Logo
Logo
Gardeners' world wrzesień - październik 2019
6
Do góry

Po grzyba roślinom mikoryza?

Wiele gatunków roślin korzysta z mikoryzy i wchodzi we współpracę z grzybami. Nie jest wykluczone, że grzyby łącząc się z wieloma roślinami, są dla roślin jak Internet – pośredniczą w przenoszeniu informacji – powiedział dr Jarosław Szczepanik z Wydziału Biologii UW.

Czym jest mikoryza?

Mikoryza to przykład powszechnej w przyrodzie symbiozy – współpracy przynoszącej korzyści obu partnerom. "Dla rośliny mikoryza to tania inwestycja w system korzeniowy" – ocenił podczas wykładu na Nocy Biologów dr Jarosław Szczepanik.

Wyjaśnił, że dzięki współpracy z grzybem roślina uzyskuje łatwiejszy dostęp do soli mineralnych, wody czy innych potrzebnych do życia substancji z podłoża. W zamian roślina oferuje grzybom produkty fotosyntezy, a więc cukry.

grzyby w lesie fot. imagii - Pixabay.com
Fot. imagii/Pixabay

Rodzaje mikoryzy

Jak przybliżył Szczepanik, są dwa rodzaje mikoryzy.

  • Najbardziej powszechna jest tzw. mikoryza arbuskularna, z której korzysta ponad 80 proc. roślin naczyniowych. W ramach tej mikoryzy grzybnia wnika do środka korzenia roślin.
  • Trochę rzadziej spotykana jest mikoryza zewnętrzna (tzw. ektomikoryza). Ma ona miejsce, kiedy grzybnia opłata korzenie rośliny. Badacz wyjaśnił, że grzyby kapeluszowe, które zbieramy w lesie – np. borowiki, podgrzybki, czy kurki – często wchodzą w tego typu mikoryzę z drzewami.


Mikoryza = Rośliny + grzyby

Badacz opowiadał, że różne rośliny w różnym stopniu stosują mikoryzę. Od tej współpracy szczególnie uzależnione są rośliny wrzosowe – np. jagody, borówki, wrzosy. Za to grzybów do życia nie potrzebują wcale mchy. Bez współpracy z grzybami nieźle sobie też radzą np. kapustne (w tym rzodkiewnik, ukochana roślina modelowa naukowców).

Fascynującym, ale nie do końca zbadanym jeszcze zjawiskiem dotyczącym współpracy roślin i grzybów jest sieć mikoryzowa. Dr Szczepanik opowiedział, że niezwykły obraz mikoryzy pojawia się, kiedy zależnościom tym przygląda się z dalszej perspektywy – z perspektywy całego ekosystemu, jaką jest np. łąka czy las.

"Okazuje się, że w takim systemie w zasadzie połączony jest każdy z każdym. Są grzyby, które +podłączają się+ do kilku różnych roślin, ale może być i roślina, która łączy się z kilkoma grzybami różnych gatunków" – opowiedział badacz. Przyznał, że rośliny wspólnie z grzybami tworzą sieć. A sieć tę można badać tak, jak inne sieci – np. Internet.


Badacze zaczęli się zastanawiać czy grzybnia może np. służyć roślinom, jako przewody komunikacyjne – czy za jej pośrednictwem rośliny mogą sobie przesyłać jakieś substancje czy informacje? To trudno zbadać, ale nie jest to niemożliwe. W eksperymencie trzeba wykluczyć inne potencjalne drogi komunikacji między roślinami (np. to, że informacje przesyłane są przez powietrze lub przez glebę).

W eksperymencie jedną z roślin zainfekowano mszycami. Okazało się, że rośliny połączone z tym osobnikiem jedynie grzybnią, nieco szybciej i nieco lepiej reagowały na potencjalne zagrożenie. A z tego wynika, że pewna część substancji sygnałowych musi przedostawać się z rośliny na roślinę za pośrednictwem grzybów!

Jak przyznał jednak Szczepanik, sieci mikoryzowe ciągle kryją przed nami mnóstwo tajemnic.

Tekst: źródło – PAP Nauka w Polsce, www.naukawpolsce.pap.pl, zdjęcie tytułowe: Brigitte Werner/Pixabay


Komentarze

To Cię zainteresuje
Rośliny cebulowe
Temat miesiąca
Rośliny cebulowe
Zobacz więcej
Twoja strona ogrodu

Zanim opuścisz stronę, zapisz się do bezpłatnego newslettera Zielonego Ogródka i pobierz GRATIS elektroniczne wydanie Magazynu
Gardeners` World Polska.

W naszym newsletterze co tydzień znajdziesz:
  • - aktualności z branży ogrodniczej,
  • - porady ogrodnicze krok po kroku,
  • - projekty i reportaże z wizyt w ogrodach,
  • - katalog roślin ogrodowych i doniczkowych.