Logo
Logo
Do góry

Pozostałości pestycydów w warzywach i owocach!

Ujawniamy chemiczne okropieństwa czyhające na kupowanych w sklepach warzywach i owocach. Sally Nex z magazynu Gardeners` World wybiera największych winowajców i pokazuje, jak samodzielnie uprawiać rośliny, by wyeliminować środki ochrony roślin z ogrodu i ze swojej diety.

Jabłko jest tylko jabłkiem, prawda?

Niezupełnie! W rzeczywistości poranna przekąska może być szwedzkim stołem chemikaliów, takich jak choćby karbendazym – substancja aktywna fungicydu o możliwym działaniu kancerogennym i zaburzającym gospodarkę hormonalną – i chloropiryfos, podejrzewany o bycie jedną z przyczyn syndromu wojny w Zatoce. Kupujesz fasolkę szparagową? Może zawierać nawet do 38 ukrytych związków, w tym cypermetrynę, lambda-cyhalotrynę, metomyl i azoksystrobinę.

Niektóre z nich mogą szkodliwie oddziaływać na układ nerwowy, inne zakłócać działanie hormonów i nawet powodować uszkodzenie płodu.

Śladowe ilości substancji aktywnych insektycydów, herbicydów i hormonów wzrostu, używanych podczas produkcji żywności pozostają na uprawianych towarowo owocach i warzywach, a ich poziom musi mieścić się w „dopuszczalnych granicach”.

Jednak wyniki badań przeprowadzonych w USA ujawniają zależność między długotrwałym narażeniem na niektóre związki chemiczne z chorobą Parkinsona, autyzmem i nadpobudliwością u dzieci.

Jak zatem zjeść codzienne 5 porcji owoców, warzyw lub soku bez pasażerów na gapę w postaci chemikaliów?

Mycie nic nie pomoże! Badania z 2014 roku* dowiodły, że szorowanie warzyw i owoców nie usuwa pozostałości chemikaliów, a żywność organiczna, cóż, ma swoją cenę.

Dlatego pora odłożyć zakupy w sklepach i zacząć uprawy na własną rękę. Znacząco obniżysz poziom codziennie przyjmowanych niekorzystnych związków, jeśli weźmiesz na cel największych przestępców – „parszywą dwunastkę” owocowo- warzywnego świata.

Oto 12 warzyw i owoców, które są najczęściej zanieczyszczone pozostałościami środków ochrony roślin (ŚOR), jeśli kupujesz je w sklepach i pochodzą z nieorganicznych (konwencjonalnych) upraw.

Na szczęście wszystkie z nich są łatwe w uprawie, dlatego nowy sezon rozpocznij od posadzenia ich w ogródku, by mieć pewność, że twoje jedzenie naprawdę jest tak świeże i zdrowe, na jakie wygląda.

Warzywa i owoce z pozostałościami środków ochrony roślin

JABŁKA I GRUSZKI

  • Pozostałości pestycydów na 96% gruszek* i 91% jabłek.

    Uprawiaj sam
    Posadź rośliny w okresie ich spoczynku. Wybierz żyzną, przepuszczalną ziemię w osłoniętym i słonecznym miejscu. Zasadź co najmniej 2 drzewka w odstępie co 4 m, aby mogły się zapylać i by dały duże plony.

    Profilaktyka
    Regularnie podlewaj, a wiosną dokarmiaj nawozem o spowolnionym działaniu – odżywione, bujnie rosnące drzewa lepiej radzą sobie z chorobami i szkodnikami. Jabłonie i grusze mogą paść ofiarą chorób grzybowych. Przycinaj je każdej zimy, by utrzymać otwartą, kielichowatą koronę dla dobrej cyrkulacji powietrza. Usuwaj natychmiast wszystkie porażone owoce i liście, co pomoże zatrzymać chorobę.

    Odmiany
    [odporne na] Jabłoń ‘Sunset’ [rak i parch], grusza ‘Beurre Hardy’ [parch].

