Streszczenie artykułu
Czym różni się drzewko z gołym korzeniem od sadzonki w doniczce?
Drzewko z gołym korzeniem jest wykopywane ze szkółki w okresie spoczynku, a jego system korzeniowy nie znajduje się w bryle ziemi ani w donicy. Takie sadzonki trafiają do sprzedaży głównie jesienią i wczesną wiosną. Ich największym ograniczeniem jest to, że korzenie nie mogą wyschnąć – od momentu zakupu aż do posadzenia muszą pozostawać wilgotne.
Drzewko w doniczce, czyli uprawiane w pojemniku, ma uformowaną bryłę korzeniową otoczoną podłożem. Dzięki temu podczas sadzenia system korzeniowy jest znacznie mniej naruszany, a sam termin sadzenia jest bardziej elastyczny. Drzewa pojemnikowe można sadzić przez większą część sezonu, o ile gleba nie jest zamarznięta, nadmiernie mokra ani przesuszona podczas upałów.
Drzewka z gołym korzeniem – jakie mają zalety?
Największą zaletą takich sadzonek jest zwykle korzystniejsza cena. Przy zakładaniu większego sadu różnica może być wyraźna. W sezonie jesiennym dostępny jest też bardzo duży wybór odmian.
Goły korzeń pozwala dodatkowo dokładnie obejrzeć system korzeniowy przed zakupem lub sadzeniem. Korzenie powinny być jędrne, dobrze rozgałęzione i pozbawione rozległych uszkodzeń, zgnilizny czy silnego przesuszenia.
Takie drzewka mają jednak jeden ważny warunek: trzeba je posadzić szybko. Nie można pozostawić korzeni na słońcu ani w wietrznym miejscu. Jeśli sadzenie musi zostać odłożone, sadzonkę należy zabezpieczyć przed wysychaniem, a przy dłuższym oczekiwaniu można ją tymczasowo zadołować w wilgotnej ziemi.
Przy zakupie takich roślin przydają się zasady dotyczące jesiennego sadzenia drzewek owocowych z gołym korzeniem, ponieważ właśnie jesienią ta forma sadzonek jest najczęściej dostępna.
Kiedy sadzić drzewka owocowe z gołym korzeniem?
Najlepszym terminem jest okres spoczynku drzew – jesień po opadnięciu liści albo wczesna wiosna przed rozpoczęciem intensywnej wegetacji. Nie należy sadzić ich do zamarzniętej gleby.
W polskich warunkach jesień jest bardzo dobrym terminem dla wielu odporniejszych gatunków, m.in. jabłoni, grusz, śliw czy wiśni. Gleba jest jeszcze stosunkowo ciepła i zwykle zawiera więcej wilgoci niż wiosną, dzięki czemu korzenie mogą zacząć się regenerować przed zimą.
Inaczej warto podejść do gatunków bardziej wrażliwych na niską temperaturę. Brzoskwinie, morele czy nektaryny w chłodniejszych rejonach bezpieczniej sadzić wiosną, aby młode drzewko miało cały sezon na ukorzenienie się przed pierwszą zimą. Takie rozróżnienie uwzględnia także poradnik ZielonegoOgródka dotyczący tego, jak i kiedy sadzić drzewka owocowe.
Drzewka owocowe w doniczkach – kiedy będą lepszym wyborem?
Sadzonka w pojemniku sprawdzi się przede wszystkim wtedy, gdy nie możemy dopasować zakupu do krótkiego okresu jesiennego lub wczesnowiosennego sadzenia.
Drzewka ukorzenione w doniczkach można sadzić od wiosny do jesieni. Nie oznacza to jednak, że każdy dzień jest równie dobry. Sadzenie podczas upału i suszy wiąże się z koniecznością częstego podlewania i większym ryzykiem przesuszenia bryły korzeniowej.
Drzewko z doniczki jest zwykle droższe, ale daje większą elastyczność i dobrze sprawdza się, gdy chcemy posadzić pojedyncze drzewa w trakcie sezonu.
