Czy Twoja działka w ROD może zostać zlikwidowana? Kluczowe informacje o odszkodowaniach i nie tylko

Dlaczego Twoja działka w ROD może zostać zlikwidowana?

Zgodnie z zapisami ustawy o ROD ogrody działkowe mogę być likwidowane w konkretnych przypadkach, pod konkretny cel.

• Ogród działkowy (ROD) może być zlikwidowany na cel publiczny (np. budowa drogi, szkoły itp.). W takim przypadku działkowcy otrzymają odszkodowanie, a stowarzyszenia ogrodowe teren zastępczy na odtworzenie ogrodu.
• Jeżeli ogród znajdujący się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, będzie przeznaczony na inny cel niż publiczny do likwidacji będzie dodatkowo potrzebna zgoda 2/3 działkowców.
• W przypadku ogrodów roszczeniowych (np. funkcjonujących na prywatnych gruntach), gdzie organa administracji nakażą zwrot gruntu byłym właścicielom, także dopuszczalna jest likwidacja ROD.
  
  

Istotne jest, że w każdym z wyżej wymienionych przypadków ustawa zabezpiecza prawa działkowców, uwzględniając przyznanie im odszkodowania za utracone mienie, jednak w trzecim przypadku nie ma już obowiązku zapewnienia terenu zamiennego dla ROD.

Krok po kroku: Proces likwidacji ROD i jakie są Twoje prawa?

Zgodne z przepisami, likwidacja rodzinnych ogródków działkowych może nastąpić w okresie od 1 listopada do 31 marca, a w innym terminie jedynie w wyjątkowych, szczególnie uzasadnionych przypadkach.

Pomiot likwidujący ma obowiązek wypłacić działkowcom odszkodowanie za majątek znajdujący się na działkach, a stanowiący ich własność (nasadzenia i naniesienia) oraz za prawa do działki w rodzinnym ogrodzie działkowym, pomniejszone o wartość prawa do działki przyznanego w nowo powstałym ogródku działkowym.

Natomiast stowarzyszenie ogrodowe (PZD) ma zapewnione odszkodowanie, według kosztów odtworzenia, za majątek stanowiący jego własność (infrastruktura ROD), a niepodlegające odtworzeniu.

Ważne! Ustalenie wysokości odszkodowań następuje po uzyskaniu opinii powołanego rzeczoznawcy majątkowego na podstawie sporządzonego przez niego operatu szacunkowego, a koszty tych prac ponosi podmiot likwidujący. W przypadku likwidacji rodzinnych ogrodów działkowych lub ich części, zobowiązanym do odtworzenia ogrodu i wypłaty odszkodowania jest podmiot będący właścicielem nieruchomości w dniu orzekania o zwrocie (w przypadkach, gdy należy się odszkodowanie oraz teren zamienny).

Czy możesz dostać nową działkę po likwidacji ROD?

Trzeba pamiętać, że prawa do uprawianej wcześniej działki wygasają w momencie likwidacji ogrodu działkowego lub jego części.

W nowym, odtworzeniowym ogrodzie działkowiec ma prawo do działki zamiennej pod warunkiem zgłoszenia do stowarzyszenia ogrodowego odpowiedniego żądania na piśmie, najpóźniej w terminie 3 miesięcy od dnia likwidacji rodzinnego ogródka działkowego lub jego części.

Zwykle tereny zamienne są proponowane i odtwarzane w atrakcyjnych lokalizacjach, jednak raczej poza dużymi miastami, często w znacznej odległości od miast. Dlatego też nie wszyscy działkowcy decydują się na objęcie działki w odtworzeniowym ogrodzie i np. przekazują ją innym, chętnym osobom. Warto również pamiętać, że odszkodowaniem obejmowane są jedynie elementy nasadzenia i elementy, zagospodarowania działki, których parametry są zgodne z przepisami i Regulaminem ROD.

Dlaczego stan prawny Twojej działki w ROD jest tak ważny?

Sporym kłopotem trapiącym większość ROD w Polsce jest nieuregulowany stan prawny gruntu, który zajmują. Nierzadko ma to także wpływ na zakusy różnych grup interesów na zajęcie terenów, gdzie funkcjonują ogrody działkowe i ich likwidowanie. Dzięki art. 76 ustawy o ROD większość ROD ma prawo do zwrócenia się do organu administracji i otrzymania dokumentu potwierdzającego prawo do użytkowania zajmowanego gruntu.

W stosunku do ROD znajdujących się na gruncie o nieuregulowanym stanie prawnym, ale spełniających przynajmniej jeden z warunków art. 76 ustawy o ROD chroniących przed likwidacją, Polski Związek Działkowców nabywa z mocy ustawy, prawa użytkowania nieruchomości.

Prawo użytkowania nieruchomości stwierdzane jest na mocy decyzji administracyjnej, będącej podstawą ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej. Decyzję taką wydaje starosta – odnośnie nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego – w odniesieniu do nieruchomości gminy, powiatu bądź województwa. Ogrody posiadając taki dokument mogą, poprzez działania PZD, skuteczniej bronić się w sądzie przed odebraniem nieruchomości (z różnych powodów), jak i sprawniej załatwiać m.in. sprawy związane z realizacją inwestycji w ROD czy wycinką drzew.

Tekst: Radosław Pisarczyk, zdjęcie tytułowe: Catkin/Pixabay

Chcesz wiedzieć więcej o działkach: budowie altany, uprawie roślin, itd. oraz o prawach i obowiązkach członka PZD? Sprawdź wszystkie artykuły o ROD!