Logo
Logo
Gardeners' world listopad - grudzień 2021
1
Okazje
Artykuł na: 6-9 minut

Z czego zbudować nawierzchnię ogrodową?

Nawierzchnię ogrodową najczęściej układa się z drobnych kostek albo z płyt, betonowych lub kamiennych. Alternatywą dla tych materiałów może być nawierzchnia z betonu stemplowanego, doskonale imitująca bruk, a nawet deski.

 

Kostka betonowa

Produkowana jest z wibrowanego, prasowanego pod ciśnieniem betonu. Nadaje się zarówno na ścieżki, jak i na podjazdy.

Rozmaite kolory i kształty elementów umożliwiają układanie wzorów (również krzywoliniowych), a także okrągłych placyków, rozet i krętych dróżek. Stosując odpowiednie zestawienia kształtów i barw, można uzys­kać nawet wzory, które sprawiają wrażenie trójwymiarowych.

Produkuje się kostkę kwadratową, prostokątną, sześciokątną i w kształcie fali o łagodnie wygiętych brzegach. Kształt kostek umożliwia także ułożenie nawierzchni ze szczelinami, w których wysiewa się trawę.

Betonowe płyty ażurowe, fot. Poz-BrukFot. Poz-Bruk

Betonowe płyty ażurowe bardzo dobrze sprawdzają się na podjazdach.

Bruk betonowy dostępny jest w wielu kolorach, od szarego, przez czerwony, brązowy, zielony, grafitowy, a także niebieski, biały i żółty. Kostkę w intensywnych barwach starajmy się dobierać rozważnie, sprawdzając, czy będzie pasowała do elewacji domu i czy nie zdominuje roślinności oraz architektury ogrodu.


Impregnacja kostki brukowej

Po ułożeniu nawierzchni z kostki betonowej często pojawiają się na niej białe plamy, spowodowane wypłukiwaniem z betonu wapnia. Te nieestetyczne przebarwienia ścierają się z czasem.

Niektóre kostki poddawane są hydrofobizacji, która eliminuje to niekorzystne zjawisko.

Na rynku są też preparaty do impregnacji bruku, które zabezpieczają kostkę przed wnikaniem w nią wody i pojawianiem się wykwitów.

Kostka kamienna

Jej naturalność jest wysoko ceniona, dlatego układa się ją w ogrodach przy rezydencjach i domach o wysmakowanej architekturze. Dostępna kolorystyka to naturalne barwy skał – od jasnego beżu po czerń – w różnych odcieniach. Kostka kamienna jest bardzo trwała i odporna na ścieranie oraz ściskanie. Jest droższa od kostki betonowej.

Kostka brukowa kamiennaFot. Granit Wiatrak, Jeleniogórskie Kopalnie Surowców Naturalnych, IBF

1. Efektowne wzory można układać z kostki granitowej, choć nie wyróżnia się ona jaskrawą barwą. 2. Bardzo malowniczo wygląda nawierzchnia z łupka, który dostępny jest w kolorze srebrno-rudym i grafitowym. 3. Nic też nie stoi na przeszkodzie w łączniu różnych rodzajów bruku – bruk betonowy i kamienny mogą tworzyć bardzo ładną i spójną całość.


Nawierzchnie wokół domu i w ogrodach najczęściej układa się z następujących kamieni:

  • granit – wytrzymały, nienasiąkliwy i mrozoodporny, lecz dosyć drogi;
  • sjenit – wytrzymały i nieco mniej podatny na wykruszenia niż granit;
  • bazalt – bardzo trwały i odporny na ścieranie, ale i bardzo drogi (na podjazdach pochyłych nie należy stosować kostki bazaltowej, gdyż po deszczu jest bardzo śliska);
  • piaskowiec – niezbyt wytrzymały (aby zachował ładny wygląd, warto go zabezpieczać impregnatem).

Do układania nawierzchni można też stosować marmur, kwarcyt, porfir i serpentynit.

Stabilniejsza jest nawierzchnia z większych kostek kamiennych, które polecane są szczególnie na podjazdy dla ciężkich samochodów albo intensywnie użytkowane (warto zastosować kostkę granitową o szorstkiej powierzchni). Ścieżki ogrodowe, tarasy, a także podjazdy do garaży przy prywatnych domach wykonuje się z mniejszej kostki.