Przed zakupem warto sprawdzić stan bryły korzeniowej. Problemem mogą być sadzonki długo trzymane w zbyt małym pojemniku, w których korzenie zaczęły rosnąć ciasno wokół ścianek donicy. Po wyjęciu takiej rośliny korzenie należy delikatnie rozluźnić przed sadzeniem.
Jak przygotować drzewko do sadzenia?
Korzenie drzewka kupionego z gołym korzeniem można przed sadzeniem zanurzyć w wodzie na około 1–2 godziny, szczególnie jeśli wyglądają na lekko przesuszone. Uszkodzone lub złamane końcówki korzeni warto przyciąć czystym sekatorem.
Sadzonkę w doniczce należy przed wyjęciem dobrze podlać. Po zdjęciu pojemnika sprawdź, czy korzenie nie tworzą zwartego pierścienia wokół bryły.
Po posadzeniu oba rodzaje drzewek trzeba obficie podlać. Młode, wiotkie drzewa lub egzemplarze rosnące na wietrznym stanowisku można ustabilizować palikiem; prawidłowe podpieranie młodych drzewek ogranicza ruch bryły korzeniowej i ułatwia zakorzenienie.
Jak rozpoznać dobrą sadzonkę drzewa owocowego?
Nie wybieraj drzewka wyłącznie na podstawie jego wysokości. Większa sadzonka nie zawsze oznacza lepszy zakup.
Zwróć uwagę na:
- zdrową, niepopękaną korę;
- dobrze wykształcony system korzeniowy;
- brak oznak zgnilizny i silnego przesuszenia;
- zdrowe pąki;
- prawidłowo zagojone miejsce szczepienia;
- etykietę z nazwą odmiany oraz informacją o podkładce.
Przed zakupem trzeba też sprawdzić, czy dana odmiana potrzebuje zapylacza. Jabłonie, grusze, czereśnie i wiele śliw wymagają obecności kompatybilnej odmiany kwitnącej w podobnym terminie, dlatego samopylność i obcopylność drzew owocowych może mieć większe znaczenie dla przyszłych zbiorów niż to, czy drzewko kupimy w doniczce.
Goły korzeń czy doniczka – co wybrać?
Jeżeli planujesz sadzenie jesienią lub bardzo wczesną wiosną, drzewko z gołym korzeniem jest często bardzo rozsądnym wyborem. Jest tańsze, dostępne w wielu odmianach i prawidłowo posadzone dobrze się przyjmuje.
Sadzonka w doniczce będzie praktyczniejsza, gdy:
- chcesz sadzić późną wiosną lub w innym terminie poza okresem sprzedaży drzew z gołym korzeniem;
- nie możesz posadzić drzewka natychmiast po zakupie;
- zależy Ci na dobrze uformowanej bryle korzeniowej;
- kupujesz tylko kilka roślin i różnica w cenie nie ma dużego znaczenia.
O powodzeniu uprawy bardziej niż sama forma sprzedaży decyduje jednak jakość sadzonki, odmiana, podkładka oraz prawidłowe posadzenie.
Szczególnie podkładki nie warto traktować jako drobnego szczegółu na etykiecie. To ona w dużej mierze decyduje o docelowej wielkości drzewa, jego sile wzrostu oraz wymaganiach. Przy zakupie jabłoni dobrze więc sprawdzić, jak dobrać podkładkę jabłoni do wielkości ogrodu i warunków glebowych.
Co jest ważniejsze od doniczki? Jakość drzewka
Dobre drzewko z gołym korzeniem posadzone w odpowiednim terminie może przyjąć się równie dobrze jak roślina z pojemnika. Z kolei zaniedbana sadzonka w doniczce z silnie skręconymi korzeniami nie staje się automatycznie lepszym wyborem tylko dlatego, że ma bryłę ziemi.
Jeżeli kupujesz jesienią i możesz od razu przygotować miejsce w ogrodzie, goły korzeń daje bardzo dobry stosunek jakości do ceny. Jeżeli ważniejsza jest swoboda terminu albo sadzenie przypada na okres, gdy materiał z gołym korzeniem jest niedostępny, wybierz zdrowe drzewko w pojemniku.
