Czym wyłożyć nieckę oczka wodnego? Folia PVC, wykładzina EPDM, gotowa forma

Poza tzw. gliniankami, czyli zbiornikami z naturalnym dnem zbierającymi nadmiar wody z działki, wszystkie sztuczne akweny potrzebują trwałego uszczelnienia. Do budowy oczek i stawów o powierzchni powyżej 5 m2 poleca się folię PVC lub wykładzinę EPDM z kauczuku syntetycznego. Mniejsze można uszczelnić gliną, betonem, matą bentonitową. Prostym sposobem jest wkopanie gotowej formy z tworzywa sztucznego.

Folia PVC czy wykładzna EPDM?

Folia PVC ma żywotność 15–20 lat. Charakteryzuje ją odporność na uszkodzenia mechaniczne, jednak wymaga obsypania warstwą piasku, bo nie wytrzymuje promieniowania UV. Można ją przystosować do rozmiarów zbiornika, gdyż produkowana jest w szerokości 2–10 m i grubości 0,4–1,0 mm. Do zbiorników wodnych o głębokości powyżej 1,5 m, poleca się wykładzinę EPDM, ponieważ prawidłowo ułożona pozostaje szczelna przez kilkadziesiąt lat. Jest materiałem drogim (ponad 25 zł/m2), ale za to trwałym i odpornym na uszkodzenia mechaniczne, promienie UV, utlenianie, warunki atmosferyczne.

Folia PVC i wykładzina EPDM są łatwe do samodzielnego ułożenia. Zaleca się kupowanie ich w jednym kawałku i unikanie łączenia specjalnymi klejami lub taśmami. Do obliczenia długości płata trzeba znać długość zbiornika, dodać podwojoną głębokość i 80 cm na „kołnierz”. Tak samo oblicza się szerokość płata. Niecki małe wykłada się folią o gr. do 0,5 mm. Niecki o powierzchni powyżej 15 m2 i głębokości większej niż 1 m trwalej uszczelni folia o gr. 0,8–1,0 mm.

Wykop musi być większy i głębszy od docelowego zbiornika. Pod folią PVC układa się warstwę piasku (20 cm), a na nim geowłókninę o gramaturze 250–500 g/m2. Chcąc użyć wykładziny EPDM, dno niecki należy wzmocnić betonem.

W obu przypadkach profiluje się wcześniej dno i brzegi niecki. W dnie wykonuje się zagłębienia przeznaczone dla pompy i donic z roślinami strefy głębokiej wody. Na ścianach kształtuje półki o minimalnej szer. 30 cm i ustawia na nich kosze z roślinami strefy wody średnio głębokiej i płytkiej. Ważny jest kształt i wykończenie brzegów. Łagodnie opadające ułatwią dostęp do wody drobnym zwierzętom. Dla ludzi powinny być stabilne i obłożone surowcem antypoślizgowym (płytami betonowymi, ryflowanym drewnem). Przy naturalistycznych założeniach sprawdzają się opaski ze żwiru, piasku, kamieni, drewna.

...a może gotowa forma?

Gotowe formy z tworzyw sztucznych cechuje kilkunastoletnia żywotność oraz różnorodny kształt, pojemność i kolorystyka. Montaż jest łatwy. Na dnie wykopu układa się warstwę piasku. Po jej zagęszczeniu i wypoziomowaniu ustawia się formę, poziomuje brzegi formy, wypełnia wodą do 1/3, przestrzenie w wykopie uzupełnia piaskiem.

Tekst i zdjęcia: Lilianna Jampolska