Fatsjobluszcz lizjański (Fatshedera lizei) to roślina zielna z rodziny araliowatych (Araliaceae), będąca niezwykłą, międzygatunkową hybrydą uzyskaną ze skrzyżowania fatsji japońskiej (Fatsia japonica 'Moseri') z bluszczem pospolitym (Hedera helix). Roślina nie występuje w środowisku naturalnym i posiada cechy obu gatunków rodzicielskich.

Fatsjobluszcz lizjański jest zarówno krzewem jak i prymitywnym pnączem (nie posiada organów czepnych). Może dorastać do ok. 1,5-2 m wys. Tworzy wzniesiony, wiotki, pojedynczy, bardzo rzadko rozkrzewiony, drewniejący u podstawy pęd, który wprawdzie nie potrafi piąć się samoistnie jak bluszcz, ale wspierając się na podporze może rosnąć w górę na kształt pnącza (bez podpory wiotki pęd przegina się na boki). Jeśli zetnijmy pęd główny, fatsjobluszcz wypuści boczne pędy i przybierze formę krzewu.

Roślina odziedziczyła po bluszczu charakterystyczne, choć znacznie większe (do 15 cm długości), 3-5 klapowane, błyszczące z wierzchu liście, zielone u gatunku i pstre u odmian. Latem starsze egzemplarze rośliny mogą czasem zakwitać (choć rzadko), wydając drobne, kremowe kwiaty zebrane w kuliste baldachy.

Wymagania i uprawa

Fatsjobluszcz lizjański w uprawie oczekuje półcienistego stanowiska i żyznej, próchniczej, lekko wilgotnej gleby. Odmiany o barwnych liściach wymagają więcej światła, ale muszą być chronione przed bezpośrednim słońcem. Roślina nie toleruje suszy i nie lubi zalania (na wahania wilgotności podłoża reaguje obsuszaniem lub zażółceniem i zrzuceniem liści), dlatego powinna być podlewana umiarkowanie, ale dość często.

Ze względu na intensywny wzrost i dużą masę zieloną, w sezonie wegetacyjnym należy zasilać roślinę wieloskładnikowym nawozem dla roślin zielonych, a odmiany barwne nawozem dla roślin kwitnących.

Fatsjobluszcz przez cały rok oczekuje dość wysokiej, ale zróżnicowanej temperatury. Latem lubi ciepło (ok. 20-25°C), zimą natomiast preferuje chłód (ok. 10-16°C). W okresie zimowego spoczynku, należy też zaprzestać nawożenia rośliny i ograniczyć jej podlewanie do minimum.

Roślinę możemy rozmnażać przez sadzonki pędowe wierzchołkowe lub przez pobranie z dorosłego egzemplarza odrostów korzeniowych.

Zastosowanie

Fatsjobluszcz lizjański najatrakcyjniej prezentuje się w doniczce prowadzony przy podporze jak pnącze. W jednej doniczce można posadzić też 2-3 rośliny i przymocować ich pędy do palika owiniętego mchem. Fatsjobluszcz może zostać też przycięty i prowadzony w formie wniesionego krzewu. Roślina osiąga duże rozmiary, dlatego najlepiej prezentuje się w salonach lub dużych holach.

Wybrane odmiany

  • 'Variegata' - liście zielone z szerokim, białokremowym marginesem
  • 'Anna Mikkels' - liście zielone z jasnym, dużym przebarwieniem na środku blaszki
  • 'Curly' - liście zielone, mocno pofalowane na brzegach


Tekst: Katarzyna Józefowicz, zdjęcia: Nataliass/Depositphotos