Platan klonolistny (Platanus acerifolia) to drzewo należące do rodziny platanowatych (Platanaceae). Nie występuje w środowisku naturalnym (to mieszaniec platana wschodniego P. orientalis i zachodniego P. occidentalis). Jest natomiast uprawiany niemal w całej Europie (poza najzimniejszymi rejonami).

Drzewo w Polsce osiąga 20-30m wysokości. Wytwarza szeroko rozłożystą koronę i grupy, ozdobny pień (zielonkawoszary, z łuszcząca się korą). Liście są duże (12-25cm długości), 5 lub 7 klapowe. Z kształtu przypominają liście klonu (stąd nazwa). Jesienią przebarwiają się na żółto lub pomarańczowo. Kwiaty są niepozorne, zebrane w kuliste główki zwisające na długich szypułkach. Owocem jest orzeszek osadzony zbiorowo w główce. Jesienią lub zimą owocostan rozpada się uwalniając owoce.

Interesujące odmiany

  • 'Alphen’s Globe' – odmiana niska osiągająca do 10m wysokości;
  • 'Tremonia' – odmiana średnio niska, maksymalnie dorasta do 15m wysokości;
  • 'Suttneri' - odmiana o biało nakrapianych liściach, niższa od podstawowego gatunku (do 20m wys.);

Wymagania i uprawa

Platan powinno się uprawiać na stanowisku słonecznych, ciepłym, osłoniętym od wiatru. Znosi różne typy gleb, w tym mało urodzajne – np.: piaszczyste. Należy unikać jedynie uprawy w glebach podmokłych, okresowo zalewanych i nadmiernie ciężkich z tendencją do zaskorupiania się (nadmiernie wilgotne podłoża zmniejszają mrozoodporność platana).

Starsze drzewa są mrozoodporne, młode – kilkuletnie – powinno się przed nadejściem zimy dokładnie osłaniać (np.: podstawę ściółkę, część nadziemną z użyciem kapturów). Z tego względu platan najlepiej jest sadzić wiosną, aby zdążył lepiej zakomodować się.

Roślina znosi przesadzanie – można postąpić tak nawet ze starszymi okazami (np.: używając koparki). Plantan nie lubi suszy – dlatego w okresie bezdeszczowej pogody powinien być regularnie podlewany.

Jest odporny na zanieczyszczenia powietrza i zasolenie gleby. Od wiosny do lata warto wspomagać go nawozami organicznymi. Nadaje się do cięcia i formowania. Jest dość odporny na choroby (poza antraknozą platana) i szkodniki.

Zastosowanie

Platan ze względu na dużą tolerancję zanieczyszczeń jest coraz chętniej sadzony w parkach i zieleni miejskiej. Sprawdza się nawet w dużych aglomeracjach miejskich.

Niestety często popełniany błąd – to zbyt bliskie umiejscawianie drzew przy chodnikach. Ich korzenie po pewnych czasie niszczą te elementy wypychając płyty do góry. Podobnie to może wyglądać w ogrodzie – trzeba unikać bezpośredniego sadzenia przy nawierzchniach lub patio.

Platan może być wykorzystany jako soliter lub posadzony grupowo w formie alei. Z uwagi na fakt, że ma duże wymagania wodne, chętnie dekoruje się nim oczka wodne.