Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) inaczej dwuklapowy, dwudzielnychiński, to drzewo należące do rodziny miłorząbowatych (Ginkgoaceae). Pochodzi z Chin (nie występuje w Japonii!), gdzie jest obecnie gatunkiem chronionym.

Drzewo to jest wolno rosnące, nagozalążkowe (czyli takie jak rośliny iglaste). Dorasta do wysokości 30 metrów tworząc stożkowatą i rozłożystą koronę. Kora jest lekko bruzdowana, szara i szaro-brunatna, a u starszych roślin głęboko spękana

Najbardziej charakterystyczne i rozpoznawalne są liście miłorzębu (przekształcone igły/liście szpilkowate) – są długoogonkowe, szeroko-wachlarzowate, widlasto unerwione, twarde o skórzastej blaszce. Na długopędach ułożone skrętolegle, a na krótkopędach w pęczkach. Jest niezwykle dekoracyjny jesienią, gdy liście przybierają jasnożółte barwy. 

Roślina jest dwupienna: w kwietniu i maju tworzy żeńskie (nagie zalążki) i męskie kwiaty (żółte "kotki") (zdj. 5). Nie stanowią one elementu ozdobnego.

Okrągłe nasiona (nie owoce!) są żółtej barwy, otoczone mięsistą osnówką (zdj. 6). Po odpowiednim przygotowaniu są jadalne.

Wymagania i uprawa

Miłorząb chiński dobrze rośnie na słonecznych, ciepłych stanowiskach i źle znosi półcień. Preferuje gleby przepuszczalne, lekko wilgotne, próchniczne o średniej zawartości składników pokarmowych.

Jest wytrzymały na mróz, tolerancyjny na zanieczyszczenia powietrza i zasolenie oraz całkowicie odporny na choroby i szkodniki

Drzewo dobrze znosi przycinanie.

Zastosowanie

Miłorząb często sadzi się przy murach i ściankach. Obecnie mamy duży wybór odmian miłorzębów, w tym i karłowych, ale z reguły drzewo to ma duże rozmiary i powinno być sadzone w dużych ogrodach (np. jako soliter). Jest to też dobra roślina do nasadzeń parkowych, osiedlowych i ulicznych.

Obok iglaków jest jedną z głównych roślin ogrodów japońskich.

Jest też znaną rośliną wykorzystywaną w ziołolecznictwie. Często widzimy go w składzie leków wspomagających pamięć i koncentrację. M.in. wspomaga też krążenie krwi (hamuję zlepianie się, czyli agregację płytek krwi).

To tzw. gatunek reliktowy – pozostałość z poprzednich epok.

Polecane odmiany

  • 'Fastigata' – odmiana kolumnowa o wąskim pokroju
  • 'Princeton Sentry' – odmiana osiągająca wys. do 15 m
  • 'Pendula' – odmiana o zwisających gałęziach
  • 'Variegata' – z białymi plamami na liściach
  • 'Anny's Dwarf' – karłowa, jasne liście
  • 'Mariken' – karłowy, odmiana męska (nie zawiązuje nasion)


Zdjęcia: Matthias Böckel, WikimediaImages, yuzu, yanox, yibg/Pixabay