i reportaże z wizyt w ogrodach,
  • - katalog roślin ogrodowych i doniczkowych.
27
Do góry
Artykuł na: 6-9 minut

Strefy mrozoodporności w Polsce

W naszych ogrodach możemy uprawiać rośliny z całego świata. Niestety nie wszystkie będą mogły bezpiecznie zimować w gruncie, gdyż wiele gatunków pochodzących z cieplejszych rejonów jest wrażliwych na mrozy. Dowiedz się jak rozpoznać rośliny mrozoodporne.

Przeczytaj także
100 pomysłów na świąteczne prezenty dla ogrodników
Przeczytaj także
100 pomysłów na świąteczne prezenty dla ogrodników
Każdy ogrodnik marzy o czym innym, ale prawie każdy kocha naturalne materiały i prezenty, które kojarzą się z roślinami, naturą, ogrodem,...

Mrozoodporność roślin jest to zdolność roślin do przeżywania w temperaturze poniżej 0°C. Zimotrwałość roślin nie jest wyłącznie cechą gatunkową czy odmianową, zależy od warunków pogodowych – t.j. występowania pokrywy śnieżnej i grubość jej warstwy, ilość padów, a także nasłonecznienie i siła wiatru. Na mrozoodporność roślin wpływa także okres trwania niskich temperatur. Im dłuższy tym mrozoodporność spada.

Wiele roślin znosi krótkotrwałe spadki temperatury ale ginie przy długich okresach mrozu. Długotrwała niska temperatura (przy braku pokrywy śnieżnej) powoduje głębokie przemarzanie podłoża wraz z korzeniami roślin. Takie zjawisko jest wyjątkowo niebezpieczne dla roślin zimozielonych, gdyż przez swoje liście lub igły transpirowana jest woda, a korzenie w zamarzniętej ziemi nie mogą uzupełnić jej braku. Takie rośliny często zasychają w zimie. Podobnie dzieje się gdy ziemia skuta jest lodem przez dłuższy czas, a do korzeni nie dociera tlen.

W Polsce występują 3 strefy mrozoodporności

Mapka - 3 strefy mrozoodporności
Rys. Wikipedia

Dla większego uszczegółowienia strefy mrozoodporności w Polsce są podzielone są na dwie podstrefy – a i b. Im niższa strefa tym niższa występuje tam średnia ujemna temperatura w zimie:

  • 5b od -26.0°C do -23.4°C
  • 6a od -23.3°C do -20.6°C
  • 6b od -20.5°C do -17.8°C
  • 7a od -17.7°C do -15.0°C
  • 7b od -14.9°C do -12.3°C

Warto pamiętać, że w obrębie każdej strefy może znajdować się wiele rejonów z mikroklimatem łagodniejszym lub ostrzejszym, dlatego też wyznaczone temperatury należy traktować jako orientacyjne.

Strefy mrozoodporności

Rośliny ozdobne uprawiane w naszych ogrodach pochodzą z różnych stref klimatycznych. Mrozoodporność poszczególnych gatunków i odmian roślin została zmierzona i przydzielona do odpowiednich regionów geograficznych – tzw. stref mrozoodporności.

Podział na strefy został ustalony na podstawie wieloletnich pomiarów przeciętnej minimalnej temperatury panującej w danym regionie. Minimalne temperatury są bowiem jednym z istotnych czynników wpływających na możliwości uprawy poszczególnych gatunków roślin.


Informacje, jak niskie temperatury rośliny tolerują, a tym samym w jakich strefach mrozoodporności mogą być uprawiane, pozwalają optymalnie planować dobór gatunków roślin do nasadzeń.

Dzięki temu zestawieniu i mapie wiadomo w jakich regionach poszczególne gatunki roślin i ich odmiany (nawet te pochodzące z zagranicy) mogą zimować bez większego ryzyka i bez specjalnych zabiegów – t.j. osłaniania, cieniowania, zabezpieczania przed mrozem.

Najłagodniejsze zimy w Polsce panują w strefie 7, wzdłuż wybrzeża i wzdłuż zachodniej granicy państwa, sięgając wzdłuż doliny rzeki Odry do Wrocławia oraz wokół Poznania. Stwarzają one możliwość uprawy roślin słabiej znoszących silne mrozy. Na przeważającym terenie Polski występuje strefa 6, z wyjątkiem Suwalszczyzny i Tatr, znajdujących się w strefie 5.

Zamarznieta roslina
Fot. skeeze/Pixabay

Niektórym gatunkom nie straszne siarczyste mrozy,
inne giną już przy niewielkim przymrozku.

Zimujaca roslina tropikalna
Fot. Linnaea Mallette/Pixabay

Jak korzystać ze stres mrozoodporności: jakie rośliny są mrozoodporne?