WINOGRONA

  • Pozostałości pestycydów na 91% winogron.
  • Uprawiaj sam Posadź rośliny w okresie ich spoczynku. Wybierz słoneczne stanowisko o żyznej ziemi. Winorośl może rosnąć w gruncie lub pod szkłem, ale dla okazałych owoców prowadź uprawę pod osłonami.
  • Profilaktyka Winorośl, której brakuje wody, szybko porażana jest przez mączniaka. Antidotum: suche powietrze, ale korzenie mające wystarczającą ilość wilgoci, dlatego podlewaj rośliny i ściółkuj powierzchnię ziemi, by zatrzymać wilgoć w glebie. Przycięcie nieowocujących bocznych pędów na długość 5 liści także poprawia cyrkulację powietrza i wpływa na lepsze owocowanie. Ponownie przytnij w okresie spoczynku, by jeszcze bardziej zwiększyć zbiory.
  • Odmiany [odporne na] ‘Phoenix’ [mączniak prawdziwy], ‘Seyval Blanc’ [mączniak prawdziwy i rzekomy].

TRUSKAWKI

  • Pozostałości pestycydów na 91% truskawek.
  • Uprawiaj sam Jesienią kup sadzonki kopane z gruntu i natychmiast je posadź. Truskawki potrzebują mrozu do plennego owocowania. Wybierz osłonięte, słoneczne miejsce o dobrej ziemi i posadź sadzonki w rozstawie co 30 cm tak, by wystawała im jedynie korona.
  • Profilaktyka Osłoń siatką przeciw ptakom, a pod rosnące owoce podłóż słomę, by odstraszyć ślimaki oraz by owoce nie leżały na mokrej ziemi powodującej ich gnicie. Po skończonym owocowaniu przytnij liście i dobrze wysprzątaj grządki, a później rozrzuć nawóz uniwersalny i rozłóż ściółkę, by rośliny przetrwały zimę w doskonałej formie.
  • Odmiany [odporne na] ‘Bolero’ [werticilioza, zgnilizna korony truskawki, mączniak], ‘Calypso’ [werticilioza], ‘Florence’ [zamieranie, mączniak prawdziwy, opuchlaki].

BRZOSKWINIE I NEKTARYNY

  • Pozostałości pestycydów na 83% brzoskwiń.
  • Uprawiaj sam Posadź drzewka w okresie ich spoczynku, wzdłuż osłoniętej, południowej ściany. Daj im przepuszczalną ziemię. Formuj je w kształt wachlarza przy poziomych linkach rozciągniętych co 15 cm.
  • Profilaktyka Podsyp nawozem wolnodziałającym i ściółkuj wiosną. Okryj folią i pozostaw ją do początku lata, by osłonić kwiaty przed mrozem i walczyć z kędzierzawością liści. Ręczne zapylanie kwiatów miękkim pędzelkiem poprawi zawiązywanie się owoców. Przycinaj latem, by zmniejszyć ryzyko porażenia srebrzystością liści.
  • Odmiany [odporne na] Brzoskwinia ‘Avalon Pride’ i nektaryna ‘Honey Kist’ [kędzierzawość liści brzoskwini].

MORELE

  • Pozostałości pestycydów na 82% moreli.
  • Uprawiaj sam Posadź drzewka w okresie ich spoczynku na ciepłym, osłoniętym stanowisku przy południowej ścianie i w dobrej, przepuszczalnej ziemi. Wcześniej zamocuj druciane linki co 20 cm, aby prowadzić przy nich drzewko w kształcie wachlarza.
  • Profilaktyka Od wczesnej wiosny do lata okryj przezroczystą folią, aby osłonić kwiaty przed mrozem. Zdejmuj folię w ciągu dnia (owady zapylające będą mieć dostęp do kwiatów). Dokarmiaj nawozem o spowolnionym działaniu, a wiosną ściółkuj. Przycinaj latem, by zmniejszyć ryzyko porażenia srebrzystością liści.
  • Odmiany [odporne na] ‘Goldcot’ [plamistość liści], ‘Alfred’ [zamieranie].

MARCHEW

  • Pozostałości pestycydów na 73% marchewek.
  • Uprawiaj sam Korzenie marchwi rozwidlają się w kamienistej ziemi, dlatego najpierw zrób łomem otwory, napełnij je ziemią na bazie kompostu i wysiej do nich nasiona. Zawsze siej wprost do gruntu i do wilgotnej ziemi – podlej wcześniej dołek, jeśli jest zbyt sucho.
  • Profilaktyka Uprawiaj pod siatką przeciwko owadom lub pod tunelem z gęstej włókniny rozpostartej na wysokości 120 cm, aby odpędzić połyśnicę marchwiankę. Od kwietnia do czerwca podlewaj roztworem nicieni. Nawadniaj podczas suszy, by zapobiec pękaniu korzeni.
  • Odmiany [odporne na] ‘Resistafly’ [połyśnica marchwianka], ‘Flyaway’ [połyśnica marchwianka].

