Dlaczego skorzonera nie musi trafić jesienią do piwnicy?
Skorzonera, nazywana również wężymordem lub czarnym korzeniem, to jedno z mniej znanych warzyw, które zdecydowanie zasługują na większą popularność. Wytwarza długie, smukłe korzenie o niemal czarnej skórce i jasnym, kremowym miąższu. Po ugotowaniu mają delikatny, lekko orzechowy smak przypominający szparagi.
Jej największą zaletą jest jednak wyjątkowa odporność na niskie temperatury. W przeciwieństwie do wielu innych warzyw skorzonera bardzo dobrze znosi zimowanie w gruncie.
Nie trzeba więc wykopywać całego plonu w październiku czy listopadzie. Część korzeni można pozostawić na grządce i zbierać sukcesywnie, dokładnie wtedy, gdy będą potrzebne w kuchni. To wygodne rozwiązanie, szczególnie jeśli nie masz chłodnej piwnicy ani miejsca na przechowywanie większych zbiorów.
Więcej o tym ciekawym gatunku przeczytasz w naszym zestawieniu mało znanych warzyw, które warto uprawiać w ogrodzie.
Jak długo korzenie mogą pozostać na grządce?
Zbiory skorzonery rozpoczynają się zwykle w październiku, ale nie muszą kończyć się przed pierwszym śniegiem. Korzenie mogą pozostać w ziemi przez całą zimę, a nawet do wczesnej wiosny, jeśli warunki glebowe są odpowiednie.
Najlepiej wykopywać je podczas odwilży, gdy ziemia nie jest zamarznięta. Nie warto natomiast wyciągać ich na siłę z twardej, skutej lodem gleby.
Zbiory najlepiej zakończyć przed intensywnym rozpoczęciem wiosennego wzrostu. Gdy roślina zaczyna przygotowywać się do kwitnienia, jakość korzeni może stopniowo się pogarszać.
Podobnie można postępować z niektórymi innymi gatunkami. Sprawdź, jakie warzywa można uprawiać i zbierać zimą.
Czym osłonić ziemię przed głębokim zamarznięciem
Skoro skorzonera dobrze znosi mróz, po co w ogóle ją zabezpieczać? Przede wszystkim po to, żeby zimą łatwiej dostać się do korzeni.
Gruba warstwa ściółki ogranicza głębokie przemarzanie gleby, dzięki czemu podczas chłodniejszych dni można łatwiej wykopać potrzebną porcję warzyw.
Najlepiej wykorzystać:
- suchą słomę, która tworzy przewiewną warstwę izolacyjną,
- suche, luźno ułożone liście, które chronią powierzchnię gleby przed szybkim wychłodzeniem.
Warstwa osłony może mieć około 15–20 cm grubości. Nie trzeba jednak przykrywać całego warzywnika. Wystarczy zabezpieczyć fragment zagonu, z którego zamierzasz korzystać zimą.
Ściółka powinna pozostać przewiewna. Nie należy przykrywać jej szczelną folią ani dopuszczać do powstania mokrej, zbitej warstwy.
Dlaczego mokra gleba jest groźniejsza niż mróz?
Największym zagrożeniem dla zimującej skorzonery jest długotrwałe zaleganie wody w ziemi. Korzenie dobrze znoszą chłód, ale w podmokłym podłożu mogą być narażone na gnicie.
Problem pojawia się szczególnie w ciężkiej, gliniastej glebie, która po jesiennych deszczach długo pozostaje mokra. Zimowe odwilże i topniejący śnieg mogą dodatkowo pogorszyć sytuację. Sam śnieg nie jest jednak wrogiem rośliny. Przeciwnie, jego warstwa pomaga izolować glebę przed silnym wychłodzeniem.
Skorzonerę najlepiej pozostawiać na zimę w ziemi głęboko uprawionej, przepuszczalnej i niezagrożonej zastojami wody. Jeżeli grządka znajduje się w zagłębieniu terenu, a po opadach długo stoją na niej kałuże, bezpieczniej wykopać korzenie jeszcze jesienią. Można następnie przechować je w chłodnym miejscu, przesypane lekko wilgotnym piaskiem.
Jak wykopywać długie korzenie skorzonery bez ich łamania?
Skorzonera może wytwarzać korzenie osiągające nawet 30–40 cm długości. Są stosunkowo kruche, dlatego zwykłe pociągnięcie za liście często kończy się ich złamaniem.
Najlepiej wykopać wzdłuż rzędu głębszy rowek, a następnie ostrożnie podważyć ziemię widłami z przeciwnej strony. Dzięki temu można stopniowo uwolnić korzenie bez nadmiernego naprężania.
Nie należy wbijać wideł bezpośrednio przy roślinie ani wyrywać korzeni z zamarzniętej ziemi. Jeśli gleba jest zbyt twarda, lepiej poczekać na odwilż.
Po wykopaniu korzenie można oczyścić i wykorzystać w kuchni. Pod czarną skórką kryje się jasny miąższ, który po obraniu szybko ciemnieje. Aby temu zapobiec, warto włożyć obrane kawałki do wody z dodatkiem soku z cytryny.