Przed zakupem

Na podstawie projektu nawierzchni nietrudno obliczyć, ile i jakiej kostki potrzebujemy. Zanim jednak ją kupimy, zwróćmy uwagę, czy jej krawędzie są równe, a kolor i faktura wierzchniej warstwy – jednolite.

Dobrze jest kupić trochę więcej elementów, bo nie ma żadnej gwarancji, że te dokupione później (gdy zabraknie podczas układania) będą tej samej barwy, a zapas może się przydać na ewentualne naprawy.

Najbardziej opłacalne jest zamówienie kompleksowej usługi, obejmującej projekt nawierzchni, materiały z transportem oraz układanie nawierzchni.

Bruk klinkierowy

Z klinkieru produkuje się bardzo trwałą kostkę brukową i obrzeża – odpowiednie na ścieżki i podjazdy (także dla samochodów ciężarowych). Klinkier jest mrozoodporny i ma znikomą nasiąkliwość. Kostki mają zwykle intensywny kolor. Wyroby mogą być gładkie lub z fakturą na powierzchni.

Nawierzchnia z klinkieru wygląda este­tycznie i jest odporna na działanie substancji chemicznych. Na podjeździe z kostki klinkierowej nie pozostają więc zacieki i plamy, na przykład z oleju silnikowego, łatwo też usunąć glony czy porosty oraz naniesioną ziemię.

Warto wspomnieć, że alternatywą dla bruku klinkierowego może być mniej trwała, ale tania cegła rozbiórkowa, która bywa nadkruszona i odbarwiona, ale doskonale sprawdzi się w półdzikim ogrodzie, jako materiał na niezbyt intensywnie użytkowaną nawierzchnię.

Bruk klinkierowy, fot. CRH Klinkier
Fot. CRH Klinkier

Oprócz koloru czerwonego klinkier może mieć barwę brązową, rudą, brunatną, białą, szarą, czarną, produkuje się także kostkę dwubarwną.

Bruk drewniany

Bardzo piękne, naturalnie wyglądające ciągi komunikacyjne w ogrodzie można wykonać także z klocków drewnianych lub pociętych okrąglaków o średnicy ok. 10 cm (elementy układa się i dobija do równego poziomu specjalnym młotkiem gumowym, a krawędzie zabezpiecza obrzeżami). Trwałość bruku drewnianego ocenia się na kilkanaście lat.

Elementy na bruk drewniany nie są trudne do wykonania. Wystarczy pociąć pień drzewa na plastry grubości około 20 cm, a następnie zaimpregnować.

Kostka brukowa drewniana
Fot. Werth-Holz, Sammelrock

1. Nawierzchnię ogrodową można wykonać z trwałego drewna dębowego. 2, 3. Podkłady kolejowe stosuje się zarówno na tarasy, jak i do zaakcentowania przebiegu ścieżek ogrodowych.

Przykłady innych typów nawierzchni ogrodowych:
jeśli nie kostka, to co?

  • Beton stemplowany. To nawierzchnia z układanego w miejscu wbudowania betonu B25, zbrojonego włóknami propylenowymi i barwionego powierzchniowo. Na świeży beton nanosi się barwiony utwardzacz i odciska wzory stemplem. Tak wykonana nawierzchnia może imitować cegłę, piaskowiec, bruk rzymski, granitowy, płytę kamienną, a nawet stare deski.
  • Płyty betonowe. Mogą być kwadratowe lub prostokątne, jednobarwne lub z dodatkiem kolorowego kruszywa (szare, beżowe, brązowe, grafitowe, oliwkowe, rubinowe). Gładkie ze ściętą krawędzią, z dodatkiem drobnych kolorowych kamieni lub imitujące kamień łupany. Układa się je bezpośrednio obok siebie lub w odstępach, w których można posiać trawę lub wysypać żwir. Ich spory format i prosty kształt umożliwiają samodzielne układanie i zapewniają szybkie tempo prac.
  • Płyty kamienne. Cięte lub łamane o nieregularnych kształtach (ścieżki z dużych płyt można układać bez krawężników). Najtrwalsze są płyty z granitu, bazaltu lub sjenitu. Mniej trwałe, podatne na ścieranie i uszkodzenia – z piaskowca, a najmniej trwałe, miękkie i nasiąkliwe – z wapienia. Kamienie do budowy ścieżki można kupić w centrach ogrodniczych, w zakładach kamieniarskich, a także bezpośrednio w kamieniołomach.
  • Żwir. Jest tani, łatwy do ułożenia, dobrze przepuszcza wodę. Z 1 tony żwiru można ułożyć ok. 10 m2 nawierzchni.
  • Otoczaki. Na nawierzchnię nadają się tylko te, które choć z jednej strony są płaskie i gładkie. Czasem przed ułożeniem wymagają ociosania. Należy je układać tak, aby największy bok leżał na podsypce. Z tony otoczaków (zależnie od ich wielkości i grubości) ułożymy 10–15 m2 nawierzchni.
  • Podkłady kolejowe. Dawniej pozyskiwano je z rozbiórki torów kolejowych. Były bardzo trwałe dzięki zaimpregnowaniu kreozotem, który zabezpieczał je przed butwieniem i szkodnikami. Niestety impregnat ten wydziela drażniący zapach, dlatego lepiej kupować w centrach ogrodniczych belki drewniane produkowane z przeznaczeniem na nawierzchnie w ogrodzie.

