Logo
Logo
Do góry
Artykuł na: 4-5 minut

Czy martwe drzewa są potrzebne w lesie?

Jak zwalone stare drzewa w lasach oddziałują na glebę wokół siebie? Badania w rezerwacie „Czarna Rózga” w województwie łódzkim prowadzi dr hab. inż. Ewa Błońska z Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie.

 

Drewno z martwych, zwalonych drzew jest miejscem bytowania owadów, drobnoustrojów, stanowi rezerwuar substancji odżywczych. Dyrektywa w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych nakazuje chronić bioróżnorodność w lasach, między innymi poprzez pozostawianie kilku metrów sześciennych takiego drewna na każdym hektarze nawet w lasach gospodarczych. W lasach chronionych, w parkach narodowych, rezerwatach przyrody martwe drewno obligatoryjnie zostaje w lesie. Nie jest użytkowane ani usuwane, więc gromadzi się go coraz więcej.

Węgiel pochodzący z martwego drewna gromadzi się w glebie, przez co emisja dwutlenku węgla do atmosfery jest ograniczona. Zrozumienie tych mechanizmów może być wykorzystane w redukcji zmian klimatu. Dr inż. Ewa Błońska chce sprawdzić, jak dużo węgla pochodzącego z martwego drewna, akumuluje się w glebie. Jak zaznacza badaczka, przypuszcza się, że gleby gromadzą około 75 proc. światowych zasobów węgla. Martwe drewno może przyczynić się do ograniczenia emisji dwutlenku węgla i zmian klimatu.

Badania nad rolą martwych drzew

Prowadzę badania w rezerwacie, w którym martwe drewno pojawiło się w wyniku naturalnych procesów, jak złomy i wywały. Drzewa, które obumierają ze starości, trafiają na powierzchnię gleby, gdzie zaczyna się proces naturalnej dekompozycji martwego drewna, w którym biorą udział różnorodne organizmy, głównie owady i grzyby. Są to ekosystemy, gdzie człowiek w żaden sposób nie ingeruje w naturę” - tłumaczy rozmówczyni PAP.

Dr inż. Błońska będzie badać martwe drewno pochodzące z drzew liściastych i iglastych, które mają różne tempo rozkładu. Zostaną pobrane próbki martwego drewna i gleby, w których badaczka przeprowadzi analizy podstawowych właściwości fizycznych - jak gęstość i wilgotność, właściwości chemicznych - jak zawartość węgla i azotu, oraz właściwości biochemiczne, czyli aktywność enzymatyczną.

Chcę się dowiedzieć, ile składników pokarmowych, ile węgla z martwego drewna trafia do gleby i jak daleko oddziałuje to martwe drewno, ponieważ próbki będą pobierane w różnych odległościach. W ten sposób wyznaczę strefę oddziaływania na glebę i ocenię, jak silny jest to wpływ - czy zasięg pozytywnych oddziaływań mierzyć należy w metrach, czy tylko w centymetrach” - mówi naukowiec.

Czy martwe drewno może być niebezpieczne dla ekosystemu?

W debacie na temat pozostawiania martwego drewna w lasach pojawiają się głosy, że może ono stanowić zagrożenie dla żywych drzew ze strony patogenów grzybowych i owadów. Wiadomo, że są tam miejsca lęgowe dla szkodników. Dr inż. Błońska podkreśla, że w literaturze przeważają jednak doniesienia o daleko idącym pozytywnym wpływie martwych drzew pozostawianych w lasach na leśny ekosystem. Proces rozkładu drewna trwa kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt lat w zależności od gatunku. Naukowcy monitorują i opisują te procesy.

Na trzyletni projekt pt. „Biochemiczne właściwości gleb i stabilizacja glebowej materii organicznej w relacji do martwego drewna różnych gatunków drzew” dr inż. Błońska otrzymała ponad 250 tys. zł w ramach grantu Narodowego Centrum Nauki.

Badaczka wybrała rezerwat Czarna Rózga, Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Łodzi, z uwagi na jego specyfikę. Na małej przestrzeni rozwinęły się tam bardzo zróżnicowane drzewostany wzrastające na różnych glebach. Dominują siedliska wilgotne, gdzie rozwijają się bogate florystycznie łęgi, grądy i olsy. Bujnie rozwinięta roślinność jest ciekawa przyrodniczo i robi duże wrażenie na miłośnikach przyrody. Przyrodnicy specjalizujący się w badaniach na tym terenie nazywają rezerwat Czarna Rózga „małą Puszczą Białowieską”.

2017-01-25
Źródło: Karolina Duszczyk, PAP - Nauka w Polsce www.naukawpolsce.pap.pl,
zdjęcie tytułowe: siala - Pixabay.com

Warto przeczytać

Komentarze

PELARGONIE
Na czasie
PELARGONIE
Zobacz więcej
Porady na ten tydzień
Tydzień 19, Sentencja nr:5
Tydzień 19, Sentencja nr:5
Rabaty bylinowe odchwaszczamy, spulchniamy glebę i ściółkujemy ją torfem, a następnie nawozimy nawozem długo działającym, np. Osmocote.
Tydzień 19, Sentencja nr:4
Tydzień 19, Sentencja nr:4
Nawozimy trawnik. Nawożenie przeprowadzone 3-4 razy w sezonie zapewni murawie odporność i ładny wygląd. W maju można zastosować pełnoskładnikowy nawóz mineralny (np. Azofoska, Polifoska). Po rozsypaniu nawozu murawę trzeba obficie podlać. Nie należy nawozić trawnika w czasie suszy.
Tydzień 19, Sentencja nr:3
Tydzień 19, Sentencja nr:3
Do oczka wodnego możemy już wpuścić ryby. Wodę w stawie należy systematycznie oczyszczać z glonów i obumarłych szczątków roślin. Ciągły przepływ wody w zbiorniku (np. dzięki fontannie bądź kaskadzie) ograniczy ilość glonów.
Tydzień 19, Sentencja nr:2
Tydzień 19, Sentencja nr:2
Możemy sadzić w ogrodzie krzewy ozdobne sprzedawane w pojemnikach (ich wybór jest o tej porze roku bardzo duży). W tym celu wykopujemy dołek nieco większy niż bryła korzeniowa. Po posadzeniu rośliny, wokół szyjki korzeniowej formujemy misę, w której będzie zatrzymywać się woda.
Tydzień 19, Sentencja nr:1
Tydzień 19, Sentencja nr:1
Maj jest miesiącem, gdy trawa rośnie intensywnie, należy więc ją kosić regularnie, przynajmniej raz na dwa tygodnie. Kosimy w bezdeszczowe dni, kiedy trawa jest sucha (koszenie wilgotnej murawy może doprowadzić do zniszczenia sprzętu oraz zwiększyć ryzyko powstania chorób grzybowych na trawniku), na wysokość nie mniejszą niż 3,5 cm.
 
Twoja strona ogrodu