OGÓRKI

  • Pozostałości pestycydów na 73% ogórków.
  • Uprawiaj sam Wysiewaj w ogrzewanej mnożarce od lutego lub w kwietniu [w Polsce dopiero po majowych przymrozkach] prosto do gruntu. Wysiej po 3 nasiona w 10-cm doniczce i trzymaj sadzonki w cieple, aż miną ostatnie przymrozki. Wysadź na zagony w szklarni lub zahartuj i wysadź pod chmurką.
  • Profilaktyka Uprawiaj ogórki w gruncie na niskich, usypanych rzędach, jako że grudkowate podłoże pomaga uniknąć gnicia pędów. Wysoka wilgotność odstrasza przędziorki, dlatego w gorące dni polewaj wodą chodnik w szklarni. Podlewaj, ale umiarkowanie i co 2 tygodnie dokarmiaj nawozem do pomidorów.
  • Odmiany [odporne na] ‘Tiffany’ [mączniak prawdziwy], ‘Marketmore’ [mączniak prawdziwy i rzekomy], ‘Bush Champion’ [wirus mozaiki ogórka].

FASOLA ZWYKŁA I SZPARAGOWA

  • Pozostałości pestycydów na 55% fasoli.
  • Uprawiaj sam W kwietniu wysiej nasiona do doniczek lub wielodoniczek, po połowie maja zahartuj i wysadź rozsadę do gruntu. Od czerwca siej prosto do żyznej ziemi na słonecznym stanowisku, po 2–3 fasolki przy tyczce.
  • Profilaktyka Siewki fasoli są przysmakiem ślimaków, dlatego nakryj sadzonki połówkami butelek PET lub rozsyp granulki przeciwko ślimakom, dopóki rośliny nie podrosną. Później dobrze je podlewaj: ściółkowanie pozwoli zatrzymać wilgoć w ziemi.
  • Odmiany [odporne na] ‘Concador’ [wirus mozaiki, antraknoza, bakterioza obwódkowa fasoli], ‘Delinel’ [wirus mozaiki, antraknoza], ‘Blauhilde’ [wirus mozaiki].

SAŁATA

  • Pozostałości pestycydów na 53% sałat.
  • Uprawiaj sam Sałaty wysiane prosto do gruntu jeszcze w fazie siewek zwykle są pożerane przez ślimaki, dlatego począwszy od marca, wysiej je do wielodoniczek lub kuwet, a później rozsadź do doniczek, z których następnie wysadzisz je do gruntu w rozstawie co 15 cm. Latem wysiewaj sałatę w chłodne wieczory, ponieważ jej nasiona nie kiełkują, kiedy jest im zbyt ciepło.
  • Profilaktyka Sałaty i ślimaki lubią wilgotne podłoże i trochę cienia, dlatego broń się przed ślimakami: podlewaj rozsadę sałaty roztworem nicieni i użyj pułapek na ślimaki, osłonek i przyjaznych dla reszty stworzeń granulek siarczanu żelaza.
  • Odmiany [odporne na] ‘Lollo Rossa’ [ślimaki], ‘Lakeland’ [mszyca korzeniowa], ‘Little Gem’ [mszyca korzeniowa].

PASTERNAK

  • Pozostałości pestycydów na 50% pasternaku.
  • Uprawiaj sam Nie siej go zbyt wcześnie, bo zaatakuje go rak lub inne zgnilizny – wy-starczy siew w marcu lub kwietniu. Wysiewaj bezpośrednio do gruntu w kupkach po 2–3 nasiona co 15 cm. Później przerwij i zostaw najsilniejsze rośliny.
  • Profilaktyka Odchwaszczaj regularnie, by chwasty nie konkurowały z pasternakiem o wodę i składniki pokarmowe w czasie suszy.
  • Odmiany [odporne na] ‘Albion’, ‘Avon Resistor’ i ‘Gladiator’ [rak].

