Bez czarny – na co pomaga i jak stosować?

Bez czarny – wartości odżywcze i prozdrowotne

Kwiaty, owoce, liście, a nawet kora – wszystkie te części rośliny są bogate w korzystne dla zdrowia składniki pokarmowe. Przede wszystkim znajdziemy w nich bardzo duże ilości witaminy C oraz przeciwutleniaczy, które zwalczają wolne rodniki i przeciwdziałają skutkom stresu oksydacyjnego. Dodatkowo czarny bez jest źródłem witamin z grupy B, polifenoli oraz składników mineralnych: cynku, potasu, fosforu, wapnia i magnezu. Zawartość poszczególnych składników pokarmowych zależna jest od tego, jakiej części rośliny użyjemy. Przykładowo w witaminę C i witaminy z grupy B najbogatsze są owoce.

Czarny bez znany jest przede wszystkim ze swoich właściwości pobudzających układ odpornościowy. Z tego względu jest on często wykorzystywany w syropach i suplementach diety przeznaczonych na odporność. Co ważne bez czarny w celu poprawienia naturalnych mechanizmów obronnych organizmu można stosować zapobiegawczo w okresie jesienno – zimowym, jak i w trakcie infekcji. Pozostałe właściwości zdrowotne zależą przede wszystkim od tego, jaką część rośliny się wykorzysta.

Kwiaty czarnego bzu

Składniki w nich zawarte wzmacniają odporność i zwiększają potliwość, co ułatwia obniżenie gorączki w trakcie infekcji. Dodatkowo wykazują działanie przeciwzapalne, przeciwbakteryjne i antywirusowe, a także wykrztuśne. Dzięki temu doskonale sprawdzają się przy wszelkiego rodzaju infekcjach. Spożywanie produktów z kwiatów czarnego bzu pomaga także regulować poziom cholesterolu we krwi, a więc jest ważną częścią profilaktyki chorób układu sercowo – naczyniowego.

Owoce czarnego bzu

Owoce tej wspaniałej rośliny mają silne działanie przeciwwirusowe, wzmacniające i moczopędne. Zawarte w nich związki bioaktywne wspomagają leczenie stanów zapalnych układu pokarmowego m.in. jelit i żołądka. Dodatkowo preparaty zawierające owoce czarnego bzu zmniejszają ryzyko rozwoju miażdżycy.

Liście czarnego bzu

Liście najczęściej wykorzystywane są w leczeniu i profilaktyce zaparć oraz podczas leczenia objawów alergii, gdyż zmniejszają obrzęki. Dodatkowo wykazują działanie wykrztuśne, antyseptyczne i pomagają zwalczać infekcje.

Kora z czarnego bzu

Najbardziej znana jest ze swych właściwości moczopędnych, co może być wykorzystane podczas leczenia chorób nerek. Zmniejsza również ryzyko powstawania kamieni nerkowych, a więc jest szczególnie polecana osobom z tendencją do odkładania się piasku w nerkach. Produkty z kory bzu przydatne są także w leczeniu chorób skóry i infekcji.

Fot. RitaE / Pixabay

Zastosowanie czarnego bzu

Czarny bez można wykorzystywać w formie naparów, nalewek, dżemów i innych przetworów. Wykorzystuje się do tego zarówno suszone kwiaty, jak i owoce. Co ważne, kwiaty czarnego bzu można mrozić bez ryzyka utraty składników pokarmowych, warto to robić zwłaszcza ze względu na jego właściwości antywirusowe, które są przydatne szczególnie jesienią i zimą. Kwiaty najlepiej zbierać od maja do lipca.

Z kwiatów można zaparzyć napar lub przygotować syrop, który można przyjmować w trakcie infekcji. Zazwyczaj stosuje się 15 ml syropu na dobę, podzielone na 3 dawki (3 razy dziennie po 1 łyżeczce syropu. Przygotowanie syropu jest niezwykle proste: 1 kg cukru należy zagotować w 1 litrze wody i tak przygotowanym roztworem zalać około 30 kwiatostanów czarnego bzu. Syrop należy odstawić w chłodne i ciemne miejsce na dwa dni, pamiętając o jego przemieszaniu przynajmniej raz dziennie. Po tym czasie syrop można przecedzić i zawekować, aby wykorzystać go w późniejszym okresie.

Z owoców czarnego bzu zazwyczaj przygotowuje się sok, nalewki i wina. Jeśli nie odpowiada nam ich smak, można dodać do niego maliny lub wiśnie, które wzmocnią właściwości zdrowotne przygotowanych przetworów i zapewnią ciekawy, przyjemny smak. Ciekawą opcją są również dżemy i konfitury z czarnego bzu, które można przygotować z dodatkiem jabłek i cytryny, osiągając niezwykle smaczny i zdrowy produkt, który można wykorzystać do kanapek, ciast i deserów, wzbogacając swoją dietę o cenne składniki pokarmowe.

Bez czarny – przeciwwskazania

Bez czarny posiada wiele, wszechstronnych właściwości zdrowotnych, ale należy pamiętać, że owoców tej rośliny nie wolno spożywać w stanie surowym. Ze względu na silne wzmocnienie układu odpornościowego produktów zawierających bez czarny nie należy stosować przy chorobach autoimmunologicznych oraz po przeszczepach, gdyż zwiększa to ryzyko odrzutu. Czarny bez po odpowiednim przygotowaniu może być podawany również dzieciom.

Podsumowanie

Czarny bez jest nie tylko piękną, ale i bardzo zdrową rośliną. Wykorzystać można zarówno kwiaty, owoce, liście, jak i korę, z których najczęściej przygotowuje się syropy, nalewki, napary, wina i konfitury oraz dżemy. Składniki zawarte w czarnym bzie pozytywnie wpływają na odporność i wykazują działanie antybakteryjne, przeciwzapalne i przeciwwirusowe. Dodatkowo czarny bez działa moczopędnie, pomaga obniżyć poziom cholesterolu we krwi oraz dostarcza wiele cennych witamin, flawonoidów i składników mineralnych. Zdecydowanie po produkty z czarnego bzu warto sięgnąć w okresie wzmożonych infekcji i przy osłabionej odporności.

Tekst: Redakcja ZielonyOgrodek.pl, zdjęcia tytułowe: RitaE / Pixabay
G.T.