Przytulia wonna Galium odoratum

Przytulia wonna (Galium odoratum) to niska bylina zadarniająca z rodziny marzanowatych (Rubiaceae), występująca naturalnie w lasach liściastych Europy i Azji. Najlepiej czuje się w wilgotnych, zacienionych stanowiskach. Dzięki swoim właściwościom jest uprawiana zarówno jako roślina ozdobna do ogrodów cienistych, jak i jako zioło o właściwościach leczniczych.

Jak wygląda przytulia wonna? Jakie ma cechy charakterystyne?

Przytulia wonna dorasta do 10-30 cm wysokości i tworzy niskie, zwarte kępy lub dywanowate grupy. Jej delikatne, czterokanciaste pędy rozrastają się poziomo, zakorzeniając się w kontakcie z podłożem. Liście są wąskie, lancetowate, wyrastają w okółkach po 6-9 sztuk i tworzą charakterystyczną, gwiazdkową rozetę wokół pędów.

Kwitnienie przytulii przypada na maj i czerwiec. Wytwarza wtedy niewielkie, białe kwiaty – czteropłatkowe, w kształcie gwiazdek, zebrane w luźne baldachy na szczytach pędów. wydzielające charakterystyczny, delikatny zapach kumaryny. Co ciekawe intensyfikuje się on po zasuszeniu rośliny.

Wymagania uprawowe przytulii wonnej

Przytulia wonna to idealna roślina do miejsc cienistych i półcienistych. Lubi gleby próchniczne, żyzne i stale lekko wilgotne, najlepiej z dodatkiem liściowego kompostu lub torfu. W słońcu radzi sobie słabo – jej liście żółkną i tracą dekoracyjność. Roślina jest całkowicie mrozoodporna, dobrze zimuje w gruncie i może być uprawiana w niemal każdej części Polski.

Rozmnaża się łatwo – przez podział kęp wczesną wiosną lub jesienią, a także przez rozłogi, które szybko ukorzeniają się w sprzyjających warunkach.

Sadzenie – rozstawa dla szybkiego efektu

Najlepiej sadzić ją w rozstawie 20-30 cm, by szybko utworzyła zwarty, pachnący dywan. Przytulia najlepiej przyjmuje się wiosną lub wczesną jesienią – wtedy szybko się ukorzenia i zaczyna rozrastać. Aby przyspieszyć efekt zadarnienia, niektórzy radzą sadzić ją w grupach po kilka sztuk w jednym dołku.

Pielęgnacja – minimum pracy, maksimum uroku

Przytulia wonna nie wymaga intensywnej pielęgnacji. Wystarczy zadbać o podlewanie, by utrzymać stale lekką wilgotność gleby, zwłaszcza w okresach suszy, oraz o warstwę ściółki, która ograniczy parowanie i zapewni odpowiedni mikroklimat. Roślina nie potrzebuje nawożenia, jeśli rośnie w żyznej glebie, ale w przypadku ubogich stanowisk można wiosną zastosować delikatny nawóz organiczny.

Nie wymaga przycinania, ale można ją odmładzać przez usunięcie starych pędów po kwitnieniu.

Choroby i szkodniki – zdrowa i odporna

Przytulia wonna rzadko zapada na choroby, choć przy nadmiarze wilgoci i słabym przepływie powietrza może sporadycznie pojawić się szara pleśń, ale wystarczy poprawić warunki i usunąć porażone fragmenty. Szkodniki praktycznie jej nie atakują (zapach kumaryny działa odstraszająco).

Zastosowanie przytulii w ogrodzie i nie tylko

To doskonała roślina do zacienionych rabat, pod koronami drzew i krzewów liściastych, a także do ogrodów leśnych, naturalistycznych czy parkowych nasadzeń. Świetnie sprawdza się jako roślina zadarniająca w cieniu, gdzie większość bylin nie radzi sobie dobrze. Jej delikatny zapach i atrakcyjny pokrój sprawiają, że jest też chętnie sadzona w pobliżu altan, ławek i ścieżek.

Zapach rośliny odstrasza mole, dlatego po zasuszeniu liście i pędy można wykorzystać do aromatyzowania szaf, szuflad, poduszek i innych. Jako nalewka lub napar ma działanie uspokajające, wspomagające sen i trawienie – właśnie dlatego przytulia wonna bywa nazywana "ziołem na sen".

Zdjęcia: fotomarekka, Oleh Marchak, wiha3 / AdobeStock

Czy w opisie są wszystkie informacje, których szukałaś/-eś? Daj znać w komentarzu!