Kupując rośliny ogrodowe najczęściej kierujemy się ich dekoracyjnym wyglądem, nie zastanawiając się w ogóle czy przetrwają one zimę. Kierujemy się często opinią znajomych lub wybieramy rośliny zauważone w ogrodach botanicznych. Niestety rośliny z powodzeniem zimujące w okolicach Wrocławia mogą przemarzać na Suwalszczyźnie. Często zdarza się, że w obrębie jednego gatunku różne odmiany różnią się mrozoodpornością, dlatego też bardzo trudno jest stworzyć pełną listę roślin mrozoodpornych.

Na szczęście z pomocą przychodzą nam szkółkarze czyli producenci roślin. Korzystając z wyszukiwarki roślin na stronie internetowej Związku Szkółkarzy Polskich (www.zszp.pl) łatwo możemy dowiedzieć się które gatunki i odmiany roślin będą bezpiecznie zimować w naszym ogrodzie. Dodatkowo każda roślina (sprzedawana w centrum ogrodniczym) ma na etykiecie symbol strefy mrozoodporności.

Sadząc rośliny w ogrodzie najlepiej wybierać gatunki przyporządkowane do strefy mrozoodporności danego regionu lub oznaczone wyższym numerem.

Wówczas możemy mieć pewność, że rośliny te bezpiecznie przezimują. Wybierając rośliny oznaczone niższym numerem strefy mrozoodporności ryzykujemy ich uszkodzenia mrozowe lub całkowite przemarzniecie zimą. Wymagają one dodatkowej ochrony przed mrozem.


Im większy numer, tym roślina jest mniej mrozoodporna – tzn. bardziej wrażliwa na mróz. Posiadacze ogrodu w strefie 6 powinni wybierać rośliny przypisane do tej samej strefy, bądź strefy niższej.

Natomiast rośliny ze strefy 7 mogą przemarzać. Tzn. ogrodnicy z Warszawy (strefa 6b) mogą bezpiecznie uprawiać w swoich ogrodach rośliny przypisane do 6B, 6A oraz 5B. Uprawa rośliny 7A i 7B w regionie Warszawy może być niemożliwa, gdyż występuje wtedy duże ryzyko przemarzania.

Jeśli chcemy posadzić roślinę, która ma przypisaną wyższą strefę niż ta w której mieści się nasz ogród, to na szczęście nie musimy z niej rezygnować. Musimy jedynie zapewnić jej szczególne warunki zimowania – tzn. zabezpieczyć ją przed mrozem i wiatrem, a w przypadku roślin zimozielonych także przed wiosennym słońcem.

 Tekst: źródło – Wikipedia, zdjęcie tytułowe: Jan Willem Geertsma/Freeimages


Warto przeczytać

Komentarze

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (6)
Wybrane dla Ciebie
Wieści z branży
Pomysły na Święta
Temat miesiąca
Pomysły na Święta
Zobacz więcej
Porady na ten tydzień
Tydzień 49, Sentencja nr:7
Tydzień 49, Sentencja nr:7
Nie musimy rezygnować z "żywych" kwiatów, gdy zima za oknem. W tym okresie mogą kwitnąć np. kaktusy bożonarodzeniowe (schlumbergery), ciemierniki czy kalanchoe.
Tydzień 49, Sentencja nr:6
Tydzień 49, Sentencja nr:6
Ptaki zaczynamy dokarmiać tylko wtedy, gdy pokrywa śnieżna uniemożliwia im żerowanie. Podczas bezśnieżnej zimy ptaki powinny radzić sobie same, bez naszej pomocy.
Tydzień 49, Sentencja nr:5
Tydzień 49, Sentencja nr:5
Niektóre rośliny domowe (skalnica, agapant) warto przenieść do pomieszczenia, w którym temperatura nie przekracza 10-12°C (zimą w mieszkaniu temperatura często jest bowiem zbyt wysoka, a powietrze suche). Z powodu krótkich i pochmurnych dni rośliny dobrze jest także doświetlać świetlówkami.
Tydzień 49, Sentencja nr:4
Tydzień 49, Sentencja nr:4
Formujemy drzewa liściaste i iglaste przez cały rok, ale najlepiej robić to w miesiącach listopad-marzec (WYJĄTKI: klon, grab, brzoza – po przycięciu gatunki te "płaczą", dlatego formuje się je od czerwca do września!). W przypadku drzew iglastych nie musimy zabezpieczać ran, jeśli są gatunkami żywicującymi.
Tydzień 49, Sentencja nr:1
Tydzień 49, Sentencja nr:1
Okryjmy na zimę róże. Gatunki krzewiaste (zarówno wielkokwiatowe, jak i wielokwiatowe) należy obsypać do wysokości 20 cm (np. trocinami, ziemią, piaskiem, mchem lub gałązkami drzew iglastych). Z piennych formujemy chochoł lub przyginamy gałązki do ziemi, a następnie je obsypujemy.
Twoja strona ogrodu