Jakie tulipany wybrać do ogrodu? 15 grup i tysiące odmian

Niezwykła historia tulipanów

Tulipany kojarzą się przede wszystkim z krajobrazem Holandii. I słusznie, gdyż Holendrzy szczególnie specjalizują się w ich uprawie. Jednak nie od zawsze tulipany tam gościły. Hodowano je w Turcji już ponad 1000 lat temu, zaś do Holandii roślina ta przywędrowała w XVI wieku. Od tego momentu zaczęło się prawdziwe tulipanowe szaleństwo. Za jedną cebulkę kupcy oferowali niewiarygodnie wysokie ceny. Najdroższe były odmiany o dużych, szkarłatnych kwiatach z białymi paskami na płatkach - a kiedyś jedna taka cebulka osiągnęła cenę 36 worków pszenicy, 72 worków ryżu, 4 krów, 12 owiec, 8 świń, 2 beczek wina, 4 beczek piwa, 2 brył masła, 2 funtów sera i kubka wykonanego ze szczerego złota.

Tulipanowa gorączka zakończyła się tak samo gwałtownie jak się rozpoczęła. Zadecydowała o tym jedna noc 1637 roku, kiedy nastąpiło całkowite załamanie handlu cebulkami. Jednak nie zaprzestano "poszukiwań" coraz to nowszych barw kwiatów i liści, odcieni oraz kształtów płatków.

Tulipan jest najczęściej uprawianą rośliną ozdobną na świecie, a największym producentem cebulek tulipanów jest Holandia, skąd pochodzi znaczna większość cebulek, które możesz kupić w Polsce.

Podział tulipanów

Wciąż selekcjonuje się coraz to nowe odmiany. Dzięki takim intensywnym zabiegom hodowlanym powstała niebywała liczba odmian ogrodowych, które wyróżniają się między sobą nie tylko kolorem i kształtem płatków, ale również terminem kwitnienia i odpornością na wszelkie choroby. Mnogość odmian zmusiła hodowców do zgrupowania poszczególnych gatunków – powstało ich 15, a zasadniczym kryterium tej klasyfikacji jest kształt kwiatów.

15 rodzajów (grup) tulipanów

• Tulipany pojedyncze wczesne (Single Early) kwitną na przełomie marca i kwietnia, dorastają do 25-30 cm wysokości, najczęściej mają kwiaty jednobarwne, sześciopłatkowe.
• Tulipany pełne wczesne, syn. tulipany piwoniowe (Double Early) kwitną od początku kwietnia do maja, dorastają do 30 cm wysokości. Kwiaty są pełne, miseczkowate, swoim kształtem przypominają piwonie.
• Tulipany Triumph (Triumph)kwitną na przełomie kwietnia i maja, dorastają do 50 cm wysokości. Występują w różnych kolorach, mają matowe płatki, często występuje obwódka w innym kolorze.
• Tulipany mieszańce Darwina (Darwin Hybrid) kwitną na przełomie kwietnia i maja, dorastają nawet do 70 cm wysokość tego gatunku to 70 cm. Mają duże jednobarwne kwiaty, płatki lekko błyszczące, owalne.
• Tulipany strzępiaste syn. tulipany Crispa (Fringed) kwitną w maju, dorastają nawet do 50 cm wysokości. Płatki mają lekko postrzępione brzegi.
• Tulipany zielone, syn. tulipany zielonokwiatowe (Viridiflora) kwitną pod koniec maja i dorastają do 40 cm wysokości. Na płatkach występują zielone smugi lub plamki.
• Tulipany liliokształtne (Lily-Flowered) kwitną w maju, dorastają do 40-50 cm wysokości. Kwiaty są smukłe, płatki wąskie o ostrym zakończeniu.
• Tulipany pojedyncze późne (Single Late) kwitną w drugiej połowie maja, dorastają maksymalnie do 75 cm wysokości. Mają sztywne łodygi.
• Tulipany Rembrandta (Rembrant) kwitną w maju, dorastają do 40-70 cm wysokości. Płatki mają charakterystyczne promieniste smugi i kreski.
• Tulipany pełne późne (Double Late) kwitną w maju, dorastają do 45-60 cm wysokości. Kwiaty są duże, pełne, płatki nieuporządkowane.
• Tulipany papuzie (Parrot) kwitną w drugiej połowie maja, dorastają do 60 cm wysokości. Płatki są charakterystyczne poskręcane i postrzępione na brzegach, kwiaty są duże, wielokolorowe.
• Tulipany Kaufmana (Kaufmanniana) należą do tulipanów botanicznych, kwitną w marcu i dorastają zaledwie do 15-20 cm wysokości. Kwiaty są pojedyncze, mają plamiste liście i charakterystyczną trójkątną plamkę na zewnętrznych płatkach.
• Tulipany Fostera (Fosteriana)należą do tulipanów botanicznych, kwitną w kwietniu, dorastają do 40 cm wysokości. Kwiaty są duże, najczęściej czerwone.
• Tulipany Greiga (Greigii) należą do tulipanów botanicznych, kwitną w marcu i kwietniu, dorastają do 20-40 cm wysokości. Mają duże dekoracyjne liście z czerwonawym wzorem.
• Pozostałe gatunki botaniczne są bardzo zróżnicowane pod względem wysokości, koloru kwiatów i liści oraz terminu kwitnienia. Zwykle są to wczesnokwitnące niewysokie rośliny dorastające do 10-40 cm wysokości.
  
  

Zastosowanie tulipanów w ogrodzie

Tulipany podziwiamy jako kwiaty cięte, uprawiamy je na parapecie, ale przede wszystkim królują na wszelkiego rodzaju rabatach i kwietnikach. Można z nich tworzyć regularne rabaty dywanowe, jednolicie pokrywające powierzchnię.

Z racji swojego wyglądu, tulipany doskonale prezentują się w dużych grupach, jak i w nieco mniejszych skupiskach. Pięknie wyróżniają się na tle iglaków czy krzewów liściastych. Są idealne do sadzenia wśród bylin. Jednak przy tworzeniu takich kompozycji trzeba być bardzo uważnym, gdyż łączenie tulipanów wielobarwnych z innymi roślinami może spowodować skuteczne ich zagłuszenie.

Na wzór angielskich ogrodów można również tworzyć tulipanowe rabaty okalające trawnik. Warto wykorzystać wtedy kilka różnobarwnych odmian czy gatunków. Głównym założeniem takiej kompozycji jest stworzenie tła dla starannie wypielęgnowanej darni.

Wiele gatunków znakomicie prezentuje się w warunkach zbliżonych do naturalnego środowiska. Szczególnie polecane są tu gatunki z grupy 14., czyli mieszańce Greiga. Są to odmiany botaniczne, które radzą sobie z brakiem pielęgnacji i bezpośrednim towarzystwem roślin ekspansywnych, towarzyszącym źdźbłom trawy.

Tekst: Podział na grupy tulipanów opracowano na postawie katalogów producentów, zdjęcie tytułowe: iBulb