Dlaczego warto wysiewać nasiona na zielony nawóz?

Nawozy zielone | Czym są, po co i jak je stosować?

Zielony nawóz powstaje w wyniku uprawy wybranych gatunków roślin, a następnie zaoraniu całej uprawy i przykryciu warstwą ziemi. Rośliny na nawóz zielony mają krótki okres wegetacyjny i w szybkim czasie wytwarzają dużą ilość masy zielonej.

Najważniejszą grupę stanowią gatunki należące do rodziny bobowatych (dawniej motylkowatych), które dzięki symbiozie z bakteriami brodawkowymi, potrafią wiązać azot z powietrza. Łącznie w ciągu sezonu takie rośliny wprowadzają średnio 4-8 g azotu na 1m² gleby. Są to m.in. łubin, seradela, wyka, peluszka i koniczyna oraz rośliny z innych rodzin - np. facelia oraz rzepak i gorczyca.

Nasiona na zielony nawóz

Mieszanka międzyplonowa podnosząca w dużym stopniu plon rośliny następczej poprzez dostarczenie warstwie uprawnej dużej ilości azotu, a dobrze rozwinięty system korzeniowy roślin bobowatych (motylkowych) pozwala udostępnić ze związków organicznych trudno dostępny często dla roślin zbożowych fosfor. Mieszanka charakteryzuje się bardzo wartościową zieloną masą z dużą zawartością białka, którą można przeznaczyć jako "zieloną" karmę dla zwierząt jak również na przyoranie zwiększając tym samym zawartość próchnicy w warstwie ornej

KUP ONLINE

Zalety zielonych nawozów

• dostarczanie glebie składników pokarmowych i materii organicznej;
• przyspieszanie tworzeniu się próchnicy;
• poprawa struktury i właściwości fizycznych gleby;
• ograniczają erozję i wysychanie gleby;
• gęsty siew ogranicza wzrost chwastów;
• zwiększają aktywność mikrobiologiczną gleby.
  
  

Rośliny motylkowate - najpopularniejsze gatunki na zielony nawóz

	Łubin żółty (Lupinus luteus) Wytwarza głęboki system korzeniowy i nadaje się do poprawiania jakości różnych typów gleb. Ze względu na wysokie walory dekoracyjne poleca się wykorzystywać go w ogrodach. Łubin wysiewa się w dawce ok. 150g/10m² od wiosny do jesieni. Można go kosić po kilku miesiącach. fot. The Marmot CC BY 2.0 Wikimedia Commons
	Peluszka - groch polny (Pisum sativum) Najlepiej wysiewać ją wczesną wiosną (od marca do kwietnia) jako przedplon, gdyż do prawidłowego wzrostu wymaga niskich temperatur w czasie kiełkowania. Lubi podłoża średnio ciężkie, przepuszczalne. Norma wysiewu to 140-180g/10m². Peluszkę należy kosić po 2-3 miesiącach po siewie. fot. Loyna CC-BY-SA-2.5 Wikimedia Commons
	Bobik (Vicia faba) Nasiona bobiku powinno wysiewać się wczesną wiosną (optymalnie do końca kwietnia). Normy wysiewu 220-300g/10m². Najefektywniej uprawia się go na glebach zwięzłych o odczynie obojętnym. Może rosnąć w podłożu wilgotnym. Warto go skosić po kilku tygodniach – zanim zakwitnie. fot. Johningar CC-BY-SA-3.0 Wikimedia Commons
	Wyka siewna (Vicia sativa) Najlepiej ją siać od końca wiosny do jesieni. Roślina ma głęboki system korzeniowy i wytwarza dużo masy zielonej. Można ją wykorzystywać na piaszczystych, suchych glebach, ale nadaje się w zasadzie do nawożenia każdego typu gleby. Należy ją kosić jesienią (wykę jarą) lub wiosną (wykę ozimą). Przeciętna norma wysiewu to 130g/10m². Wykę ozimą należy siać nieco gęściej. fot. Kristian Peters CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons
	Koniczyna (Trifolium) Jako nawóz zielony stosuje się zarówno kończynę białą, czerwoną jak i krwistoczerwoną. Zwykle wysiewa się je wiosną lub na początku lata i ścina po 2-3 miesiącach. Przeciętna norma wysiewu to ok 30g/10m². Warto je wysiewać na glebach piaszczystych lub piaszczysto-gliniastych. fot. Hans Hillewaert CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons

Rośliny na nawóz zielony z innych rodzin

Facelia błękitna (Phacelia tanacetifolia) Ze względu na walory dekoracyjne z powodzeniem można obsiewać nią także ogród ozdobny. Jest to miododajna roślina jednoroczna, należąca do rodziny ogórecznikowatych. Wysiewa się ją od wiosny do połowy lata. Po ok 3 miesiącach zieloną masę można ściąć. Norma wysiewu to ok 40g/10m². fot. Zanchetta Fabio CC BY-SA 2.5 Wikimedia Commons

Gorczyca (Sinapis) i rzepak (Brassica napus) Należą do rodziny kapustowatych. Warto je wysiewać, gdyż ograniczają zachwaszczenie i występowanie szkodników. Jednakże po zastosowaniu takiego nawozu zielonego nie można wysiewać innych roślin z tej rodziny, np.: kapusty, brokułu czy kalafiora. Uprawa gorczycy dobrze udaje się na glebach lekkich a rzepaku na glebach średnich. Norma wysiewu to 15-30g/10m². fot. Efraimstochter Pixabay Public Doman CC0

Uprawa roślin na nawóz zielony

Kiedy wysiewać?

Siew roślin zależy głównie od kontentego gatunku, który może być uprawiany od dwóch do nawet kilkunastu miesięcy. Najczęściej jednak nasiona wysiewa się w drugiej połowie lata – jako poplon. Rośliny można wysiewać od wiosny do jesieni (w zależności od tego czy są jare bądź ozime) Oczywiście oprócz wymienionych powyżej pojedynczych gatunków jako nawozy zielone można stosować także mieszanki (np.: wyki i bobiku oraz wyki, owsa oraz łubinu lub jeszcze inne).

Gdzie stosować?

Oczywiście w ogrodzie, np.: warzywniku, warto je zastosować zarówno po jak i przed zbiorem. To dobre rozwiązanie na zagospodarowanie pustych miejsc i skuteczne stosowanie zmianowania.

Pielęgnacja

W czasie uprawy rośliny warto podlewać (w czasie susz) i nawozić, gdyż zwiększy to ilość wytwarzanej masy zielonej. Jesienią (lub wiosną przyszłego roku – w przypadku gatunków zimotrwałych) rośliny należy dokładnie przekopać i wymieszać z ziemią.

Kiedy zaorać?

Rośliny na zielony nawóz należy zaorać (przekopać na głębokość około 10cm) zanim przekwitną i stwardnieją ich łodygi. Wtedy rośliny szybko się rozłożą, a stosunek azotu do węgla w biomasie będzie najbardziej sprzyjający do tworzenia się próchnicy.

 Tekst: Michał Mazik, zdjęcie tytułowe: Markus Baumeler Pixabay Public Domain CC0