Nawierzchnie ogrodowe
Fot. Archiwum BD, Bautech, Libet

1. Naturalną ścieżkę, wijącą się wśród zieleni, można wykonać z łamanych płyt kamiennych. 2. Zastosowanie betonu stemplowanego daje duży wybór wzorów i odcieni nawierzchni, która po zaimpregnowaniu jest nienasiąkliwa i mrozoodporna. 3. Dobrze wygląda połączenie kostki i płyt betonowych, dzięki zróżnicowanej wielkości tych elementów nawierzchni.

Tekst: Małgorzata Cuch

Tagi
Newsletter
Zapisz się na newsletter, aby otrzymywać od nas bezpłatne porady ogrodnicze!
Warto przeczytać
To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (2)
Nowe treści

 

Ważne tematy
Lista zakupów
Nowe rośliny w katalogu
Zostań redaktorem!

Podziel się z nami swoim ogrodniczym doświadczeniem.
W nagrodę otrzymasz wybrane czasopismo.


Komentarze

ŚWIĘTA
Na czasie
ŚWIĘTA
Zobacz więcej
Porady na ten tydzień
Tydzień 47, Sentencja nr:6
Tydzień 47, Sentencja nr:6
Kolumnowe odmiany iglaków trzeba szczelnie obwiązać sznurkiem a bardziej wrażliwe odmiany owinąć agrowłókniną, aby ciężar śniegu nie wyłamał gałązek.
Tydzień 47, Sentencja nr:5
Tydzień 47, Sentencja nr:5
Opadające liście należy usówać również z niższych krzewów. W tym celu możemy użyć miotłograbi o miękkich, sprężystych zębach lub odkurzacza ogrodowego (elektrycznego lub spalinowego).
Tydzień 47, Sentencja nr:4
Tydzień 47, Sentencja nr:4
Przykryjmy miejsca, gdzie we wrześniu lub październiku zostały posadzone cebulki roślin kwitnących wiosną. Najlepsza do tego celu będzie kora lub torf (warstwa grubości 2–4-cm), gałązki świerkowe, suche liście lub słoma.
Tydzień 47, Sentencja nr:3
Tydzień 47, Sentencja nr:3
Po pierwszych przymrozkach, zanim ziemia w ogrodzie zamarznie, trzeba zabezpieczyć rośliny wrażliwe na mróz. Wokół bylin, które mogą przemarznąć pokryjmy glebę korą, liśćmi lub obornikiem (ściółkowanie zapobiega wahaniom temperatury w glebie i sprzyja utrzymaniu jej wilgotności). Rośliny można także okrywać gałązkami sosnowymi lub...
Tydzień 47, Sentencja nr:2
Tydzień 47, Sentencja nr:2
Rośliny ogrodowe można nawieźć nawozami fosforowymi i potasowymi. UWAGA! Jesienią nie powinno się stosować nawozów azotowych, gdyż przedłużają okres wegetacji roślin, co może stać się przyczyną ich zmarznięcia.
Tydzień 47, Sentencja nr:1
Tydzień 47, Sentencja nr:1
Pod koronami drzew i krzewów warto rozprowadzić dojrzały kompost. Jest to uniwersalny nawóz do stosowania jesienią, można nim nawozić do końca listopada.
 
Serwisy partnerskie
Dom i wnętrze
Twoja strona ogrodu