Logo
Logo

Stapelia (Stapelia)

Stapelia (Stapelia) | Przeczytaj opis rośliny, zobacz zdjęcia i dowiedz się o niej więcej. Poznaj jej wymagania, zastosowanie oraz wskazówki dotyczące uprawy i pielęgnacji.
 
  • Dekoracyjność: kwiaty, pędy
  • Gleba: przepuszczalna, lekka
  • Kolor kwiatów: bordowe, brunatne, purpurowe
  • Kwiaty: pachnące, pojedyncze, duże
  • Odczyn gleby: obojętna
  • Pokrój: wzniesiony, zwarty, kępy
  • Zapach: kwiaty
  • Wysokość: 30 cm
  • Okres kwitnienia: VIII, IX, X
  • Wilgotność: gleba umiarkowanie sucha
  • Stanowisko: słońce
  • Zastosowanie: wnętrza, skalniaki
  • Spis treści
    Opis rośliny Wymagania i uprawa Zastosowanie Wybrane gatunki i odmiany

    Stapelia (Stapelia), nazywana też gwiazdą szeryfa lub brudnotą, to rodzaj roślin z rodziny toinowatych (Apocynaceae), do którego zalicza się ponad 35 gatunków. Ich ojczyzną jest południowa Afryka, ale są też uprawiane w innych rejonach świata, głównie jako rośliny doniczkowe.

    W zależności od gatunki, wysokość do jakiej dorasta stapelia bywa różna, ale zwykle mieści się w zakresie ok. 10-30 cm. Większość doniczkowych stapellii to sukulenty o wzniesionych lub pokładających się, mięsistych, grubych kanciastych, żebrowanych, często delikatnie omszonych pędach, pokrytych mocno zredukowanymi, cierniopodobnymi liśćmi, wyrastającymi wzdłuż kanciastych brzegów łodygi (pędy wydają się być bezlistne). Pędy u gatunków o wzniesionym pokroju lubią rozrastać się w zbite, gęste kępy, z kolei u gatunków o płożącym pokroju, rozrastają się na boki i zwieszają za brzeg doniczki.

    Stapelia kwitnie od sierpnia do października. W zależności od gatunku, stapelie bardzo różnią się kwiatami i chociaż większość z nich posiada duże, talerzowate, spłaszczone kwiaty w postaci pięcioramiennej gwiazdy z płatkami ozdobionymi licznymi, ciemniejszymi cętkami lub marmurkowym wzorem, bywają też gatunki o kwiatach dzwonkowatych (np. s. leendertziae), gęsto owłosionych (np. s. glanduliflora), a nawet bardzo malutkich (s. parvula, s. erectiflora) lub o pająkowatym kształcie i wąskich płatkach (np. s. flavopurpurea).

    Kwiaty wielu stapelii w naturze zapylane są przez muchówki, dlatego przybierają wzór kojarzący się z mięsem i wydziałają nieprzyjemny, przypominający zepsute mięso zapach, mający na celu zwabienie zapylaczy. Zapach wyczuwalny jest jednak dopiero z bliskiej odległości, wiec w mieszkaniu nie jest uciążliwy. Zdarzają się też gatunki, których kwiaty mają całkiem przyjemny aromat (np. s. flavopurpurea).

    Wymagania i uprawa

    Stapelia pochodzi z tropików, dlatego w naszym klimacie może być uprawiana wyłącznie jako roślina pokojowa. Większość gatunków mimo znacznych różnic w wyglądzie ma jednak podobne wymagania i oczekuje bardzo jasnego stanowiska z rozproszonym światłem oraz przepuszczalnej, dobrze zdrenowanej, lekkiej ziemi (np. podłoża dla epifitów).

    Leroy Merlin w naszym zielonym ogródku. Tak nas urządził. Test i recenzja produktów
    Przeczytaj także
    Leroy Merlin w naszym zielonym ogródku. Tak nas urządził. Test i recenzja produktów

    Stapelie przez cały rok muszą mieć zapewnioną dość wysoką temperaturę, która latem powinna wynosić ok. 20-25°C, natomiast zimą ok. 10-15° (przechodzą czas spoczynku zimowego).

    Rośliny źle znoszą zarówno suszę jak i zalanie, dlatego powinny być podlewane często, lecz umiarkowanie. Ponieważ posiadają slaby system korzeniowy, najlepiej sadzić je w szerokich, lecz płytkich doniczkach. Ze względu na woskowaty kutner, pokrywający pędy, rośliny dobrze znoszą suche powietrze. Nie potrzebują systematycznego nawożenia, choć rozrośnięte egzemplarze można zasilać w sezonie wegetacyjnym nawozem dla kaktusów i sukulentów.

    Stapelia może być rozmnażana przez wysiew nasion lub sadzonki pędowe.

    Zastosowanie

    Stapelia wspaniale prezentuje się w szerokich, ceramicznych misach, gdzie może swobodnie się rozrastać. Mniejsze gatunki można też wykorzystać do tworzenia domowych ogródków skalnych, czyli skalniaków w doniczkach z innymi sukulentami i kaktusami.

    Wybrane gatunki i odmiany

    Ze względu na różnorodne i ciekawie ubarwione kwiaty, największą popularnością w uprawie cieszą się min. takie gatunki jak:

    • s. variegata (obecnie orbea variegata) – zdj. 3
    • s. gigantea (jej kwiaty mogą osiągać aż 41 cm średnicy!) – zdj. 1, 2
    • s. leendertziae (np. odm. 'Cristata')
    • s. grandiflora
    • s. flavopurpurea
    • s. parvula
    • s. erectiflora


    Tekst: Katarzyna Józefowicz, zdjęcia: hbilalfinance_gmail.com / DepositphotosGilbert8888 / CC BY-SA 3.0 / LinkArmastus, Haritonoff / Depositphotos

    Autor
    Stapelia
    Stapelia
    Katarzyna Józefowicz

    Jej pasja to rośliny. Ich pielęgnowanie i obserwowanie każdego dnia, jak się rozwijają i zmieniają. Zajmowanie się własnym ogrodem daje jej największą satysfakcję. Dzięki temu ma szansę nie tylko podziwiać wypielęgnowane rabaty, ale też zmierzyć się z problemami, które dotykają wielu ogrodników, sprawdzać różne sposoby ich rozwiązywania i dzielić się zdobytym doświadczeniem z innymi miłośnikami ogrodów.

     

    Komentarze

    Dodaj komentarz
    Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu. Może będziesz pierwsza/-y? Zajrzyj na Forum ZielonyOgrodek.pl

    17-08-2023 06:08

    Komentarz dodany przez Beata: Mam piękną gwiazdę już kilkadziesiąt lat. Kwiaty są cudne, bordowe. Nie jest kłopotliwa w hodowli.

    Zajrzyj na Forum ZielonyOgrodek.pl