POMIDORY

  • Pozostałości pestycydów na 48% pomidorów.
  • Uprawiaj sam Od lutego wysiewaj je w ogrzewanej mnożarce, a później wysadź na zagony w szklarni lub do gruntu po ostatnim przymrozku w rozstawie 60x60 cm.
  • Profilaktyka Sadź pomidory głęboko, ponieważ ich łodygi mają zdolność wydawania dodatkowych korzeni. Podlewaj rośliny u podstawy, by nie moczyć liści i uchronić je przed zarazą. Ziemia powinna być równomiernie wilgotna.
  • Odmiany [odporne na] ‘Mountain Magic’, ‘Losetto’ [zaraza ziemniaka], ‘Sungold’ [fuzarioza].

GROCH

  • Pozostałości pestycydów na 42% grochu.
  • Uprawiaj sam W lutym do 10-cm doniczek wysiej po 5 nasion. Wysadź rozsadę na słoneczne stanowisko z żyzną ziemią.
  • Profilaktyka Wczesne lub zupełnie późne wysiewy są w mniejszym stopniu atakowane przez pachówkę strąkóweczkę, dręczącą kwitnące rośliny w czerwcu/lipcu. Uprawiaj rośliny pod włókniną przeciwko owadom lub jedz jak śnieżny groszek (w całości). Kiedy pojawią się kwiaty, utrzymuj podłoże stale wilgotne.
  • Odmiany [odporne na] ‘Terrain’ [mączniak], ‘Kelvedon Wonder’ [więdnięcie grochu, mączniak rzekomy].

Udane zbiory bez stosowania chemii

● Stosuj płodozmian, aby nie dawać pożywki szkodnikom i chorobom.

● Dezynfekuj narzędzia i czyść miejsce pracy, by ograniczyć choroby i nie pozwolić im się zadomowić.

● Wybierz odporne odmiany, by szkodniki i choroby nie miały do nich dostępu.

● Podlewaj siewki wodą kranową, ponieważ deszczówka zbierana w beczkach często zawiera patogeny grzybowe powodujące zgorzele.

● Regularnie sprawdzaj rośliny i działaj natychmiast, by zdusić kłopoty, zanim zdążą się rozprzestrzenić.

● Zapewnij roślinom właściwe warunki do wzrostu – przestrzeń, wodę i słońce – i ściółkuj ziemię wokół roślin, używając dobrze rozłożonej materii organicznej (poprawi zasobność ziemi w składniki pokarmowe i zatrzyma wilgoć). Zdrowe, bujne rośliny radzą sobie ze szkodnikami i chorobami łatwiej niż te rosnące w stresujących warunkach.

● Użyj włókniny przeciwko owadom, by trzymać na dystans wszystko: od bielinka kapustnika po wełnowce.

● Posadź rośliny w odpowiednim rozstawie, by powietrze mogło przepływać swobodnie, a patogeny grzybowe nie miały szansy osiedlenia się.

● Zerwij liście porażone chorobami grzybowymi (mączniak, zaraza), aby zmniejszyć tempo rozprzestrzeniania się chorób na zdrowe liście.

● Zastosuj środki ochrony biologicznej, by szkodniki zostały zwalczone przez swoich naturalnych wrogów: nicienie rozprawią się ze ślimakami, a larwy biedronek pokonają mszyce osłabiające rośliny i szerzące choroby.

● Jeśli musisz wykonać opryski, wybierz marki przeznaczone do upraw organicznych, i unikaj opryskiwania warzyw liściastych.

Informacje dotyczące pozostałości środków ochrony roślin dostarczone zostały przez Defra Expert Committee on Pesticide Residues in Food and the Pesticides Action Network

Źródło: Gardeners' World Polska Marzec-Kwiecień 2017

To Cię zainteresuje
Pokaż więcej (6)
100 Odpowiedzi na Pytania Ogrodników 2015

100 Odpowiedzi na Pytania Ogrodników

Odpowiadamy na trudne pytania

Budujemy Dom czerwiec 2020

Budujemy Dom

Dla budujących dom i wykonawców

Gardeners' World Edycja Polska kwiecień 2020

Gardeners' World Edycja Polska

Najlepsze inspiracje i porady ogrodnicze

Czas na Wnętrze lipiec - sierpień 2020

Czas na Wnętrze

Od inspiracji do realizacji

Pakiet Gardeners' World Polska maj 2020

Pakiet Gardeners' World Polska

Najpopularniejszy magazyn ogrodniczy na Świecie!
Gardeners' World Edycja Polska kwiecień 2020
Zamów z darmową dostawą do domu!